Çevre Politikası _{Güncel Sorunlar ve Yaklaşımlar}

Ahmet Mutlu

İÇİNDEKİLER

GİRİŞ

1. BÖLÜM: ÇEVRE SORUNLARI OLGUSU
2. Tarihsel Olarak İnsan-Doğa Etkileşimi
3. Çevre Sorunlarına Yol Açan Kültürel ve Düşünsel Arka Plan
4. Çevre Sorunlarının Kapsamı
5. Çevre Sorunları ve Bileşenleri
6. Çevre Sorunlarının Sebepleri
7. Çevre Sorunlarının Çeşitleri
   Kaynakça
8. BÖLÜM: KÜRESEL ÇEVRE SORUNLARI
9. Çevre Sorunlarının Küreselleşmesi
10. Başlıca Küresel Çevre Sorunları
     2.1. İklim Değişikliği
     2.2. Biyolojik Çeşitliliğin Azalması ve Biyokorsanlık
     2.3. Su, Toprak ve Hava Kirliliği
     2.4. Okyanus Kirliliği ve Deniz Ekosistemleri
     2.5. Ormansızlaşma, Kuraklık ve Çölleşme
     2.6. Nüfus Artışı, Kentsel Baskı ve Tarım Arazilerinin Bozulumu
     2.7. Gıda Güvenliği ve Gıda Krizi
     2.8. Ekolojik Göç ve Eko-terörizm
    Kaynakça
11. BÖLÜM: KÜRESEL ÇEVRE GÜNDEMİ
12. Küresel Çevre Gündeminin Gelişim Süreci ve Niteliği
13. Küresel Çevre Toplantıları ve Belgeler
     2.1. Stockholm İnsan Çevresi Konferansı
     2.2. Ortak Geleceğimiz Raporu
     2.3. Rio Çevre ve Kalkınma Konferansı
     2.4. Binyıl Kalkınma Hedefleri
     2.5. Dünya Sürdürülebilir Kalkınma Zirvesi
     2.6. Rio+20 Sürdürülebilir Kalkınma Konferansı
     2.7. Kyoto Protokolü ve Paris Anlaşması
14. Birleşmiş Milletler Çevre Programı
15. Avrupa Birliği Çevre Politikası
16. Küresel Çevre Aktivizmi
17. Küresel Çevre Politikalarının Etkinlik Sorunu
    Kaynakça
18. BÖLÜM: ÇEVRE POLİTİKASI VE YÖNETİMİ
19. Çevre Politikası
     1.1. Çevre Politikası Çeşitleri
     1.2. Politika Döngüsü ve Uygulama Aşamaları
20. Çevre Yönetimi
21. Çevresel Demokrasi ve Katılımcı Yönetişim
22. Çevre Yönetiminde Gönüllü Aktörler
23. Çevresel Etki Değerlendirmesi Yaklaşımları
     5.1. Çevresel Etki Değerlendirmesi
     5.2. Stratejik Çevresel Değerlendirme
     5.3. Türkiye’de Çevresel Etki Değerlendirmesi
    Kaynakça
24. BÖLÜM: SÜRDÜRÜLEBİLİR KALKINMA VE YEŞİL EKONOMİ
25. Sürdürülebilir Kalkınma, Yeşil Ekonomi ve Çevresel Adalet İlişkisi
26. Sürdürülebilir Kalkınma
     2.1. Sürdürülebilir Kalkınmanın İlkeleri ve Araçları
     2.2. Türkiye’de Sürdürülebilir Kalkınma Politikaları
27. Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları
28. Yeşil Ekonomi Politikaları
     4.1. Çevre ve Ekonomi İlişkisi
     4.2. Yeşil Ekonominin Kapsamı
     4.3. Yeşil Ekonomiye Geçiş Süreci
     4.4. Yeşil Enerji, Yeşil Büyüme ve Yeşil İşler
    Kaynakça
29. BÖLÜM: TÜRKİYE’DE ÇEVRE SORUNLARI VE POLİTİKALARI
30. Çevre Sorunları-Ekolojik Bölge İlişkisi
     1.1. Türkiye’nin Ekolojik Bölgeleri
      1.1.1. Karadeniz Ekolojik Bölgesi
      1.1.2. Marmara Geçiş Bölgesi
      1.1.3. Akdeniz Ekolojik Bölgesi
      1.1.4. Ege Ekolojik Bölgesi
      1.1.5. Akdeniz Geçiş Bölgesi
      1.1.6. Güneydoğu Anadolu Geçiş Bölgesi
      1.1.7. Karasal İç Anadolu Bölgesi
      1.1.8. Karasal Doğu Anadolu Bölgesi
31. Türkiye’de Çevre Sorunları
     2.1. Hava Kirliliği
     2.2. Su Kirliliği ve Kıtlığı
     2.3. Toprak Kirliliği ve Arazi Bozulumu
     2.4. Sanayi ve Tarım Kaynaklı Sorunlar
     2.5. Ormansızlaşma, Kuraklık ve İklim Değişikliği Etkileri
     2.6. Biyoçeşitlilik Kaybı
32. Türkiye’de Çevre Politikaları
     3.1. Çevre Politikalarının Gelişimi ve Niteliği
     3.2. Merkezi Yönetimin Çevre Politikaları
      3.2.1. Merkezi Yönetimin Güncel Politika Konusu Olarak İklim Değişikliği
     3.3. Kentsel Çevre Politikaları
     3.4. Çevre Politikalarındaki Temel Sorunlar
    Kaynakça
33. BÖLÜM: YEREL YÖNETİMLERDE ÇEVRE POLİTİKASI
34. Yerel Yönetimlerin Çevresel Hizmetleri
35. Belediyelerin Çevre Politikaları
     2.1. Yerel Çevre Politikalarının Niteliği
     2.2. Belediyelerin Çevre Politikalarının Hukuki Kaynakları
     2.3. Yerel Ölçekte Atık Yönetimi ve Döngüsel Ekonomi
      2.3.1. Atık Yönetimi
      2.3.2. Döngüsel Ekonomi
      2.3.3. Belediyelerin Geri Dönüşüm Politikaları
     2.4. Yeşil Kentler ve Akıllı Şehirler
      2.4.1. Yerel Yönetimlerin Yeşil Dönüşüm Sürecinde Rolü
      2.4.2. Yerel Yönetimlerin Akıllı Şehir Uygulamalarında Rolü
     2.5. Katılımcı Vatandaşlık ve Sivil Toplum
      2.5.1. Katılımcı Vatandaşlık
      2.5.2. Sivil Toplum Katılımı
      2.5.3. Yerel Girişimler ve Dijital Mekanizmalar
     2.6. Kent Planlaması ve Ekolojik Denge
    Kaynakça
36. BÖLÜM: ÇEVRE YÖNETİMİNDE HUKUKSAL YAPI VE KURUMSAL ÖRGÜTLENME
37. Çevre Hukukunun Tarihsel Gelişimi
38. Çevre Hakkı
     2.1. Çevre Hakkının Gelişmesi
     2.2. Çevre Hakkının Niteliği
     2.3. Çevre Hakkının Güvenceleri
      2.3.1. Bilgiye Erişme
      2.3.2. Katılım
      2.3.3. Yargıya Başvuru
39. Çevre Hukukunun Temel İlkeleri
     3.1. Önleme İlkesi
     3.2. Kirleten Öder İlkesi
     3.3. Sürdürülebilir Kalkınma İlkesi
     3.4. Katılım İlkesi
     3.5. İhtiyat İlkesi
40. Çevre Hukukunun Uluslararası Kaynakları
     4.1. Temel Belgeler ve Metinler
     4.2. Uluslararası Çevre Hukuku ve Türkiye
41. Türk Çevre Hukukunun Ulusal Kaynakları
     5.1. Anayasa
     5.2. Çevre Kanunu ve Temel Düzenlemeler
     5.3. Diğer Kanunlar
     5.4. Çevreye İlişkin Suçlar ve Kabahatler
      5.4.1. Çevre ve İklim Kanundan Kaynaklı Fiiller ve Yaptırımları
      5.4.2. Türk Ceza Kanunu ve Kabahatler Kanunu Açısından Durum
      5.4.3. Diğer Kanunlardaki Düzenlemeler
42. Türkiye’de Çevre Yönetiminin Kurumsal Yapısı
     6.1. Merkezi İdare
      6.1.1. Cumhurbaşkanlığı
      6.1.2. Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı
      6.1.3. Diğer Bakanlıklar
     6.2. Yerel Yönetimler
      6.2.1. İl Özel İdaresi
      6.2.2. Belediyeler
      6.2.3. Köyler
    Kaynakça
43. BÖLÜM: ÇEVRESEL ETİK VE FARKINDALIK
44. Çevre Etiği
     1.1. Çevre Felsefesi ve Çevre Etiği
     1.2. Çevre Etiği Yaklaşımları
      1.2.1. İnsanmerkezci Etik
      1.2.2. Canlımerkezci Etik
      1.2.3. Çevremerkezci Etik
      1.2.4. Diğer Etik Yaklaşımlar
45. Çevre Eğitimi
46. Medya ve Sanat Yoluyla Farkındalık
47. Çevre Hakkı ve Ekolojik Yurttaşlık
    Kaynakça
48. BÖLÜM: GELECEĞE YÖNELİK ÇEVRE POLİTİKASI ÖNGÖRÜLERİ
49. Geleceğe Yönelik Çevre Politikalarının Gerekliliği
50. Geleceğe Yönelik Çevre Politikalarının İlkeleri
51. Geleceğe Yönelik Çevre Politikası Yaklaşımları
     3.1. İklim Kriziyle Dönüşen Politika Yapısı
     3.2. Yeşil Dijitalleşme
     3.3. Karbon Nötr Üniversiteler
     3.4. Ekolojik Modernizasyon Yaklaşımı