Yeni
9786253610258
402945
https://www.legalkitabevi.com/burcu-siris/e-ticarette-araci-hizmet-saglayicinin-hukuki-sorumlulugu-.htm
E–Ticarette Aracı Hizmet Sağlayıcının Hukuki Sorumluluğu
940.5
Av. Arb. Dr. Burcu Sırış
İçindekiler
Önsöz
7
Kısaltmalar Listesi
17
Giriş
21
Birinci Bölüm
TANIMLAR, KAVRAMLAR VE DÜZENLEMELER
I. ELEKTRONİK TİCARET
30
A. Tanımı
30
B. Unsurları
37
1. İktisadi ve Ticari Faaliyet
38
a. Genel Olarak Ticari İş / Adi İş / Tüketici İşlemi Ayrımı
38
b. ETDHK Kapsamında İktisadi ve Ticari Faaliyet
46
2. Elektronik Ortam ve Elektronik Ticaret Ortamı
49
a. Elektronik Ortam
49
b. Elektronik Ticaret Ortamı
51
3. Elektronik Ticaret Faaliyetinin Tarafları
53
a. Kullanıcı
53
b. Alıcı
54
c. Hizmet Sağlayıcı ve Elektronik Ticaret Hizmet Sağlayıcı
56
aa. Hizmet Sağlayıcı ve Elektronik Ticaret Hizmet Sağlayıcı Kavramları
56
bb. Elektronik Ticaret Hizmet Sağlayıcının Sınıflandırılması
60
d. Aracılık ve Yeni Kavramlar
61
II. ELEKTRONİK TİCARET ARACI HİZMET SAĞLAYICI
62
A. Kavramın Ortaya Çıkışı
62
1. Mevzuattaki Gelişimi
62
2. Aracı Hizmet Sağlayıcı ile İlişkisi
67
B. Tanımı
68
1. Genel Açıklamalar
68
2. Elektronik Ticaret Aracı Hizmet Sağlayıcı Tanımından İstisna Tutulanlar
71
C. Aracı Hizmet Sağlayıcı ve Elektronik Ticaret Aracı Hizmet Sağlayıcı Kavramlarının Farklı Bentlerde Tanımlanması
72
III. HUKUKÎ DÜZENLEMELER
77
A. AB Hukukunda
77
B. Türk Hukukunda
81
1. Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun Uyarınca Elektronik Ticaret Aracı Hizmet Sağlayıcı
82
2. Tüketici Hukuku Düzenlemeleri Uyarınca Elektronik Ticaret Aracı Hizmet Sağlayıcı
84
3. 5651 sayılı İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkındaki Kanun Uyarınca Elektronik Ticaret Aracı Hizmet Sağlayıcı
88
İkinci Bölüm
ELEKTRONİK TİCARET ARACI HİZMET SAĞLAYICININ
HUKUKİ NİTELENDİRMESİ VE
FAALİYET TÜRLERİNE GÖRE TASNİFİ
I. HUKUKİ NİTELENDİRME
95
A. Aracılık Hizmeti Bakımından
96
1. Kavramsal Açıklamalar
96
2. İşlevleri
99
a. Platform Sağlama
100
aa. Elektronik Ticaret Pazar Yeri
100
bb. Elektronik Ticaret Pazar Yerinin TTK. Uyarınca Ticari İşletme Niteliği ile ETAHS'nin Tacir Sıfatı
106
b. Aracılık Hizmeti Kapsamında Sipariş Alınmasına ve Sözleşme Kurulmasına İmkân Sağlama
114
B. Sözleşmelerin Hukuki Niteliği
120
1. Genel Olarak
120
a. Elektronik Sözleşme Niteliği
121
b. Mesafeli Sözleşme Niteliği
124
c. Katılmalı Sözleşme Niteliği
129
2. ETAHS’nin Alıcı ve ETHS ile Kurduğu Sözleşmesel İlişkiler
132
a. Aracılık Sözleşmesi
133
aa. Tanımı
134
bb. Şekli
135
cc. Hukuki Niteliği
139
dd. Ücret Unsuru
141
ee. Aracılık Sözleşmesinin Kısıtlanması, Askıya Alınması, Sonlandırılması ve Değiştirilmesi
146
b. Üyelik Sözleşmesi
149
C. Benzer Kurumlarla Karşılaştırılması
155
1. Temsil Kurumu ile Karşılaştırılması
155
a. TBK. m. 40–48 Uyarınca Doğrudan Temsil
156
b. Ticari Temsilci
158
c. ETAHS’nin Temsilci ve Ticari Temsilci Kapsamında Değerlendirilmesi
162
2. Vekâlet Sözleşmesi ile Karşılaştırılması
166
3. Simsarlık Sözleşmesi ile Karşılaştırılması
172
4. Komisyonculuk Sözleşmesi ile Karşılaştırılması
175
5. Acentelik Sözleşmesi ile Karşılaştırılması
177
6. Escrow Sözleşmesi ile Karşılaştırılması
182
II. FAALİYET TÜRLERİNE GÖRE TASNİFİ
184
A. Genel Açıklamalar
184
B. Sınıflandırmalar
185
1. Alım Satım İlişkisindeki Ticari Faaliyetin Çeşidine Göre
185
a. Hizmet Sunumu
185
b. Fiziki ve Dijital Mal/Ürün Alım–Satımı
186
c. Sosyal Medya Platformları (Sosyal Ağlar)
188
d. Yatırım ve Kitle Fonlaması Platformları
189
e. Ödeme Hizmeti Sağlayıcıları
192
2. Alım–Satım İlişkisindeki Tarafların Statüsüne Göre
193
a. Tüketici – Tüketici Arası (C2C – consumer to consumer)
194
b. İşletme – Tüketici Arası (B2C – business to customer)
195
c. İşletme – İşletme Arası (B2B– business to business)
196
3. Alım–Satım İlişkisinin Kurulduğu İş Modeline Göre
196
a. Çok Taraflı Pazar Yeri (Üçüncü Kişilerin Mallarını Pazarlama – Platform Sağlama)
196
aa. Satıcı/Sağlayıcı Tarafından İfa ( FBM –Fulfilment by Merchants)
198
bb. Aracı Hizmet Sağlayıcı Tarafından İfa (FRM –Fulfillment by E–Retail Marketplaces)
198
cc. Stoksuz Satış (Dropshipping)
199
dd. İş Birliği / İş Ortaklığı (Affiliate)
200
b. Tek Taraflı Pazar Yeri (Kendi Mallarını Pazarlama)
200
c. Hibrit E–ticaret Pazar Yeri (Yeniden Satıcılık)
201
4. Alım–Satım İlişkisinde Kurulan Sözleşmede Aracının Rolü ve Etkisine Göre
203
a. Genel Açıklamalar
203
b. Pasif Nitelikte Aracı Hizmet Sağlayıcıları
205
c. Aktif Nitelikte Aracı Hizmet Sağlayıcıları
206
Üçüncü Bölüm
E–TİCARET MEVZUATI ÇERÇEVESİNDE
ELEKTRONİK TİCARET ARACI
HİZMET SAĞLAYICININ YÜKÜMLÜLÜKLERİ VE
BUNLARIN YERİNE GETİRİLMEMESİNİN İDARİ SONUÇLARI
I. SINIFLANDIRMALAR VE YÜKÜMLÜLÜKLER
210
A. Eşik Sistemi Düzenlemesi
210
1. Ölçeklerine Göre
210
2. Eşik Sistemine Göre
211
B. Elektronik Ticaret Aracı Hizmet Sağlayıcının Yükümlülükleri
214
1. Bilgi Verme ve Doğrulama Yükümlülüğü
218
2. Siparişe İlişkin Yükümlülükler
220
3. İşlem Rehberi Yayınlama Yükümlülüğü
220
4. Kişisel Verilerin Korunması Yükümlülüğü
221
5. Dâhili İletişim Sistemini Kurma, Kullanıma Sunma ve Aracılık Sözleşmesini Bu Sistemde Bulundurma Yükümlülüğü
222
6. Elektronik Ticaret Lisansı Alma Yükümlülüğü
223
7. Haksız Ticari Uygulamalarda Bulunmama Yükümlülüğü
225
8. Elektronik Ticaret Aracı Hizmet Sağlayıcının Kendi Markalı Ürününü Satış Yasağı
228
9. Reklâm ve İndirim Bütçesi Sınırlamaları
229
10. Faaliyet Sınırlamaları
231
II. YÜKÜMLÜLÜKLERİN YERİNE GETİRİLMEMESİNİN İDARİ SONUÇLARI
232
Dördüncü Bölüm
ELEKTRONİK TİCARET ARACI
HİZMET SAĞLAYICININ SORUMLULUĞU
I. GENEL AÇIKLAMALAR
236
II. SÖZLEŞMESEL SORUMLULUK
237
A. Genel Olarak
237
B. ETAHS’nin ETHS’ye Karşı Sözleşmesel Sorumluluğu
239
C. ETAHS’nin Alıcı/Tüketiciye Karşı Sözleşmesel Sorumluluğu
241
1. ETAHS ile Alıcı/Tüketici Arasındaki Sözleşmesel İlişkide ETAHS’nin Sorumluluğu
241
2. ETHS ile Alıcı/Tüketici Arasındaki Sözleşmesel İlişkide ETAHS’nin Sorumluluğu
244
a Genel Açıklamalar
244
b. Hukuka Aykırı İçerikten Sorumsuzluk Kuralı
245
c. AB Mevzuatı ve ABD’deki Yaklaşımlarla İlgili Karşılaştırmalı Değerlendirmeler
250
d. Anayasa Mahkemesinin 12.02.2026 Tarihli Kararının ETAHS’nin Sorumluluğu Bakımından Önemi
255
aa. Kararın Kapsamı
255
bb. Kararın Hukuki Değerlendirmesi
257
3. Taşıma Sözleşmesi, Taşıma Komisyonculuğu ve Taşıma İşleri Organizatörlüğü Bakımından ETAHS'nin Sorumluluğu
266
4. Üçüncü Kişiyi Koruyucu Etkili Sözleşme Kapsamında ETAHS'nin Sorumluluğu
272
III. TKHK KAPSAMINDA SORUMLULUK
276
A. Genel Açıklamalar
276
B. Sistem Kurma ve Açık Tutma
277
C. Kayıt Tutma
278
D. Ön Bilgilendirme
279
E. Reklâm ve Ürün Uyumluluğu
280
F. Satıcı/Sağlayıcıya Yönelik Yükümlülük İhlâli
280
G. 12.02.2026 Tarihli AYM Kararı Doğrultusunda AHS’nin Bedel Tahsilatı Yapması Hâlinde Sorumluluğu
282
H. Kampanyalı Satışlarda Sorumluluğu
287
İ. Cayma Hakkının Kullanılmasında Sorumluluğu
288
IV. SÖZLEŞME DIŞI SORUMLULUK
289
A. TBK. m. 66 f. 3 Kapsamında Organizasyon Sorumluluğu
289
B. Ürün Güvenliği ve Teknik Düzenlemeler Kanunu Kapsamında Sorumluluk
295
1. Üretici/İmalatçı Olarak
295
2. Dağıtıcı Olarak
298
3. İfa Hizmet Sağlayıcı Olarak
301
C. Güven Sorumluluğu
303
Sonuç
309
Kaynaklar
327
Kavramlar Dizini
339
Av. Arb. Dr. Burcu Sırış
İçindekiler
Önsöz
7
Kısaltmalar Listesi
17
Giriş
21
Birinci Bölüm
TANIMLAR, KAVRAMLAR VE DÜZENLEMELER
I. ELEKTRONİK TİCARET
30
A. Tanımı
30
B. Unsurları
37
1. İktisadi ve Ticari Faaliyet
38
a. Genel Olarak Ticari İş / Adi İş / Tüketici İşlemi Ayrımı
38
b. ETDHK Kapsamında İktisadi ve Ticari Faaliyet
46
2. Elektronik Ortam ve Elektronik Ticaret Ortamı
49
a. Elektronik Ortam
49
b. Elektronik Ticaret Ortamı
51
3. Elektronik Ticaret Faaliyetinin Tarafları
53
a. Kullanıcı
53
b. Alıcı
54
c. Hizmet Sağlayıcı ve Elektronik Ticaret Hizmet Sağlayıcı
56
aa. Hizmet Sağlayıcı ve Elektronik Ticaret Hizmet Sağlayıcı Kavramları
56
bb. Elektronik Ticaret Hizmet Sağlayıcının Sınıflandırılması
60
d. Aracılık ve Yeni Kavramlar
61
II. ELEKTRONİK TİCARET ARACI HİZMET SAĞLAYICI
62
A. Kavramın Ortaya Çıkışı
62
1. Mevzuattaki Gelişimi
62
2. Aracı Hizmet Sağlayıcı ile İlişkisi
67
B. Tanımı
68
1. Genel Açıklamalar
68
2. Elektronik Ticaret Aracı Hizmet Sağlayıcı Tanımından İstisna Tutulanlar
71
C. Aracı Hizmet Sağlayıcı ve Elektronik Ticaret Aracı Hizmet Sağlayıcı Kavramlarının Farklı Bentlerde Tanımlanması
72
III. HUKUKÎ DÜZENLEMELER
77
A. AB Hukukunda
77
B. Türk Hukukunda
81
1. Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun Uyarınca Elektronik Ticaret Aracı Hizmet Sağlayıcı
82
2. Tüketici Hukuku Düzenlemeleri Uyarınca Elektronik Ticaret Aracı Hizmet Sağlayıcı
84
3. 5651 sayılı İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkındaki Kanun Uyarınca Elektronik Ticaret Aracı Hizmet Sağlayıcı
88
İkinci Bölüm
ELEKTRONİK TİCARET ARACI HİZMET SAĞLAYICININ
HUKUKİ NİTELENDİRMESİ VE
FAALİYET TÜRLERİNE GÖRE TASNİFİ
I. HUKUKİ NİTELENDİRME
95
A. Aracılık Hizmeti Bakımından
96
1. Kavramsal Açıklamalar
96
2. İşlevleri
99
a. Platform Sağlama
100
aa. Elektronik Ticaret Pazar Yeri
100
bb. Elektronik Ticaret Pazar Yerinin TTK. Uyarınca Ticari İşletme Niteliği ile ETAHS'nin Tacir Sıfatı
106
b. Aracılık Hizmeti Kapsamında Sipariş Alınmasına ve Sözleşme Kurulmasına İmkân Sağlama
114
B. Sözleşmelerin Hukuki Niteliği
120
1. Genel Olarak
120
a. Elektronik Sözleşme Niteliği
121
b. Mesafeli Sözleşme Niteliği
124
c. Katılmalı Sözleşme Niteliği
129
2. ETAHS’nin Alıcı ve ETHS ile Kurduğu Sözleşmesel İlişkiler
132
a. Aracılık Sözleşmesi
133
aa. Tanımı
134
bb. Şekli
135
cc. Hukuki Niteliği
139
dd. Ücret Unsuru
141
ee. Aracılık Sözleşmesinin Kısıtlanması, Askıya Alınması, Sonlandırılması ve Değiştirilmesi
146
b. Üyelik Sözleşmesi
149
C. Benzer Kurumlarla Karşılaştırılması
155
1. Temsil Kurumu ile Karşılaştırılması
155
a. TBK. m. 40–48 Uyarınca Doğrudan Temsil
156
b. Ticari Temsilci
158
c. ETAHS’nin Temsilci ve Ticari Temsilci Kapsamında Değerlendirilmesi
162
2. Vekâlet Sözleşmesi ile Karşılaştırılması
166
3. Simsarlık Sözleşmesi ile Karşılaştırılması
172
4. Komisyonculuk Sözleşmesi ile Karşılaştırılması
175
5. Acentelik Sözleşmesi ile Karşılaştırılması
177
6. Escrow Sözleşmesi ile Karşılaştırılması
182
II. FAALİYET TÜRLERİNE GÖRE TASNİFİ
184
A. Genel Açıklamalar
184
B. Sınıflandırmalar
185
1. Alım Satım İlişkisindeki Ticari Faaliyetin Çeşidine Göre
185
a. Hizmet Sunumu
185
b. Fiziki ve Dijital Mal/Ürün Alım–Satımı
186
c. Sosyal Medya Platformları (Sosyal Ağlar)
188
d. Yatırım ve Kitle Fonlaması Platformları
189
e. Ödeme Hizmeti Sağlayıcıları
192
2. Alım–Satım İlişkisindeki Tarafların Statüsüne Göre
193
a. Tüketici – Tüketici Arası (C2C – consumer to consumer)
194
b. İşletme – Tüketici Arası (B2C – business to customer)
195
c. İşletme – İşletme Arası (B2B– business to business)
196
3. Alım–Satım İlişkisinin Kurulduğu İş Modeline Göre
196
a. Çok Taraflı Pazar Yeri (Üçüncü Kişilerin Mallarını Pazarlama – Platform Sağlama)
196
aa. Satıcı/Sağlayıcı Tarafından İfa ( FBM –Fulfilment by Merchants)
198
bb. Aracı Hizmet Sağlayıcı Tarafından İfa (FRM –Fulfillment by E–Retail Marketplaces)
198
cc. Stoksuz Satış (Dropshipping)
199
dd. İş Birliği / İş Ortaklığı (Affiliate)
200
b. Tek Taraflı Pazar Yeri (Kendi Mallarını Pazarlama)
200
c. Hibrit E–ticaret Pazar Yeri (Yeniden Satıcılık)
201
4. Alım–Satım İlişkisinde Kurulan Sözleşmede Aracının Rolü ve Etkisine Göre
203
a. Genel Açıklamalar
203
b. Pasif Nitelikte Aracı Hizmet Sağlayıcıları
205
c. Aktif Nitelikte Aracı Hizmet Sağlayıcıları
206
Üçüncü Bölüm
E–TİCARET MEVZUATI ÇERÇEVESİNDE
ELEKTRONİK TİCARET ARACI
HİZMET SAĞLAYICININ YÜKÜMLÜLÜKLERİ VE
BUNLARIN YERİNE GETİRİLMEMESİNİN İDARİ SONUÇLARI
I. SINIFLANDIRMALAR VE YÜKÜMLÜLÜKLER
210
A. Eşik Sistemi Düzenlemesi
210
1. Ölçeklerine Göre
210
2. Eşik Sistemine Göre
211
B. Elektronik Ticaret Aracı Hizmet Sağlayıcının Yükümlülükleri
214
1. Bilgi Verme ve Doğrulama Yükümlülüğü
218
2. Siparişe İlişkin Yükümlülükler
220
3. İşlem Rehberi Yayınlama Yükümlülüğü
220
4. Kişisel Verilerin Korunması Yükümlülüğü
221
5. Dâhili İletişim Sistemini Kurma, Kullanıma Sunma ve Aracılık Sözleşmesini Bu Sistemde Bulundurma Yükümlülüğü
222
6. Elektronik Ticaret Lisansı Alma Yükümlülüğü
223
7. Haksız Ticari Uygulamalarda Bulunmama Yükümlülüğü
225
8. Elektronik Ticaret Aracı Hizmet Sağlayıcının Kendi Markalı Ürününü Satış Yasağı
228
9. Reklâm ve İndirim Bütçesi Sınırlamaları
229
10. Faaliyet Sınırlamaları
231
II. YÜKÜMLÜLÜKLERİN YERİNE GETİRİLMEMESİNİN İDARİ SONUÇLARI
232
Dördüncü Bölüm
ELEKTRONİK TİCARET ARACI
HİZMET SAĞLAYICININ SORUMLULUĞU
I. GENEL AÇIKLAMALAR
236
II. SÖZLEŞMESEL SORUMLULUK
237
A. Genel Olarak
237
B. ETAHS’nin ETHS’ye Karşı Sözleşmesel Sorumluluğu
239
C. ETAHS’nin Alıcı/Tüketiciye Karşı Sözleşmesel Sorumluluğu
241
1. ETAHS ile Alıcı/Tüketici Arasındaki Sözleşmesel İlişkide ETAHS’nin Sorumluluğu
241
2. ETHS ile Alıcı/Tüketici Arasındaki Sözleşmesel İlişkide ETAHS’nin Sorumluluğu
244
a Genel Açıklamalar
244
b. Hukuka Aykırı İçerikten Sorumsuzluk Kuralı
245
c. AB Mevzuatı ve ABD’deki Yaklaşımlarla İlgili Karşılaştırmalı Değerlendirmeler
250
d. Anayasa Mahkemesinin 12.02.2026 Tarihli Kararının ETAHS’nin Sorumluluğu Bakımından Önemi
255
aa. Kararın Kapsamı
255
bb. Kararın Hukuki Değerlendirmesi
257
3. Taşıma Sözleşmesi, Taşıma Komisyonculuğu ve Taşıma İşleri Organizatörlüğü Bakımından ETAHS'nin Sorumluluğu
266
4. Üçüncü Kişiyi Koruyucu Etkili Sözleşme Kapsamında ETAHS'nin Sorumluluğu
272
III. TKHK KAPSAMINDA SORUMLULUK
276
A. Genel Açıklamalar
276
B. Sistem Kurma ve Açık Tutma
277
C. Kayıt Tutma
278
D. Ön Bilgilendirme
279
E. Reklâm ve Ürün Uyumluluğu
280
F. Satıcı/Sağlayıcıya Yönelik Yükümlülük İhlâli
280
G. 12.02.2026 Tarihli AYM Kararı Doğrultusunda AHS’nin Bedel Tahsilatı Yapması Hâlinde Sorumluluğu
282
H. Kampanyalı Satışlarda Sorumluluğu
287
İ. Cayma Hakkının Kullanılmasında Sorumluluğu
288
IV. SÖZLEŞME DIŞI SORUMLULUK
289
A. TBK. m. 66 f. 3 Kapsamında Organizasyon Sorumluluğu
289
B. Ürün Güvenliği ve Teknik Düzenlemeler Kanunu Kapsamında Sorumluluk
295
1. Üretici/İmalatçı Olarak
295
2. Dağıtıcı Olarak
298
3. İfa Hizmet Sağlayıcı Olarak
301
C. Güven Sorumluluğu
303
Sonuç
309
Kaynaklar
327
Kavramlar Dizini
339
Yorum yaz
Bu kitaba henüz yorum yapılmamış.
Bonus Card ( Garanti - Teb - Denizbank - Şekerbank vb. )
| Taksit Sayısı | Taksit tutarı | Genel Toplam |
|---|---|---|
| Tek Çekim | 940,50 | 940,50 |
Maximum Card ( İş Bankası - Ziraat Bankası )
| Taksit Sayısı | Taksit tutarı | Genel Toplam |
|---|---|---|
| Tek Çekim | 940,50 | 940,50 |
Worldcard ( YKB - Vakıfbank - Anadolubank - Albaraka )
| Taksit Sayısı | Taksit tutarı | Genel Toplam |
|---|---|---|
| Tek Çekim | 940,50 | 940,50 |
Diğer Kartlar
| Taksit Sayısı | Taksit tutarı | Genel Toplam |
|---|---|---|
| Tek Çekim | 940,50 | 940,50 |