Batı’da Anayasacılık Hareketleri Ve İnsan Haklarının Gelişmesi

Prof.Dr. Devrim Aydın

İÇİNDEKİLER

Önsöz

Birinci Bölüm: Batı’da Yöneticileri Sınırlamaya Yönelik İlk Çabalar I. İlk Uygarlıklarda Yöneticilerin Gücünün Kaynağı ve Sınırları 1. Mezopotamya ve Sümer Uygarlığı 2. Yunan Uygarlığı ve Polisleri 3. Çin Uygarlığı ve Göklerin Oğlu 4. Hint Uygarlığı ve Kast Sistemi II. Ortaçağ Avrupası’nda Teokratik Egemenlik Anlayışı 1. Ortaçağ Avrupası’nda Siyasal Yapının Genel Niteliği 2. Ortaçağ’ın İki Önemli Düşünürü: Aquinalı Thomas ve Padovalı Marsilius 3. Akılcılığın Gelişmesi ve Ortaçağ’dan Çıkış III. Doğal Hukukçular ve Teokratik Egemenlik Anlayışının Sorgulanması 1. Hugo Grotius 2. Thomas Hobbes 3. John Locke IV. Ansiklopedist Hareket ve Aydınlanmanın Önemli İsimleri 1. Ansiklopedist Hareket 2. Jean-Jacques Rousseau 3. Charles Louis de Montesquieu 4. Denis Diderot 5. François Voltaire 6. Kıta Avrupası Dışındaki Aydınlamacılar a. Thomas Paine b. Mary Wollstonecraft 7. Aydınlanmanın ve Ansiklopedistlerin Etkisi V. İngiltere’de Kraliyeti Sınırlama Çabaları ve İngiliz Hürriyet Belgeleri 1. Magna Carta Libertetum 2. Petition of Rights 3. Habeas Corpus Act 4. Bill of Rights 5. Act of Settlement 6. İngiliz Hürriyet Belgelerinin Genel Yorumu VI. Amerikan Hürriyet Belgeleri 1. Avrupa’daki Siyasi Gelişmelerin ve Doğal Haklar Öğretisinin Amerika’ya Etkisi 2. Virginia Anayasası ve Virginia İnsan Hakları Bildirisi 3. Amerikan Bağımsızlık Bildirisi 4. Amerikan Hürriyet Belgelerinin Genel Yorumu Kaynakça (Birinci Bölüm)

İkinci Bölüm: Fransız Devrimi ve Fransız İnsan ve Yurttaş Hakları Bildirisi I. Fransız Devrimi Öncesi Anayasacılık Hareketleri 1. Devleti ve Yöneticileri Sınırlama Çabaları 2. İngiliz Hürriyet Belgeleri 3. Amerikan Hürriyet Belgeleri II. Devrimi Hazırlayan Yeni Düşünceler ve Aydınlar 1. Aydınlanma Felsefesi 2. Fransız Devrimi’nin Düşünce Altyapısının Önemli İsimleri a. Jean Meslier b. Jean-François Melon c. Charles-Louis de Montesquieu d. François Marie Arouet de Voltaire e. Jean Jacques Rousseau f. Denis Diderot III. Devrim Öncesinde Fransa’nın Sosyal Yapısı 1. Devrim Öncesi Avrupa ve Fransa’da Sosyal ve Siyasal Durum 2. Devrim Öncesi Mutlak Monarşinin Niteliği 3. Devrim Öncesi Fransa’da Sosyal Yapı ve Sınıflar a. Ruhbanlar b. Soylular c. Tiers-Etat (Üçüncü Sınıf) d. Köylüler e. Burjuvazi f. Kent Emekçileri IV. Devrimin Başlaması ve Kurucu Meclisin İlanı 1. Devlet Otoritesinin, Devlet Bütçesinin ve Mutlakiyet Rejiminin Çökmesi 2. Etat Generaux’un Toplanması 3. Paris’te Ayaklanmanın Başlaması V. Fransız İnsan ve Yurttaş Hakları Bildirisi ve Burjuva Devriminden Sonrası 1. Fransız İnsan ve Yurttaş Hakları Bildirisi 2. Bildiri’nin Anayasacılık ve İnsan Hakları Açısından Değerlendirilmesi 3. Bildirinin Temel Özellikleri 4. 1789 Devriminin Özellikleri ve Yorumu 5. 1789 Devrimi’nin Günümüzdeki Anlamı 6. 1830-1848 Devrimleri Kaynakça (İkinci Bölüm)

Üçüncü Bölüm: İnsan Hakları I. İnsan Hakları Kavramı ve Eksen Kavramlar 1. İnsan Hakları 2. Temel Haklar 3. Medeni Haklar 4. Kamu Hakları 5. Eşitlik 6. Özgürlük 7. Demokrasi II. İnsan Haklarının Doğal Hukuktan Kaynaklanan Özellikleri 1. Evrensellik 2. Bireysellik 3. Dokunulmazlık 4. Devredilmezlik ve Vazgeçilmezlik III. İnsan Haklarının Uluslararası Hukuk Açısından Etkisi 1. İnsan Hakları İhlallerinin İçişlerine Karışma Yetkisi Vermesi 2. İnsan Hakları Kurallarının Evrensel Meşruiyet Ölçütü Olması 3. Özgürlükler Lehine Yorum ve Özgürlükleri Yok Etme Yasağı 4. İnsan Hakları Uygulamasında Karşılıklılık (Mütekabiliyet) Aranılmaması 5. Bireyin Öne Çıkması 6. İnsan Haklarının İç Hukuktaki Önemi IV. İnsan Haklarının İç Hukukta Uygulanması 1. İnsan Hakları Sözleşmelerinin İç Hukukta Uygulanması 2. Temel Hakların Üstünlüğü İlkesi 3. Temel Hakların Bağlayıcılığı İlkesi 4. Doğrudan Uygulama İlkesi Kaynakça (Üçüncü Bölüm)

Dördüncü Bölüm: İnsan Haklarının Sözleşmeler Yoluyla Korunması I. İnsan Haklarının Uluslararası Düzeyde Korunmasına Yönelik Sözleşmeler 1. İnsan Haklarının Uluslararası Sözleşmelere Konu Olması 2. İnsan Hakları Evrensel Bildirisi 3. Kişisel ve Siyasal Haklara İlişkin Uluslararası Sözleşme 4. Ekonomik Sosyal ve Kültürel Haklara İlişkin Uluslararası Sözleşme 5. Irk Ayrımcılığının ve Apartheid Rejiminin Önlenmesine Yönelik Sözleşmeler 6. Kadınlara Karşı Ayrımcılığın Önlenmesine Yönelik Sözleşme (CEDAW) 7. Kadınlara Yönelik Şiddet ve Aile İçi Şiddetin Önlenmesi ve Bunlarla Mücadeleye İlişkin Avrupa Konseyi Sözleşmesi (İstanbul Sözleşmesi) 8. Birleşmiş Milletler İşkencenin Önlenmesi Sözleşmesi 9. Çocuk Hakları Sözleşmesi II. İnsan Haklarının Bölgesel Düzeyde Korunmasına Yönelik Sözleşmeler 1. Avrupa Konseyi ve İnsan Hakları Avrupa Sözleşmesi 2. Avrupa Sosyal Şartı 3. İşkenceyi Önleme Avrupa Sözleşmesi 4. Amerikan İnsan Hakları Sözleşmesi 5. Afrika İnsan ve Halkların Hakları Sözleşmesi III. İnsan Hakları Avrupa Sözleşmesi ve İnsan Hakları Avrupa Mahkemesi 1. Sözleşmenin Kapsamı 2. İnsan Hakları Avrupa Mahkemesi’nin Yapısı 3. Mahkeme Kararlarının Niteliği 4. AİHS Sisteminin Genel Yorumu 5. AİHS’in ve AİHM Kararlarının Devletin Egemenliğine Müdahalesi Sorunu Kaynakça (Dördüncü Bölüm)