Ceza ve Hukuk Uygulamasında Kişilik Bozuklukları

Mustafa Öztürk (İstanbul Adliye Mahkemesi Cumhuriyet Savcısı)

Akgün Bilgin (Hukuk Araştırmacısı)

İÇİNDEKİLER

SORUMLULUK REDDİ BEYANI
ÖNSÖZ
HUKUK BİLİMİ'NİN KAVRAMI VE ANLAMI
 Dogmatik ve Sistem Oluşturma
 Hukuk Metodolojisi
 Karşılaştırmalı Hukuk
 Dijitalleşme ve Veri Odaklılık
HUKUK ARAŞTIRMA YÖNTEMLERİ
 Ampirik (Olgusal) Hukuk Araştırması
 Demoskopik Hukuk Araştırması
 Hukuki Gerçeklik Araştırması
ADLİ VE ARAŞTIRMACI PSİKOLOJİSİ
 Temel Amacı
 Ceza Adaleti Sistemine Katkıları
 Kuramları ve Yaklaşımları

BİRİNCİ BÖLÜM
KAVRAMSAL AÇIKLAMALAR
I. Giriş
II. Tarihçe
III. Kişilik Bozukluğu
 a. Etiyolojisi
 b. Epidemiyolojisi
 c. Patofizyolojisi
 d. Prognoz
 e. Komplikasyonlar
 f. Modern Yaklaşımlar
IV. Psikolojide "Kişilik Bozukluğu" Tanımı
 a. A Grubu Kişilik Bozuklukları
 b. B Grubu Kişilik Bozuklukları
 c. C Grubu Kişilik Bozuklukları
 d. Başka Bir Tıbbi Durumdan Kaynaklanan Kişilik Bozuklukları
 e. Ruh Hali (Sosyal, Duygusal ve Davranış) Bozuklukları
 f. Kişilik Yapısını Değiştiren Nörodejeneratif Bozukluklar
 g. Diğer Bozukluklar
 h. Fiziksel Hastalık Nedeniyle Kişilik Değişikleri
 i. Psikolojik Stresin Sonucu Olarak Kişilik Değişiklikleri
 j. Yaşlılık Nedeniyle Kişilik Değişimleri
 k. Beyin Yapısındaki Farklılıkların Kişiliği Etkilemesi
 l. Belirtiler, Teşhis ve Tedavi Yöntemleri
V. Felsefede "Kişilik Bozukluğu" Tanımı
VI. Sosyolojide "Kişilik Bozukluğu" Tanımı
VII. Antropolojide "Kişilik Bozukluğu" Tanımı
 a. Antisosyal Kişilik Bozukluğu ve Kültürler Arası Karşılaştırma
 b. Narsisizmin Modern Toplumla İlişkisi
 c. Geleneksel Toplumlarda "Kişilik Bozukluğu" ve "Delilik" Algısı
VIII. Teolojide "Kişilik Bozukluğu" Tanımı
 a. Yahudi Teolojisi
 b. Hristiyan Teolojisi
 c. İslamiyet Teolojisi
 d. Kutsal Metinler
IX. Hukukta "Kişilik Bozukluğu" Tanımı

İKİNCİ BÖLÜM
KİŞİLİK BOZUKLUĞU HUKUKU
I. Kişisel Hukuk
II. Kişilik Teorileri
 a. Fizyolojik Tip Teorileri
 b. Psikolojik Tip Teorileri
 c. Özellik Teorileri
 d. Sapma Özellik Teorisi
 e. Cinsiyet Teorileri
 f. Saldırganlık Teorisi
 g. Genetik Teoriler
 h. Beş Faktörlü Kişilik Modeli
III. Davranış ve Kişilik Değişiklikleri
 a. Kafa Karışıklığı, Sayıklama ve Beyin Sisi
 b. Sanrılar
 c. Düzensiz Dil
 d. Düzensiz Davranış
 e. Halüsinasyonlar
 f. Ruh Hali Değişimleri
IV. Hukuk ve Psikiyatri Kesişiminde Kişilik Bozuklukları
V. Hukuk Felsefesi Bağlamında Kişilik Bozukluğu
 a. Doğal Hukuk ve Pozitivizm Bağlamında Sorumluluk
 b. Fiil (Eylem)
 c. Kusur (Kast veya Taksir)
 d. İsnat Yeteneği (Ayırt Etme Gücü)

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
KİŞİLİK BOZUKLUĞUNUN SOSYAL ADALETE VE CEZA ADALETİNE VERDİĞİ ZARARLAR
I. Kişilik Bozukluğunun Sosyal Adalete ve Ceza Adaletine Verdiği Zararlar
 a. Hukuk Sisteminin İstismarı
 b. Ceza Adalet Sistemine Yük Getirmesi
 c. Liyakat ve Kurumsal Çürüme
 d. İkincil Mağduriyetler
 e. Toplumsal Güvenin Azalması
 f. Aile Yapısının Zarar Görmesi
II. Kişilik Bozukluğunun Evlilik İlişkisine Etkisi
 a. Aile İçi Şiddet Olgusunda Soruşturma ve Kovuşturma Kurumlarının Kişilik Bozukluğuna Genel Yaklaşımı
 b. Aile İçi Şiddet
 c. Ayrılık ve Boşanma (Aile Mahkemeleri)
III. Meslek Tercihleri
 a. Karanlık Üçlü Kişilik Özellikleri ve Kurumsal Suç Davranışı
 b. Yargıtay Kararlarında Kurumsal Suçlar ve Sanık Kişiliği
IV. Nörohukuk'ta Tehlikelik Kavramı
V. Suç Popülasyonunda Görülen Kişilik Bozuklukları
 a. Antisosyal Kişilik Bozukluğu
 b. Borderline Kişilik Bozukluğu
 c. Narsisistik Kişilik Bozukluğu
 d. Paranoid Kişilik Bozukluğu
 e. Eş Tanılar (Komorbidite)
 f. Nörobiyolojik Boyut
VI. Suçun Türüne Göre Kişilik Bozukluğu Dağılımı
 a. İftira Suçu
 b. Şiddet Suçları
 c. Cinsel Dokunulmazlığa Karşı İşlenen Suçlar
 d. Taciz Suçları
 e. Tecavüz ve Cinsel İstismar Suçları
 f. Hayvanlara Karşı Cinsel Saldırılar ve Psikopatolojik Boyutu
 g. Cinsel İlişkiye Zorlama Suçu
 h. Fuhuş Suçu
 i. Dolandırıcılık ve Ekonomik Suçlar
 j. Mülkiyet Suçları
 k. Sahtecilik Suçu
 l. Aile İçi Suçlar
 m. Genel Suç Dağılımı
VII. Cezaevlerinde Görülen Kişilik Bozuklukları

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
İSTİHBARAT SERVİSLERİ VE KİŞİLİK BOZUKLUĞU
I. İstihbarat Servislerinin Kişilik Bozukluğu Olan Bireyleri Kullanması
 a. Operasyon Tekniği
 b. Operasyonel Psikikoloji Nedenleri
 c. Kişilik Bozukluğu Türlerine Göre Operasyonel Kullanım Modeli
 d. Psikolojik Profilleme ve Risk Yönetimi
 e. Dezavantajlar (İstihbarat Açısından Ciddi Riskler)
 f. Kurumsal Çerçeve, Psikolojik Boyut ve Hukuki Sınırlar
II. Kişilik Bozukluğu ve Etki Ajanlığı
 a. Şizoid Kişilik Bozukluğu
 b. Paranoid Kişilik Bozukluğu
 c. Narsistik Kişilik Bozukluğu
 d. Borderline Kişilik Bozukluğu
 e. Antisosyal Kişilik Bozukluğu
 f. Obsesif-Kompulsif Kişilik Bozukluğu
 g. Kaçıngan Kişilik Bozukluğu
III. Narsistik Casusluk Faaliyetleri ve İstihbarat Suçu
 a. İstihbarat Suçu
 b. Casusluk ile Narsistik Kişilik Bozukluğu Arasındaki Bağlantı
 c. Güdüler ve Taktikler
 d. Döngüler
 e. Motivasyonlar
 f. Etkenler
 g. Narsistik Casusluk Taktikleri
 h. Narsistik İstihbarat Suçu Motifleri

BEŞİNCİ BÖLÜM
CEZA VE HUKUK UYGULAMASI
I. Genel Değerlendirme
II. Ceza Hukuku
 a. 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu 32'inci Maddesi (Akıl Sağlığı)
 b. Madde Gerekçesi
 c. Madde Çerçevesinde İsnat Yeteneği
 d. TCK Sisteminde İsnat Yeteneğinin Yapısı
 e. Kişilik Bozuklukları TCK m. 32 Kapsamında Değerlendirilmesi
 f. Yargısal Değerlendirme Süreci
 g. Normatif Boyut
 h. Karşılaştırmalı Hukuk
 i. Nörobilim ve Güncel Tartışma
 j. Sistematik Sonuç
 k. Nörohukuk Bağlamında TCK m. 32'in Geleceği
III. Özel Hukuk
 a. Hak Ehliyeti
 b. Fiil Ehliyeti ve Ayırt Etme Gücü
 c. Vesayet (Kısıtlama)
 d. Hukuki İşlemlerin Geçerliliği
 e. Haksız Fiil Sorumluluğu
 f. Evlenme Ehliyeti
 g. Boşanma
 h. Kişilik Hakları Boyutu
 i. Teorik Değerlendirme
IV. Kamu Hukuku
 a. İdare Hukuku ve Devlet Memuriyeti
 b. Disiplin Hukuku Boyutu
 c. İdare ve Memuriyet Davalarında Süreç
 d. Anayasa ve İnsan Hakları Boyutu
V. Yargıtay Kararları
 a. Akıl Hastalığı ve Bilirkişi Raporunun Mutlak Gerekliliği
 b. Kişilik Bozukluğunun Suç Tarihiyle Bağlantısı
 c. Adli Tıp Raporunun Niteliği
 d. Kişilik Bozukluğu ve Akıl Hastalığı Ayrımı
 e. Uygulamada Görülen Pratik Hususlar
 f. Yargıtay'ın Yaklaşımı
 g. Antisosyal Kişilik Bozukluğu ve Yargıtay'ın Rapora Vurgu Yapan Kararları
 h. Borderline ve Bipolar gibi Vakalarda Adli Raporun Gerekliliği
 i. Yargıtay Kararlarında Kişilik Bozukluğu ve Cezai Ehliyet Tartışması
 j. Örnek Olayda Uygulama Eğilimi
 k. İçtihatın Temel Eğilimi
VI. Mukayeseli Hukukta Kişilik Bozukluğu Olan Hastalara Hukuki Koruma
 a. Almanya
 b. İsviçre
 c. Türkiye
VII. Dava ve Savunma Dilekçe Örnekleri
 a. Bağımlı Kişilik Bozukluğu
 b. Kaçıngan (Çekingen) Kişilik Bozukluğu
 c. Borderline Kişilik Bozukluğu
 d. Narsistik Kişilik Bozukluğu
 e. Histrionik Kişilik Bozukluğu
 f. Asosyal Kişilik Bozukluğu

ALTINCI BÖLÜM
SORUŞTURMA VE KOVUŞTURMADA MODERN YAKLAŞIMLAR
I. Soruşturma
 a. Türk Ceza Muhakemesi Hukukunda Sorgu Tekniklerinin Sınırları
 b. Soruşturma
 c. İfade Alma Teknikleri
 d. Sorgu Teknikleri ve İsnat Yeteneği
 e. Sorgu Güvenirliği ve Yalancı İtiraf Riski
 f. Yalancı İtirafçılık
 g. Kişilik Bozukluğu Türlerine Göre Sorgu Stratejileri
II. Kovuşturma
 a. Duruşmada Kişilik Bozukluğu Olan Sanık Davranışlarının Hâkim Üzerindeki Psikolojik Etkileri
 b. Kişilik Bozukluğu Teşhisi ve Adli Delil Niteliği
 c. Kişilik Bozukluğu Olan Sanığın Kişiliği ve Ceza Birleştirilmesi (İçtimai/Zincirleme Suç)

YEDİNCİ BÖLÜM
YARGI KARARLARI
I. İstinaf
 a. Antisosyal Kişilik Bozukluğu
 b. Bipolar Kişilik Bozukluğu
 c. Borderline Kişilik Bozukluğu
 d. Çoklu Kişilik Bozukluğu
 e. Dissoisyatif Kişilik Bozukluğu
 f. Narsistik Kişilik Bozukluğu
 g. Obsesif Kompulsif Bozukluğu
 h. Şizotipal Kişilik Bozukluğu
 i. Travma Sonrası Stres Bozukluğu
II. Yargıtay
 a. Antisosyal Kişilik Bozukluğu
 b. Bipolar Kişilik Bozukluğu
 c. Borderline Kişilik Bozukluğu
 d. Çoklu Kişilik Bozukluğu
 e. Dissoisyatif Kişilik Bozukluğu
 f. Narsistik Kişilik Bozukluğu
 g. Obsesif Kompulsif Bozukluğu
 h. Şizotipal Kişilik Bozukluğu
 i. Paranoid Kişilik Bozukluğu
 j. Travma Sonrası Stres Bozukluğu