9786253778415
402030
https://www.legalkitabevi.com/serkan-taylan-karac/sendikalar-hukukuna-yon-veren-ilkeler-.htm
Sendikalar Hukukuna Yön Veren İlkeler
1520
Dr.Öğretim Üyesi Serkan Taylan Karaç
İÇİNDEKİLER
TAKDİM (Prof. Dr. Süleyman Başterzi)
7
GELEITWORT (Prof. Dr. Olaf Deinert)
9
FOREWORD (Prof. Dr. Olaf Deinert)
11
İKİNCİ BASKIYA ÖNSÖZ (Dr. Serkan Taylan Karaç)
13
ÖNSÖZ (Dr. Serkan Taylan Karaç)
15
İÇİNDEKİLER
17
KISALTMALAR
31
GİRİŞ
39
BİRİNCİ BÖLÜM
KURAMSAL VE TARİHSEL BOYUTUYLA SENDİKALAR – SENDİKA HAKKI VE ÖZGÜRLÜĞÜ
§ 1. KAVRAMSAL ÇERÇEVE
45
I. GENEL OLARAK
45
II. İLKELER VE KURALLAR
46
III. SENDİKALİZM
49
A. Sendikalizmin Doğuşu
51
B. Sendikalizmin Genel Esasları
54
§ 2. SENDİKA KAVRAMI VE SENDİKACILIĞIN TARİHÇESİ
58
I. SENDİKA KAVRAMI
58
II. SENDİKACILIĞIN TARİHÇESİ
62
A. Genel Olarak
62
B. İngiltere’de Sendikacılık
64
C. Almanya’da Sendikacılık
68
Ç. Fransa’da Sendikacılık
74
D. Türkiye’de Sendikacılık
78
1. Genel Olarak
78
2. Osmanlı Döneminde Sendikal Hareketler
78
3. Cumhuriyet Döneminde Sendikal Hareketler
83
§ 3. SENDİKANIN TANIMI İLE SENDİKA HAKKI VE ÖZGÜRLÜĞÜ
94
I. SENDİKANIN TANIMI
94
A. Genel Olarak
94
B. İşçi Sendikaları
96
C. İşveren Sendikaları
98
Ç. Konfederasyonlar ve Kuruluş Kavramı
99
D. Alman Hukukunda Sendikal Örgütler
101
1. Genel Olarak
101
2. Sendikanın Unsurları
103
a. Kuruluşa Dair Temel Unsurlar
103
1) İşçi veya İşverenler Tarafından Oluşturulan Örgütsel
Yapı
103
2) Özel Hukuk Hükümleri Çerçevesinde Serbest Olarak
Örgütlenmiş Olması
104
b. Amaç Unsuru
104
c. Bağımsızlık Unsuru
105
1) Sosyal Tarafların Birbirlerine Karşı Bağımsızlığı
106
2) Üçüncü Taraflara Karşı Bağımsızlık
107
ç. Toplu İş Sözleşmesi Ehliyeti Bakımından Aranan İlave
Unsurlar
108
1) Demokratik Örgütlenme
109
2) Sosyal Baskı Gücü
111
3) Toplu İş Sözleşmesi Yapma Amacının Güdülmesi ve
Sürece Katılım
112
4) Zanaat Odaları/Esnaf Derneklerinin Toplu İş
Sözleşmesi Ehliyeti
113
5) Üst Kuruluşların Toplu İş Sözleşmesi Ehliyeti
113
3. İşçi Sendikaları
114
4. İşveren Sendikaları
116
II. SENDİKA HAKKI VE ÖZGÜRLÜĞÜ
118
A. Genel Olarak
118
B. Sendika Özgürlüğünün Niteliği
119
1. Hak ve Özgürlük Kavramları
119
2. Sendika Özgürlüğünün Niteliği
121
a. İnsan Hakkı Niteliği ve Diğer Bazı İnsan Hakları ile İlişkisi
121
1) Sendika Özgürlüğü ve İfade Özgürlüğü İlişkisi
121
2) Sendika Özgürlüğü ve Örgütlenme Özgürlüğü İlişkisi
122
b. Sosyal ve Ekonomik Hak – Klasik Temel Hak
Değerlendirmesi
123
c. Çifte Temel Hak Niteliği
125
C. Sendika Özgürlüğünün Kapsamı
126
1. Bireysel Sendika Özgürlüğü
126
a. Olumlu Sendika Özgürlüğü
127
b. Olumsuz Sendika Özgürlüğü
129
2. Kolektif Sendika Özgürlüğü
130
Ç. Hakkın Sınırlandırılması ve Korunması
133
1. Hakkın Sınırlandırılması
133
2. Hakkın Korunması
135
D. Sendika Özgürlüğü Bağlamında Kamu Görevlilerinin Durumunun
Değerlendirilmesi
136
E. Alman Hukukunda Sendika Özgürlüğü
138
1. Örgütlenme (Dernek Kurma) Özgürlüğü
138
2. Sendika Özgürlüğü
141
a. Bireysel Sendika Özgürlüğü
143
1) Olumlu Sendika Özgürlüğü
143
2) Olumsuz Sendika Özgürlüğü
145
b. Kolektif Sendika Özgürlüğü
148
1) Kolektif Sendika Özgürlüğü Çerçevesinde
Sendikaların Kuruluşuna (Varoluşuna) ve
Faaliyetlerine Dair Güvenceler
150
2) Kolektif Sendika Özgürlüğü Çerçevesinde
Sendikaların Kullanabileceği Araçlara Dair
Güvenceler
154
3) Güvencelerin Sınırı
156
F. Bireysel ve Kolektif Sendika Özgürlüklerinin Çatışması
157
1. Türk Hukukunda Sendikal Özgürlüklerin Çatışması
157
2. Alman Hukukunda Sendikal Özgürlüklerin Çatışması
159
III. ULUSLARARASI BELGELERDE SENDİKA HAKKI VE ÖZGÜRLÜĞÜ
163
A. Birleşmiş Milletler Belgeleri
163
1. İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi
163
2. Ekonomik, Sosyal ve Kültürel Haklara İlişkin Uluslararası
Sözleşme
164
3. Kişisel ve Siyasal Haklar Uluslararası Sözleşmesi
165
B. Avrupa Konseyi Belgeleri
166
1. Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi
166
2. Gözden Geçirilmiş Avrupa Sosyal Şartı
167
C. Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO) Sözleşmeleri
167
1. Genel Olarak
167
2. 87 Numaralı Sendika Özgürlüğü ve Sendikalaşma Hakkının
Korunması Sözleşmesi
168
3. 11 Numaralı Örgütlenme Özgürlüğü (Tarım) Sözleşmesi
170
4. 98 Numaralı Örgütlenme ve Toplu Pazarlık Hakkı Sözleşmesi
172
5. 151 Numaralı Çalışma İlişkileri (Kamu Hizmeti) Sözleşmesi
173
6. Uluslararası Sözleşmelerin Ulusal Hukuka Etkisi
175
a. Genel Olarak
175
b. Kuramsal Yaklaşımlar
176
c. Uluslararası Sözleşmelerinin Türk Hukukundaki Yeri
177
ç. Doğrudan Uygulanabilirlik (Self–Executing) Sorunu
180
İKİNCİ BÖLÜM
SENDİKALARIN KURULUŞUNA DAİR İLKELER
§ 4. SERBEST KURULUŞ İLKESİ ve SENDİKALARIN TÜZEL KİŞİLİĞİ
183
I. SERBEST KURULUŞ İLKESİ
183
A. Kuruluş Sistemleri
183
1. İzin (Ruhsat/İmtiyaz) Sistemi
184
2. Normatif Sistem
185
3. Serbest Kuruluş Sistemi
186
4. Karma Sistem
188
B. Sendikalarda Serbest Kuruluş İlkesi
188
1. Genel Olarak
188
2. Kurucu Olabilme Koşulları
191
a. İşçi Sendikası Kurucuları Bakımından
191
1) İşçi Statüsü
191
2) STİSK m. 6 Kapsamında Yer Alan Koşullar
194
a) Fiil Ehliyetine Sahip Olma
195
b) Fiilen Çalışma Koşulu
196
c) Belirli Suçlar Dolayısıyla Mahkûmiyetin
Bulunmaması
199
3) Mevcut Sendika Üyeliğinin Kuruculuğa Etkisi
200
b. İşveren Sendikaları Kurucuları Bakımından
204
c. Konfederasyonların Kuruluşu Bakımından
206
3. Kurucu Sayısı
206
4. Sendika ve Konfederasyonların Kuruluşunda Usul
207
a. Sendika Tüzüğünün Hazırlanması ve Teslimi
207
b. Tüzük ya da İlgili Belgelerde Hukuka Aykırılık Bulunması
212
c. Tüzük Hükümlerinin Yargısal Denetimi
214
5. Kuruluşlarda Birleşme ve Katılma
215
6. Sendika Şubeleri ile Temsilcilikler
216
7. Alman Hukukunda Sendikaların Serbest Kuruluşu
219
a. Sendikaların Hukuki Statüleri
219
b. Sendika/Dernek Kurma Hakkı ve Hak Sahipleri
220
c. Sendikaların Kuruluşu ve Tüzüklerinin İçeriği
221
1) Alman Medeni Kanunu (BGB) ve Temel Ayrımlar
221
2) Alman Medeni Kanunu Çerçevesinde Tescilli
Derneklerin Kuruluşuna Dair Temel Hukuki
Düzenlemeler
222
a) Üye Sayısı
222
b) Dernek Tüzüğünün Temel İçeriği
223
c) Derneğin Tescili
227
ç) Tescilin Etkisi ve Şartlardaki Eksikliklerin Yasal
Sonuçları
228
3) Sendikaların Kuruluşu ve Tüzükleri
231
ç. Tüzük Değişiklikleri
235
d. Sendikaların Birleşmesi veya Bölünmesi
235
e. Sendikaların Sona Ermesi
236
II. SENDİKALARIN TÜZEL KİŞİLİĞİ
237
A. Tüzel Kişilik Kavramı
237
1. Hukuki Düzlemde Kişilik Kavramı
237
2. Tüzel Kişilik Türleri
240
B. Sendikal Örgütlerde Tüzel Kişilik
241
C. Tüzel Kişiliğin Kazanılması
243
Ç. Tüzel Kişilik Kazanamayan Oluşumlar
244
D. Alman Hukukunda Sendikaların Tüzel Kişilikleri
246
1. Sendikaların (Derneklerin) Tüzel Kişilikleri
246
a. Alman Medeni Kanunu Bağlamında Temel Ayrımlar
246
1) Genel Olarak
246
2) Ekonomik Amaç Güden ve İdeal Amaç Güden
Dernek Ayrımı
246
3) Tüzel Kişiliği Olmayan Dernekler
247
a) Genel Olarak
247
b) Tüzel Kişiliği Olmayan Derneklere Tanınan Bazı
Temel Haklar ve Yükümlülükleri
249
c) Tüzel Kişiliği Olmayan Derneklerin Temel
Örgütsel Yapısı
252
i. Genel Kurul
252
ii. Yönetim Kurulu
253
iii. Diğer Organlar
254
ç) Tüzel Kişiliği Olmayan Derneklere Üyelik ile
Üyelerin Hak ve Yükümlülükleri
255
i. Üyelik ve Üyeliğin Sona Ermesi
255
ii. Üyelerin Temel Hak ve Yükümlülükleri ile
Dernek Borçlarından Sorumluluk
256
d) Tüzel Kişiliği Olmayan Derneklerin Sona
Ermesi ve Tasfiyesi
257
4) Kamu Hukuku – Özel Hukuk Ayrımı
258
b. Tüzel Kişiliğe Sahiplik Ayrımında Sendikaların Durumu
259
2. Sendikaların Temsili ve Hukuki Sorumlulukları
262
§ 5. İŞKOLU ESASINA GÖRE SENDİKALAŞMA İLKESİ
264
I. GENEL OLARAK
264
II. YASAL DÜZENLEMELER VE DEĞERLENDİRME
267
A. Yasal Düzenlemeler
267
B. Yasal Düzenlemelerin Değerlendirilmesi
269
1. Yasal Düzenlemelerin Genel Değerlendirmesi
269
a. İşkolu Esasına Göre Sendikalaşma Bağlamında
Değerlendirme
269
b. Meslek Esasına Göre Sendikalaşma Bağlamında
Değerlendirme
271
c. İşyeri Esasına Göre Sendikalaşma Bağlamında
Değerlendirme
276
2. ILO Normları Bağlamında Değerlendirme
280
3. Güçlü Sendikacılık Perspektifi Bağlamında Değerlendirme
281
4. Sendika İçi Demokrasi Bağlamında Değerlendirme
285
III. İŞKOLUNUN ÖNEMİ VE İŞKOLLARININ BELİRLENMESİ
287
A. İşkolunun Önemi
287
B. İşkollarının Belirlenmesi
289
C. Genel İşler İşkolu ve Genel Sendikalar
293
1. Genel İş Kavramı
293
2. Genel Sendikalar
294
3. Konunun Değerlendirilmesi
294
Ç. NACE Kodlama Sistemi ve İşkolu Tespitinde Yarattığı Sorunlar
296
IV. İŞKOLU TESPİTİ BAĞLAMINDA İŞYERİ KAVRAMI, SINIRLARIN TESPİTİ
VE ASIL İŞ – YARDIMCI İŞ AYRIMI
298
A. Genel Olarak
298
B. Bağımsız İşyeri – İşyerine Bağlı Yer Ayrımı ve İşletme Kavramı
299
C. Asıl İş – Yardımcı İş Ayrımı
303
Ç. Ağırlıklı İşin Belirlenmesi
305
D. Alt İşveren İlişkileri
306
V. İŞKOLU TESPİTİNDE USUL
307
A. Bakanlık Tarafından İşkolu Tespitinin Yapılması
307
B. Bakanlığın İşkolu Tespiti Yapmaktan Kaçınması
309
C. İşkolu Tespitine İtiraz
311
Ç. İşkolu Tespit Talebi ve Bunun Yetki Sürecine Etkisi
314
VI. İŞKOLU ESASINA GÖRE SENDİKALAŞMA İLKESİNİN İSTİSNASI
317
VII. ALMAN HUKUKUNDA SENDİKALARIN ÖRGÜTLENMESİNDE
BENİMSENEN ESASLAR
320
A. Örgütlenme Düzeyi ve Başlıca İşkolları
320
1. Genel Olarak
320
2. Alman Hukukunda İşkolu Esasına Göre Sendikalaşma İlkesi
(,,Industrieverbandsprinzip”)
321
3. Çok Sektörlü/İşkollu İşçi Sendikaları
(,,Multibranchengewerkschaften”)
325
4. Alman Hukukunda İşçi Sendikalarının Örgütlendiği Başlıca
İşkolları
328
a. İşkollarının Belirlenmesi
328
b. Alman Hukukunda Sendikal Örgütlenmeye Esas Başlıca
İşkolları
329
B. Güçlü Sendikacılık Perspektifi ve Toplu İş Sözleşmesi Ehliyeti
(,,Tariffähigkeit”)
332
1. Genel Olarak Alman Hukukunda Toplu İş Sözleşmeleri
332
a. Toplu İş Sözleşmesinin Tanımı ve İşlevleri
332
b. Toplu İş Sözleşmesi Türleri
334
c. Toplu İş Sözleşmelerinin Tarafı Olarak İşverenler ve
İşveren Kuruluşları
335
2. Güçlü Sendikacılık Perspektifi
336
3. Toplu İş Sözleşmesi Ehliyeti (,,Tariffähigkeit”)
337
a. Genel Olarak
337
b. Yasal Düzenlemeler ve Yargı Kararları Işığında Toplu İş
Sözleşmesi Ehliyeti
339
1) Toplu İş Sözleşmesi Yapma Amacının Bulunması
341
2) Alandaki Hukuki Düzenlemelere Bağlılık
341
3) Sosyal Baskı Gücü (Baskı Uygulayabilme Kabiliyeti)
342
4) Demokratik İlkelere Uygunluk
344
c. Toplu İş Sözleşmesi Ehliyetinin Başlangıcı ve Sona Ermesi
344
§ 6. SENDİKA ÇOKLUĞU İLKESİ
346
I. GENEL OLARAK
346
II. YASAL DÜZENLEMELER VE KONUNUN DEĞERLENDİRİLMESİ
348
A. Genel Olarak
348
B. İşkolu Esasına Göre Sendikalaşma İlkesi ve Güçlü Sendikacılık
Bağlamında Değerlendirme
349
C. Serbest Kuruluş ve Demokratik Esaslara Uygunluk (Sendika İçi
Demokrasi) İlkeleri Bağlamında Değerlendirme
351
III. 87 NUMARALI ILO SÖZLEŞMESİNDE SENDİKA ÇOKLUĞU İLKESİ
352
IV. SENDİKA TEKLİĞİ İLKESİ
352
V. ALMAN HUKUKUNDA SENDİKALARIN ÇOKLUĞU
355
A. Genel Olarak
355
B. Kavramsal Bir Tartışma Olarak Sendikal Çoğulculuk
(,,Gewerkschaftspluralismus”) – Sendikal Çoğulluk
(,,Gewerkschaftspluralität”) Ayrımı
360
C. Alman Hukukunda Sendikal Çoğulluk
361
1. Sendikal Çoğulluk ve Rekabet İlişkisi
361
2. Yasal Düzlemde Sendikal Çoğulluk
364
a. Özgür ve Toplumsal Bir Düzenin Tezahürü Olarak
Sendika Çoğulluğu
364
b. Devletin Düzenleme Yetkisi
365
3. Sendikal Çoğulluk Anlayışının Olumlu ve Olumsuz Yönleri
368
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
SENDİKALARIN FAALİYETLERİNE VE İŞLEYİŞİNE DAİR İLKELER
§ 7. SENDİKALARIN BAĞIMSIZLIĞI VE SENDİKAL SAFLIK İLKESİ
371
I. GENEL OLARAK
371
II. SENDİKALARIN BAĞIMSIZLIĞI
373
A. Devlete Karşı Bağımsızlık
373
B. Siyasi Partilere Karşı Bağımsızlık
375
1. Genel Olarak
375
2. Sendika – Siyaset İlişkisi
376
3. Siyasi Faaliyetlerin Sınırı
378
a. Sendikaların Siyasi Faaliyetlerinin Sınırı
378
b. Sendika Üyelerinin ve Yöneticilerinin Siyasi
Faaliyetlerinin Sınırı
380
c. Siyasi Amaçlı Grevler
381
4. ILO Sendika Özgürlüğü Komitesi İlke Kararları Bağlamında
Sendikaların Siyasi Faaliyetleri
382
C. Sosyal Tarafların Birbirlerine Karşı Bağımsızlığı ve Sendikal Saflık
İlkesi
384
1. Sosyal Tarafların Birbirlerine Karşı Bağımsızlığı
384
2. Sendikal Saflık İlkesi
386
3. Konunun Değerlendirilmesi
387
III. ALMAN HUKUKUNDA SENDİKALARIN BAĞIMSIZLIĞI VE SENDİKAL
SAFLIK
389
A. Genel Olarak
389
B. Sosyal Tarafların Birbirlerine Karşı Bağımsızlığı
389
1. Bağımsızlığın Anlamı, Kökeni ve Hukuki Boyutu
389
2. Sendikaların Bağımsızlığı ve Sendikal Saflık
391
3. Örgütsel Bağımsızlık
393
4. Ekonomik Bağımsızlık
395
5. İşyeri – İşletme Düzeyini Aşan Örgütlenme
399
6. İşveren Vekillerinin ve Üst Düzey Yöneticilerin İşçi
Sendikasına Üyelikleri
400
7. Sendika Çalışanlarının Sendikalaşması
403
C. Üçüncü Taraflara Karşı Bağımsızlık
404
1. Devlete Karşı Bağımsızlık
404
2. Siyasi Partilere, Dini Organizasyonlara, Diğer Kurum ve
Kuruluşlara Karşı Bağımsızlık
406
§ 8. SENDİKA ÜYELİĞİNDE TEKLİK İLKESİ
408
I. GENEL OLARAK
408
II. SENDİKA ÜYELİĞİNİN TANIMI VE HUKUKİ NİTELİĞİ
409
III. İŞÇİ SENDİKA ÜYELİĞİNİN KAZANILMASI
410
A. Genel Olarak
410
B. Sendika Üyeliğinin Koşulları
412
1. Yaş Şartı
412
2. İşçi Niteliği
413
3. Sendika Tüzüğünde Belirlenen Niteliklere Sahip Olma
414
4. Sendikanın Kurulu Olduğu İşkolunda Çalışma
415
C. Üyeliğin Kazanılmasına Dair İşlemler
416
1. Sendika Üyeliği Tespitinin Önemi
416
2. İşçinin Başvurusu
417
3. Sendikanın Kararı
418
4. Üyelik Talebinin Reddi Kararına Karşı İşçinin Dava Hakkı
421
IV. İŞVEREN SENDİKASI ÜYELİĞİNİN KAZANILMASI
422
A. Sendika Üyeliğinin Koşulları
422
B. Üyeliğin Kazanılmasına Dair İşlemler
424
V. ÜST KURULUŞ VE ULUSLARARASI KURULUŞ ÜYELİĞİ
424
A. Sendika Üyeliğinin Üst Kuruluşlarla İlişkisi
424
B. Üst Kuruluşlara Üyelik
425
C. Uluslararası Kuruluşlara Üyelik
427
VI. ÜYELERİN TEMEL HAK VE YÜKÜMLÜLÜKLERİ
428
A. Genel Olarak
428
B. Üyelerin Temel Hakları
429
1. Sendikal Faaliyetlere ve Yönetime Katılma Hakkı
429
2. Sendikanın Faaliyetlerinden ve Tesislerinden Yararlanma ile
Eşit İşlem Görme Hakkı
430
3. Üyelerin Korunmasına İlişkin Haklar
432
C. Üyelerin Temel Yükümlülükleri
432
1. Sendika Düzenine Uyma Yükümlülüğü
432
2. Aidat Ödeme Yükümlülüğü
434
VII. SENDİKA ÜYELİĞİNİN SONA ERMESİ
435
A. Kendiliğinden Sona Erme
435
B. İstifa (Üyelikten Çekilme)
437
C. İhraç (Üyelikten Çıkarma)
438
1. Genel Olarak
438
2. İhracın Koşulları ve Usulü
440
a. İhraç Sebepleri ve Yasal Çıkarma Yetkisi
440
b. Genel Kurul Kararı
442
c. Genel Kurul Kararına İtiraz ve Üyeliğe Etkisi
444
Ç. Üyeliği Etkilemeyen Durumlar ve Askı Hali
445
VIII. SENDİKA ÜYELİĞİNDE TEKLİK İLKESİ
447
A. Genel Olarak
447
B. Sendika Üyeliğinde Teklik İlkesinin 87 numaralı ILO Sözleşmesi
Bakımından Değerlendirilmesi
449
C. Sendika Üyeliğinde Teklik İlkesinin İstisnaları
450
1. Farklı İşkollarında Kurulu Sendikalara Üyelik
450
2. Aynı İşkolunda Kurulu Sendikalara Birden Fazla Üyelik
451
3. Mevsimlik İş Sözleşmeleri ile Çalışanların Sendika Üyelikleri
452
4. Farklı İşkollarına Tabi Çalışmanın Sendika Üyeliklerine Etkisi
454
Ç. Sendika Üyeliğinde Teklik İlkesi ve Toplu İş Sözleşmesi Yetkisi
İlişkisi
455
1. Toplu İş Sözleşmesi Yetkisi
455
a. Genel Olarak
455
b. İşkolu Barajı ve Çoğunluk Şartı (İşyeri/İşletme Barajı)
456
c. Toplu İş Sözleşmesi Yetkisinin Tespiti
458
2. Toplu İş Sözleşmesi Yetkisi ve Çoklu Sendika Üyeliğinin
Yetkiye Etkisi
459
IX. ALMAN HUKUKUNDA SENDİKA ÜYELİĞİ VE SENDİKA ÜYELİĞİNE
İLİŞKİN ESASLAR
461
A. Alman Dernekler Hukuku Kapsamında Üyelik ile İlgili Temel
Hususlar
461
1. Genel Olarak
461
2. Dernek Üyeliğinin Hukuki Boyutu
461
3. Üyelik Türleri
462
4. Üyelerin Temel Hakları
464
5. Üyelerin Temel Yükümlülükleri
467
6. Üyeliğin Kazanılması ve Sona Ermesi
469
a. Üyeliğin Kazanılması
469
b. Üyeliğin Sona Ermesi
471
1) Genel Olarak
471
2) Üyelikten Çıkarma (,,Ausschluss”)
471
B. Sendika Üyeliği Bakımından Hak Sahipleri
473
1. Genel Olarak
473
2. İşçi Sendikalarına Üyelik Hakkının Bazı İş İlişkileri
Bakımından Değerlendirilmesi
476
a. İşçi Benzeri Statüde Bulunan Kimseler
476
b. Yeni Bağımsız Çalışan Statüsü (,,Neue Selbstständige”)
476
c. Freelancerlar
477
ç. Üst Düzey Yöneticiler
477
C. Sendika Üyeliği
478
1. Genel Olarak
478
2. Çifte ya da Çoklu Üyelik
480
3. Toplu İş Sözleşmelerinden Bağımsız Üyelik (,,OT–
Mitgliedschaft”)
482
a. İşveren Kuruluşları Bakımından
482
b. İşçi Kuruluşları Bakımından
485
Ç. Sendika Üyeliğinin Sona Ermesi
487
§ 9. DEMOKRATİK ESASLARA UYGUNLUK (SENDİKA İÇİ DEMOKRASİ) İLKESİ
489
I. GENEL OLARAK
489
II. DEMOKRASİ KAVRAMI, ANAYASANIN DEMOKRATİK NİTELİĞİ VE
TEMEL DEMOKRASİ İLKELERİ
491
A. Tanım
491
B. Anayasanın Demokratik Niteliği
492
C. Temel Demokrasi İlkeleri
493
III. SENDİKA İÇİ DEMOKRASİ
495
A. Kavramsal Açıdan Sendika İçi Demokrasi, Önemi ve Amacı
495
B. Sendika İçi Demokrasi İlkesine İşlerlik Kazandıran Mekanizmalar
498
1. Seçim ve Katılımcılık
498
2. Çoğunluğun İktidarı ve Azınlığın Korunması
499
3. Şeffaflık ve Denetim
500
IV. SENDİKA İÇİ DEMOKRASİ İLKESİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ
502
A. Genel Olarak
502
B. Sendikaların Kuruluşu Bağlamında Değerlendirme
503
C. Sendikaların Tüzükleri Bağlamında Değerlendirme
505
Ç. Sendika Üyeliği Bağlamında Değerlendirme
507
1. Sendika Üyeliği ve Sendika Üyeliğinden Çekilme
507
2. Sendika Üyeliğinden Çıkarılma
510
D. Sendikanın Faaliyetleri Bağlamında Değerlendirme
513
E. Genel Kurul ve İşleyişi Bağlamında Değerlendirme
514
1. Genel Olarak
514
2. Doğal Delegelik ve Delege Seçimi
516
3. Genel Kurul Toplantıları
519
4. Genel Kurul Tarafından Alınacak Kararlar
524
5. Seçimler
526
F. Yönetim Kurulu ve İşleyişi Bağlamında Değerlendirme
529
G. Sendika İçi Disiplinin Tesis Edilmesi Bağlamında Değerlendirme
534
Ğ. Sendikanın Denetimi ve Denetim Kurulu Bağlamında
Değerlendirme
536
H. Sendikanın Kapatılması Bağlamında Değerlendirme
541
V. ALMAN HUKUKUNDA SENDİKALARIN DEMOKRATİK ESASLARA
UYGUNLUĞU
543
A. Genel Olarak
543
B. İlkesel Katılım/Yönetime Katılım Güvencesi (,,Prinzipielle
Teilhabegewährleistung”)
546
1. Demokratik Örgütlenme ve Etkin Yönetime Katılım Yoluyla
Temsil
546
2. Üst Kuruluşlar Nezdinde Yönetime Katılma
549
C. Demokratik Örgütlenme İlkesinin Dernekler Hukuku Bağlamında
Temel Gereksinimleri
551
1. Genel Olarak
551
2. Sendika Tüzüğünün Demokratik Esaslara Uygunluğu
552
3. Genel Kurul Toplantıları
553
4. Aktif Seçme Hakkının Tanınması
554
5. Azınlığın Korunması
554
6. Gizli Oy Prensibi, Çoğunlukla Karar Alma ve Eşit Oy Hakkının
Tanınması
555
7. Delegelerin ve Kurul Üyelerinin Seçilmesi ile Doğal Delegelik
Statüsü
557
8. Kadın Temsil Kotaları
558
9. Öneri Hakkının Tanınması
560
10. Üyelikten Ayrılma Hakkı
561
Ç. Toplu İş Sözleşmesi Ehliyeti Bağlamında Demokratik Örgütlenme
İlkesinin Değerlendirilmesi
562
SONUÇ
565
KAYNAKÇA
577
Dr.Öğretim Üyesi Serkan Taylan Karaç
İÇİNDEKİLER
TAKDİM (Prof. Dr. Süleyman Başterzi)
7
GELEITWORT (Prof. Dr. Olaf Deinert)
9
FOREWORD (Prof. Dr. Olaf Deinert)
11
İKİNCİ BASKIYA ÖNSÖZ (Dr. Serkan Taylan Karaç)
13
ÖNSÖZ (Dr. Serkan Taylan Karaç)
15
İÇİNDEKİLER
17
KISALTMALAR
31
GİRİŞ
39
BİRİNCİ BÖLÜM
KURAMSAL VE TARİHSEL BOYUTUYLA SENDİKALAR – SENDİKA HAKKI VE ÖZGÜRLÜĞÜ
§ 1. KAVRAMSAL ÇERÇEVE
45
I. GENEL OLARAK
45
II. İLKELER VE KURALLAR
46
III. SENDİKALİZM
49
A. Sendikalizmin Doğuşu
51
B. Sendikalizmin Genel Esasları
54
§ 2. SENDİKA KAVRAMI VE SENDİKACILIĞIN TARİHÇESİ
58
I. SENDİKA KAVRAMI
58
II. SENDİKACILIĞIN TARİHÇESİ
62
A. Genel Olarak
62
B. İngiltere’de Sendikacılık
64
C. Almanya’da Sendikacılık
68
Ç. Fransa’da Sendikacılık
74
D. Türkiye’de Sendikacılık
78
1. Genel Olarak
78
2. Osmanlı Döneminde Sendikal Hareketler
78
3. Cumhuriyet Döneminde Sendikal Hareketler
83
§ 3. SENDİKANIN TANIMI İLE SENDİKA HAKKI VE ÖZGÜRLÜĞÜ
94
I. SENDİKANIN TANIMI
94
A. Genel Olarak
94
B. İşçi Sendikaları
96
C. İşveren Sendikaları
98
Ç. Konfederasyonlar ve Kuruluş Kavramı
99
D. Alman Hukukunda Sendikal Örgütler
101
1. Genel Olarak
101
2. Sendikanın Unsurları
103
a. Kuruluşa Dair Temel Unsurlar
103
1) İşçi veya İşverenler Tarafından Oluşturulan Örgütsel
Yapı
103
2) Özel Hukuk Hükümleri Çerçevesinde Serbest Olarak
Örgütlenmiş Olması
104
b. Amaç Unsuru
104
c. Bağımsızlık Unsuru
105
1) Sosyal Tarafların Birbirlerine Karşı Bağımsızlığı
106
2) Üçüncü Taraflara Karşı Bağımsızlık
107
ç. Toplu İş Sözleşmesi Ehliyeti Bakımından Aranan İlave
Unsurlar
108
1) Demokratik Örgütlenme
109
2) Sosyal Baskı Gücü
111
3) Toplu İş Sözleşmesi Yapma Amacının Güdülmesi ve
Sürece Katılım
112
4) Zanaat Odaları/Esnaf Derneklerinin Toplu İş
Sözleşmesi Ehliyeti
113
5) Üst Kuruluşların Toplu İş Sözleşmesi Ehliyeti
113
3. İşçi Sendikaları
114
4. İşveren Sendikaları
116
II. SENDİKA HAKKI VE ÖZGÜRLÜĞÜ
118
A. Genel Olarak
118
B. Sendika Özgürlüğünün Niteliği
119
1. Hak ve Özgürlük Kavramları
119
2. Sendika Özgürlüğünün Niteliği
121
a. İnsan Hakkı Niteliği ve Diğer Bazı İnsan Hakları ile İlişkisi
121
1) Sendika Özgürlüğü ve İfade Özgürlüğü İlişkisi
121
2) Sendika Özgürlüğü ve Örgütlenme Özgürlüğü İlişkisi
122
b. Sosyal ve Ekonomik Hak – Klasik Temel Hak
Değerlendirmesi
123
c. Çifte Temel Hak Niteliği
125
C. Sendika Özgürlüğünün Kapsamı
126
1. Bireysel Sendika Özgürlüğü
126
a. Olumlu Sendika Özgürlüğü
127
b. Olumsuz Sendika Özgürlüğü
129
2. Kolektif Sendika Özgürlüğü
130
Ç. Hakkın Sınırlandırılması ve Korunması
133
1. Hakkın Sınırlandırılması
133
2. Hakkın Korunması
135
D. Sendika Özgürlüğü Bağlamında Kamu Görevlilerinin Durumunun
Değerlendirilmesi
136
E. Alman Hukukunda Sendika Özgürlüğü
138
1. Örgütlenme (Dernek Kurma) Özgürlüğü
138
2. Sendika Özgürlüğü
141
a. Bireysel Sendika Özgürlüğü
143
1) Olumlu Sendika Özgürlüğü
143
2) Olumsuz Sendika Özgürlüğü
145
b. Kolektif Sendika Özgürlüğü
148
1) Kolektif Sendika Özgürlüğü Çerçevesinde
Sendikaların Kuruluşuna (Varoluşuna) ve
Faaliyetlerine Dair Güvenceler
150
2) Kolektif Sendika Özgürlüğü Çerçevesinde
Sendikaların Kullanabileceği Araçlara Dair
Güvenceler
154
3) Güvencelerin Sınırı
156
F. Bireysel ve Kolektif Sendika Özgürlüklerinin Çatışması
157
1. Türk Hukukunda Sendikal Özgürlüklerin Çatışması
157
2. Alman Hukukunda Sendikal Özgürlüklerin Çatışması
159
III. ULUSLARARASI BELGELERDE SENDİKA HAKKI VE ÖZGÜRLÜĞÜ
163
A. Birleşmiş Milletler Belgeleri
163
1. İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi
163
2. Ekonomik, Sosyal ve Kültürel Haklara İlişkin Uluslararası
Sözleşme
164
3. Kişisel ve Siyasal Haklar Uluslararası Sözleşmesi
165
B. Avrupa Konseyi Belgeleri
166
1. Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi
166
2. Gözden Geçirilmiş Avrupa Sosyal Şartı
167
C. Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO) Sözleşmeleri
167
1. Genel Olarak
167
2. 87 Numaralı Sendika Özgürlüğü ve Sendikalaşma Hakkının
Korunması Sözleşmesi
168
3. 11 Numaralı Örgütlenme Özgürlüğü (Tarım) Sözleşmesi
170
4. 98 Numaralı Örgütlenme ve Toplu Pazarlık Hakkı Sözleşmesi
172
5. 151 Numaralı Çalışma İlişkileri (Kamu Hizmeti) Sözleşmesi
173
6. Uluslararası Sözleşmelerin Ulusal Hukuka Etkisi
175
a. Genel Olarak
175
b. Kuramsal Yaklaşımlar
176
c. Uluslararası Sözleşmelerinin Türk Hukukundaki Yeri
177
ç. Doğrudan Uygulanabilirlik (Self–Executing) Sorunu
180
İKİNCİ BÖLÜM
SENDİKALARIN KURULUŞUNA DAİR İLKELER
§ 4. SERBEST KURULUŞ İLKESİ ve SENDİKALARIN TÜZEL KİŞİLİĞİ
183
I. SERBEST KURULUŞ İLKESİ
183
A. Kuruluş Sistemleri
183
1. İzin (Ruhsat/İmtiyaz) Sistemi
184
2. Normatif Sistem
185
3. Serbest Kuruluş Sistemi
186
4. Karma Sistem
188
B. Sendikalarda Serbest Kuruluş İlkesi
188
1. Genel Olarak
188
2. Kurucu Olabilme Koşulları
191
a. İşçi Sendikası Kurucuları Bakımından
191
1) İşçi Statüsü
191
2) STİSK m. 6 Kapsamında Yer Alan Koşullar
194
a) Fiil Ehliyetine Sahip Olma
195
b) Fiilen Çalışma Koşulu
196
c) Belirli Suçlar Dolayısıyla Mahkûmiyetin
Bulunmaması
199
3) Mevcut Sendika Üyeliğinin Kuruculuğa Etkisi
200
b. İşveren Sendikaları Kurucuları Bakımından
204
c. Konfederasyonların Kuruluşu Bakımından
206
3. Kurucu Sayısı
206
4. Sendika ve Konfederasyonların Kuruluşunda Usul
207
a. Sendika Tüzüğünün Hazırlanması ve Teslimi
207
b. Tüzük ya da İlgili Belgelerde Hukuka Aykırılık Bulunması
212
c. Tüzük Hükümlerinin Yargısal Denetimi
214
5. Kuruluşlarda Birleşme ve Katılma
215
6. Sendika Şubeleri ile Temsilcilikler
216
7. Alman Hukukunda Sendikaların Serbest Kuruluşu
219
a. Sendikaların Hukuki Statüleri
219
b. Sendika/Dernek Kurma Hakkı ve Hak Sahipleri
220
c. Sendikaların Kuruluşu ve Tüzüklerinin İçeriği
221
1) Alman Medeni Kanunu (BGB) ve Temel Ayrımlar
221
2) Alman Medeni Kanunu Çerçevesinde Tescilli
Derneklerin Kuruluşuna Dair Temel Hukuki
Düzenlemeler
222
a) Üye Sayısı
222
b) Dernek Tüzüğünün Temel İçeriği
223
c) Derneğin Tescili
227
ç) Tescilin Etkisi ve Şartlardaki Eksikliklerin Yasal
Sonuçları
228
3) Sendikaların Kuruluşu ve Tüzükleri
231
ç. Tüzük Değişiklikleri
235
d. Sendikaların Birleşmesi veya Bölünmesi
235
e. Sendikaların Sona Ermesi
236
II. SENDİKALARIN TÜZEL KİŞİLİĞİ
237
A. Tüzel Kişilik Kavramı
237
1. Hukuki Düzlemde Kişilik Kavramı
237
2. Tüzel Kişilik Türleri
240
B. Sendikal Örgütlerde Tüzel Kişilik
241
C. Tüzel Kişiliğin Kazanılması
243
Ç. Tüzel Kişilik Kazanamayan Oluşumlar
244
D. Alman Hukukunda Sendikaların Tüzel Kişilikleri
246
1. Sendikaların (Derneklerin) Tüzel Kişilikleri
246
a. Alman Medeni Kanunu Bağlamında Temel Ayrımlar
246
1) Genel Olarak
246
2) Ekonomik Amaç Güden ve İdeal Amaç Güden
Dernek Ayrımı
246
3) Tüzel Kişiliği Olmayan Dernekler
247
a) Genel Olarak
247
b) Tüzel Kişiliği Olmayan Derneklere Tanınan Bazı
Temel Haklar ve Yükümlülükleri
249
c) Tüzel Kişiliği Olmayan Derneklerin Temel
Örgütsel Yapısı
252
i. Genel Kurul
252
ii. Yönetim Kurulu
253
iii. Diğer Organlar
254
ç) Tüzel Kişiliği Olmayan Derneklere Üyelik ile
Üyelerin Hak ve Yükümlülükleri
255
i. Üyelik ve Üyeliğin Sona Ermesi
255
ii. Üyelerin Temel Hak ve Yükümlülükleri ile
Dernek Borçlarından Sorumluluk
256
d) Tüzel Kişiliği Olmayan Derneklerin Sona
Ermesi ve Tasfiyesi
257
4) Kamu Hukuku – Özel Hukuk Ayrımı
258
b. Tüzel Kişiliğe Sahiplik Ayrımında Sendikaların Durumu
259
2. Sendikaların Temsili ve Hukuki Sorumlulukları
262
§ 5. İŞKOLU ESASINA GÖRE SENDİKALAŞMA İLKESİ
264
I. GENEL OLARAK
264
II. YASAL DÜZENLEMELER VE DEĞERLENDİRME
267
A. Yasal Düzenlemeler
267
B. Yasal Düzenlemelerin Değerlendirilmesi
269
1. Yasal Düzenlemelerin Genel Değerlendirmesi
269
a. İşkolu Esasına Göre Sendikalaşma Bağlamında
Değerlendirme
269
b. Meslek Esasına Göre Sendikalaşma Bağlamında
Değerlendirme
271
c. İşyeri Esasına Göre Sendikalaşma Bağlamında
Değerlendirme
276
2. ILO Normları Bağlamında Değerlendirme
280
3. Güçlü Sendikacılık Perspektifi Bağlamında Değerlendirme
281
4. Sendika İçi Demokrasi Bağlamında Değerlendirme
285
III. İŞKOLUNUN ÖNEMİ VE İŞKOLLARININ BELİRLENMESİ
287
A. İşkolunun Önemi
287
B. İşkollarının Belirlenmesi
289
C. Genel İşler İşkolu ve Genel Sendikalar
293
1. Genel İş Kavramı
293
2. Genel Sendikalar
294
3. Konunun Değerlendirilmesi
294
Ç. NACE Kodlama Sistemi ve İşkolu Tespitinde Yarattığı Sorunlar
296
IV. İŞKOLU TESPİTİ BAĞLAMINDA İŞYERİ KAVRAMI, SINIRLARIN TESPİTİ
VE ASIL İŞ – YARDIMCI İŞ AYRIMI
298
A. Genel Olarak
298
B. Bağımsız İşyeri – İşyerine Bağlı Yer Ayrımı ve İşletme Kavramı
299
C. Asıl İş – Yardımcı İş Ayrımı
303
Ç. Ağırlıklı İşin Belirlenmesi
305
D. Alt İşveren İlişkileri
306
V. İŞKOLU TESPİTİNDE USUL
307
A. Bakanlık Tarafından İşkolu Tespitinin Yapılması
307
B. Bakanlığın İşkolu Tespiti Yapmaktan Kaçınması
309
C. İşkolu Tespitine İtiraz
311
Ç. İşkolu Tespit Talebi ve Bunun Yetki Sürecine Etkisi
314
VI. İŞKOLU ESASINA GÖRE SENDİKALAŞMA İLKESİNİN İSTİSNASI
317
VII. ALMAN HUKUKUNDA SENDİKALARIN ÖRGÜTLENMESİNDE
BENİMSENEN ESASLAR
320
A. Örgütlenme Düzeyi ve Başlıca İşkolları
320
1. Genel Olarak
320
2. Alman Hukukunda İşkolu Esasına Göre Sendikalaşma İlkesi
(,,Industrieverbandsprinzip”)
321
3. Çok Sektörlü/İşkollu İşçi Sendikaları
(,,Multibranchengewerkschaften”)
325
4. Alman Hukukunda İşçi Sendikalarının Örgütlendiği Başlıca
İşkolları
328
a. İşkollarının Belirlenmesi
328
b. Alman Hukukunda Sendikal Örgütlenmeye Esas Başlıca
İşkolları
329
B. Güçlü Sendikacılık Perspektifi ve Toplu İş Sözleşmesi Ehliyeti
(,,Tariffähigkeit”)
332
1. Genel Olarak Alman Hukukunda Toplu İş Sözleşmeleri
332
a. Toplu İş Sözleşmesinin Tanımı ve İşlevleri
332
b. Toplu İş Sözleşmesi Türleri
334
c. Toplu İş Sözleşmelerinin Tarafı Olarak İşverenler ve
İşveren Kuruluşları
335
2. Güçlü Sendikacılık Perspektifi
336
3. Toplu İş Sözleşmesi Ehliyeti (,,Tariffähigkeit”)
337
a. Genel Olarak
337
b. Yasal Düzenlemeler ve Yargı Kararları Işığında Toplu İş
Sözleşmesi Ehliyeti
339
1) Toplu İş Sözleşmesi Yapma Amacının Bulunması
341
2) Alandaki Hukuki Düzenlemelere Bağlılık
341
3) Sosyal Baskı Gücü (Baskı Uygulayabilme Kabiliyeti)
342
4) Demokratik İlkelere Uygunluk
344
c. Toplu İş Sözleşmesi Ehliyetinin Başlangıcı ve Sona Ermesi
344
§ 6. SENDİKA ÇOKLUĞU İLKESİ
346
I. GENEL OLARAK
346
II. YASAL DÜZENLEMELER VE KONUNUN DEĞERLENDİRİLMESİ
348
A. Genel Olarak
348
B. İşkolu Esasına Göre Sendikalaşma İlkesi ve Güçlü Sendikacılık
Bağlamında Değerlendirme
349
C. Serbest Kuruluş ve Demokratik Esaslara Uygunluk (Sendika İçi
Demokrasi) İlkeleri Bağlamında Değerlendirme
351
III. 87 NUMARALI ILO SÖZLEŞMESİNDE SENDİKA ÇOKLUĞU İLKESİ
352
IV. SENDİKA TEKLİĞİ İLKESİ
352
V. ALMAN HUKUKUNDA SENDİKALARIN ÇOKLUĞU
355
A. Genel Olarak
355
B. Kavramsal Bir Tartışma Olarak Sendikal Çoğulculuk
(,,Gewerkschaftspluralismus”) – Sendikal Çoğulluk
(,,Gewerkschaftspluralität”) Ayrımı
360
C. Alman Hukukunda Sendikal Çoğulluk
361
1. Sendikal Çoğulluk ve Rekabet İlişkisi
361
2. Yasal Düzlemde Sendikal Çoğulluk
364
a. Özgür ve Toplumsal Bir Düzenin Tezahürü Olarak
Sendika Çoğulluğu
364
b. Devletin Düzenleme Yetkisi
365
3. Sendikal Çoğulluk Anlayışının Olumlu ve Olumsuz Yönleri
368
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
SENDİKALARIN FAALİYETLERİNE VE İŞLEYİŞİNE DAİR İLKELER
§ 7. SENDİKALARIN BAĞIMSIZLIĞI VE SENDİKAL SAFLIK İLKESİ
371
I. GENEL OLARAK
371
II. SENDİKALARIN BAĞIMSIZLIĞI
373
A. Devlete Karşı Bağımsızlık
373
B. Siyasi Partilere Karşı Bağımsızlık
375
1. Genel Olarak
375
2. Sendika – Siyaset İlişkisi
376
3. Siyasi Faaliyetlerin Sınırı
378
a. Sendikaların Siyasi Faaliyetlerinin Sınırı
378
b. Sendika Üyelerinin ve Yöneticilerinin Siyasi
Faaliyetlerinin Sınırı
380
c. Siyasi Amaçlı Grevler
381
4. ILO Sendika Özgürlüğü Komitesi İlke Kararları Bağlamında
Sendikaların Siyasi Faaliyetleri
382
C. Sosyal Tarafların Birbirlerine Karşı Bağımsızlığı ve Sendikal Saflık
İlkesi
384
1. Sosyal Tarafların Birbirlerine Karşı Bağımsızlığı
384
2. Sendikal Saflık İlkesi
386
3. Konunun Değerlendirilmesi
387
III. ALMAN HUKUKUNDA SENDİKALARIN BAĞIMSIZLIĞI VE SENDİKAL
SAFLIK
389
A. Genel Olarak
389
B. Sosyal Tarafların Birbirlerine Karşı Bağımsızlığı
389
1. Bağımsızlığın Anlamı, Kökeni ve Hukuki Boyutu
389
2. Sendikaların Bağımsızlığı ve Sendikal Saflık
391
3. Örgütsel Bağımsızlık
393
4. Ekonomik Bağımsızlık
395
5. İşyeri – İşletme Düzeyini Aşan Örgütlenme
399
6. İşveren Vekillerinin ve Üst Düzey Yöneticilerin İşçi
Sendikasına Üyelikleri
400
7. Sendika Çalışanlarının Sendikalaşması
403
C. Üçüncü Taraflara Karşı Bağımsızlık
404
1. Devlete Karşı Bağımsızlık
404
2. Siyasi Partilere, Dini Organizasyonlara, Diğer Kurum ve
Kuruluşlara Karşı Bağımsızlık
406
§ 8. SENDİKA ÜYELİĞİNDE TEKLİK İLKESİ
408
I. GENEL OLARAK
408
II. SENDİKA ÜYELİĞİNİN TANIMI VE HUKUKİ NİTELİĞİ
409
III. İŞÇİ SENDİKA ÜYELİĞİNİN KAZANILMASI
410
A. Genel Olarak
410
B. Sendika Üyeliğinin Koşulları
412
1. Yaş Şartı
412
2. İşçi Niteliği
413
3. Sendika Tüzüğünde Belirlenen Niteliklere Sahip Olma
414
4. Sendikanın Kurulu Olduğu İşkolunda Çalışma
415
C. Üyeliğin Kazanılmasına Dair İşlemler
416
1. Sendika Üyeliği Tespitinin Önemi
416
2. İşçinin Başvurusu
417
3. Sendikanın Kararı
418
4. Üyelik Talebinin Reddi Kararına Karşı İşçinin Dava Hakkı
421
IV. İŞVEREN SENDİKASI ÜYELİĞİNİN KAZANILMASI
422
A. Sendika Üyeliğinin Koşulları
422
B. Üyeliğin Kazanılmasına Dair İşlemler
424
V. ÜST KURULUŞ VE ULUSLARARASI KURULUŞ ÜYELİĞİ
424
A. Sendika Üyeliğinin Üst Kuruluşlarla İlişkisi
424
B. Üst Kuruluşlara Üyelik
425
C. Uluslararası Kuruluşlara Üyelik
427
VI. ÜYELERİN TEMEL HAK VE YÜKÜMLÜLÜKLERİ
428
A. Genel Olarak
428
B. Üyelerin Temel Hakları
429
1. Sendikal Faaliyetlere ve Yönetime Katılma Hakkı
429
2. Sendikanın Faaliyetlerinden ve Tesislerinden Yararlanma ile
Eşit İşlem Görme Hakkı
430
3. Üyelerin Korunmasına İlişkin Haklar
432
C. Üyelerin Temel Yükümlülükleri
432
1. Sendika Düzenine Uyma Yükümlülüğü
432
2. Aidat Ödeme Yükümlülüğü
434
VII. SENDİKA ÜYELİĞİNİN SONA ERMESİ
435
A. Kendiliğinden Sona Erme
435
B. İstifa (Üyelikten Çekilme)
437
C. İhraç (Üyelikten Çıkarma)
438
1. Genel Olarak
438
2. İhracın Koşulları ve Usulü
440
a. İhraç Sebepleri ve Yasal Çıkarma Yetkisi
440
b. Genel Kurul Kararı
442
c. Genel Kurul Kararına İtiraz ve Üyeliğe Etkisi
444
Ç. Üyeliği Etkilemeyen Durumlar ve Askı Hali
445
VIII. SENDİKA ÜYELİĞİNDE TEKLİK İLKESİ
447
A. Genel Olarak
447
B. Sendika Üyeliğinde Teklik İlkesinin 87 numaralı ILO Sözleşmesi
Bakımından Değerlendirilmesi
449
C. Sendika Üyeliğinde Teklik İlkesinin İstisnaları
450
1. Farklı İşkollarında Kurulu Sendikalara Üyelik
450
2. Aynı İşkolunda Kurulu Sendikalara Birden Fazla Üyelik
451
3. Mevsimlik İş Sözleşmeleri ile Çalışanların Sendika Üyelikleri
452
4. Farklı İşkollarına Tabi Çalışmanın Sendika Üyeliklerine Etkisi
454
Ç. Sendika Üyeliğinde Teklik İlkesi ve Toplu İş Sözleşmesi Yetkisi
İlişkisi
455
1. Toplu İş Sözleşmesi Yetkisi
455
a. Genel Olarak
455
b. İşkolu Barajı ve Çoğunluk Şartı (İşyeri/İşletme Barajı)
456
c. Toplu İş Sözleşmesi Yetkisinin Tespiti
458
2. Toplu İş Sözleşmesi Yetkisi ve Çoklu Sendika Üyeliğinin
Yetkiye Etkisi
459
IX. ALMAN HUKUKUNDA SENDİKA ÜYELİĞİ VE SENDİKA ÜYELİĞİNE
İLİŞKİN ESASLAR
461
A. Alman Dernekler Hukuku Kapsamında Üyelik ile İlgili Temel
Hususlar
461
1. Genel Olarak
461
2. Dernek Üyeliğinin Hukuki Boyutu
461
3. Üyelik Türleri
462
4. Üyelerin Temel Hakları
464
5. Üyelerin Temel Yükümlülükleri
467
6. Üyeliğin Kazanılması ve Sona Ermesi
469
a. Üyeliğin Kazanılması
469
b. Üyeliğin Sona Ermesi
471
1) Genel Olarak
471
2) Üyelikten Çıkarma (,,Ausschluss”)
471
B. Sendika Üyeliği Bakımından Hak Sahipleri
473
1. Genel Olarak
473
2. İşçi Sendikalarına Üyelik Hakkının Bazı İş İlişkileri
Bakımından Değerlendirilmesi
476
a. İşçi Benzeri Statüde Bulunan Kimseler
476
b. Yeni Bağımsız Çalışan Statüsü (,,Neue Selbstständige”)
476
c. Freelancerlar
477
ç. Üst Düzey Yöneticiler
477
C. Sendika Üyeliği
478
1. Genel Olarak
478
2. Çifte ya da Çoklu Üyelik
480
3. Toplu İş Sözleşmelerinden Bağımsız Üyelik (,,OT–
Mitgliedschaft”)
482
a. İşveren Kuruluşları Bakımından
482
b. İşçi Kuruluşları Bakımından
485
Ç. Sendika Üyeliğinin Sona Ermesi
487
§ 9. DEMOKRATİK ESASLARA UYGUNLUK (SENDİKA İÇİ DEMOKRASİ) İLKESİ
489
I. GENEL OLARAK
489
II. DEMOKRASİ KAVRAMI, ANAYASANIN DEMOKRATİK NİTELİĞİ VE
TEMEL DEMOKRASİ İLKELERİ
491
A. Tanım
491
B. Anayasanın Demokratik Niteliği
492
C. Temel Demokrasi İlkeleri
493
III. SENDİKA İÇİ DEMOKRASİ
495
A. Kavramsal Açıdan Sendika İçi Demokrasi, Önemi ve Amacı
495
B. Sendika İçi Demokrasi İlkesine İşlerlik Kazandıran Mekanizmalar
498
1. Seçim ve Katılımcılık
498
2. Çoğunluğun İktidarı ve Azınlığın Korunması
499
3. Şeffaflık ve Denetim
500
IV. SENDİKA İÇİ DEMOKRASİ İLKESİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ
502
A. Genel Olarak
502
B. Sendikaların Kuruluşu Bağlamında Değerlendirme
503
C. Sendikaların Tüzükleri Bağlamında Değerlendirme
505
Ç. Sendika Üyeliği Bağlamında Değerlendirme
507
1. Sendika Üyeliği ve Sendika Üyeliğinden Çekilme
507
2. Sendika Üyeliğinden Çıkarılma
510
D. Sendikanın Faaliyetleri Bağlamında Değerlendirme
513
E. Genel Kurul ve İşleyişi Bağlamında Değerlendirme
514
1. Genel Olarak
514
2. Doğal Delegelik ve Delege Seçimi
516
3. Genel Kurul Toplantıları
519
4. Genel Kurul Tarafından Alınacak Kararlar
524
5. Seçimler
526
F. Yönetim Kurulu ve İşleyişi Bağlamında Değerlendirme
529
G. Sendika İçi Disiplinin Tesis Edilmesi Bağlamında Değerlendirme
534
Ğ. Sendikanın Denetimi ve Denetim Kurulu Bağlamında
Değerlendirme
536
H. Sendikanın Kapatılması Bağlamında Değerlendirme
541
V. ALMAN HUKUKUNDA SENDİKALARIN DEMOKRATİK ESASLARA
UYGUNLUĞU
543
A. Genel Olarak
543
B. İlkesel Katılım/Yönetime Katılım Güvencesi (,,Prinzipielle
Teilhabegewährleistung”)
546
1. Demokratik Örgütlenme ve Etkin Yönetime Katılım Yoluyla
Temsil
546
2. Üst Kuruluşlar Nezdinde Yönetime Katılma
549
C. Demokratik Örgütlenme İlkesinin Dernekler Hukuku Bağlamında
Temel Gereksinimleri
551
1. Genel Olarak
551
2. Sendika Tüzüğünün Demokratik Esaslara Uygunluğu
552
3. Genel Kurul Toplantıları
553
4. Aktif Seçme Hakkının Tanınması
554
5. Azınlığın Korunması
554
6. Gizli Oy Prensibi, Çoğunlukla Karar Alma ve Eşit Oy Hakkının
Tanınması
555
7. Delegelerin ve Kurul Üyelerinin Seçilmesi ile Doğal Delegelik
Statüsü
557
8. Kadın Temsil Kotaları
558
9. Öneri Hakkının Tanınması
560
10. Üyelikten Ayrılma Hakkı
561
Ç. Toplu İş Sözleşmesi Ehliyeti Bağlamında Demokratik Örgütlenme
İlkesinin Değerlendirilmesi
562
SONUÇ
565
KAYNAKÇA
577
Yorum yaz
Bu kitaba henüz yorum yapılmamış.
Bonus Card ( Garanti - Teb - Denizbank - Şekerbank vb. )
| Taksit Sayısı | Taksit tutarı | Genel Toplam |
|---|---|---|
| Tek Çekim | 1.520,00 | 1.520,00 |
Cardfinans ( Finansbank )
| Taksit Sayısı | Taksit tutarı | Genel Toplam |
|---|---|---|
| Tek Çekim | 1.520,00 | 1.520,00 |
Maximum Card ( İş Bankası - Ziraat Bankası )
| Taksit Sayısı | Taksit tutarı | Genel Toplam |
|---|---|---|
| Tek Çekim | 1.520,00 | 1.520,00 |
Diğer Kartlar
| Taksit Sayısı | Taksit tutarı | Genel Toplam |
|---|---|---|
| Tek Çekim | 1.520,00 | 1.520,00 |


