Ekabet Hukukunda Taahhüt Mekanizması VE Uygulamaları _{ABD, AB ve BK ile Karşılaştırmalı Bir İnceleme}

Dr. Serkan Turgut

İÇİNDEKİLER

Önsöz
Kısaltmalar Dizini
Giriş

1. Bölüm: Taahhüt ve Benzeri Kavramlar, Mevzuatta Taahhüt, Taahhüt Kararlarının Hukuki Niteliği ve Taahhüt Türleri
   1. Taahhüt ve Benzeri Rekabet Hukuku Kavramları
    1.1.1. Genel Olarak “Taahhüt” Kavramı
    1.1.2. Rekabet Hukukunda Taahhüt Kavramı
     1.1.2.1. Tanım
     1.1.2.2. Amaç ve Kapsam
    1.1.3. Amaçları veya Sonuçları İtibarıyla Taahhüde Benzer Rekabet Hukuku Kavramları
     1.1.3.1. Muafiyet
     1.1.3.2. Menfi Tespit
     1.1.3.3. İhlâle Son Verme – Tedbirler
     1.1.3.4. Kayda Değer Ölçü “De Minimis” Kuralı
     1.1.3.5. Uzlaşma
   1.2. Taahhüt Müessesesine Dair Mevzuatın Gelişimi
    1.2.1. Amerika Birleşik Devletleri (ABD)
     1.2.1.1. Rekabet Hukukuna İlişkin Temel Mevzuat
     1.2.1.2. Antitröst Usul ve Ceza Yasası
    1.2.2. Avrupa Birliği (AB)
     1.2.2.1. Rekabet Hukukuna İlişkin Temel Mevzuat ve ABİDA
     1.2.2.2. İkincil Mevzuatta Durum
      1.2.2.2.1. 17/62 Sayılı Avrupa Ekonomik Topluluğu Konseyi Tüzüğü
      1.2.2.2.2. 1/2003 Sayılı AB Konseyi Tüzüğü
      1.2.2.2.3. ABİDA’nın 101 ve 102. Maddelerine İlişkin Komisyon Duyurusu
      1.2.2.2.4. Antitröst Usul Kılavuzu
     1.2.2.3. Dijital Platformlar Tüzüğü (DMA)
    1.2.3. Birleşik Krallık (BK)
     1.2.3.1. Rekabet Hukuku Mevzuatı ve Uygulamasına İlişkin Tarihi Süreç
     1.2.3.2. Competition Act ve İkincil Mevzuat
     1.2.3.3. Brexit Sonrası Durum
     1.2.3.4. Dijital Piyasalar, Rekabet ve Tüketiciler Yasası
    1.2.4. Türkiye
     1.2.4.1. Rekabet Hukuku Hakkında Temel Mevzuat
     1.2.4.2. Rekabet Kurumu ve Kurulu Düzenlemeleri
     1.2.4.3. Taahhüde Dair Kurallar
      1.2.4.3.1. Rekabetin Korunması Hakkında Kanun
      1.2.4.3.2. Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ’in 14. Maddesi ve “Yoğunlaşma Çözümleri Kılavuzu”
      1.2.4.3.3. Taahhütlere İlişkin Tebliğ
   1.3. Taahhüt Kararlarının Hukuki Niteliği
   1.4. Taahhüt Türleri
    1.4.1. Yapısal Taahhütler
    1.4.2. Davranışsal Taahhütler
     1.4.2.1. Erişim Sağlama
     1.4.2.2. Ayrımcılık Yapmama
     1.4.2.3. Belirli Sözleşmelerin Değiştirilmesi ve Sınırlandırılması
     1.4.2.4. Bilgi Akışının Önlenmesi
     1.4.2.5. Serbest Bırakma
    1.4.3. Rakiplerle Bağların Koparılması
    1.4.4. Davranışsal ve Yapısal Taahhütlerin Kıyaslanması
   1.5. Taahhütlerin Ortak Özellikleri
   1.6. Taahhüt Mekanizmasının Uygulanma Şartları
    1.6.1. Sürecin Başlatılması
    1.6.2. Taahhüt Mekanizmasının Kapsamındaki Konular
     1.6.2.1. Taahhüt Sunulabilecek Hususlar
     1.6.2.2. Açık ve Ağır Rekabet İhlâlleri
    1.6.3. Taahhüt Sunulabilecek Zaman
    1.6.4. Taahhütlerin Uygun Bulunması
   1.7. Yoğunlaşmaların Denetiminde Çözümler (Taahhütler)
2. Bölüm: Rekabet Hukukunda Taahhüdün İşleyişi
   1. Karşılaştırmalı Hukukta Taahhüt Mekanizması
    2.1.1. ABD Rekabet Hukukunda Taahhüt Benzeri Yöntemin İşleyişi
     2.1.1.1. ABD’nin Kendine Özgü Taahhüt Sistemi
     2.1.1.2. Taahhüt Müzakerelerinin Başlaması
     2.1.1.3. DOJ’un Taahhüt Müzakeresi Usulü
      2.1.1.3.1. Taahhütlerin Mahkemenin Değerlendirmesine Sunulması ve İlanı
      2.1.1.3.2. Rekabetçi Etki Beyanı Sunulması
      2.1.1.3.3. Üçüncü Kişilerin Görüşlerinin Alınması ve Yanıtlanması
      2.1.1.3.4. Muvafakat Kararı Verilmesinde Kamu Yararı
      2.1.1.3.5. Teşebbüslerce Mahkemeye Sunulacak Açıklama
      2.1.1.3.6. Delil Olma Bakımından Sınırlandırma
     2.1.1.4. FTC’nin Taahhüt Müzakeresi Usulü
      2.1.1.4.1. Muvafakat Emrinin Yayımlanması
      2.1.1.4.2. Anlaşma Sonrası Durum
      2.1.1.4.3. Komisyon Komiserlerinin Değerlendirmesi
      2.1.1.4.4. Üçüncü Kişilerin Görüşlerinin Alınması
      2.1.1.4.5. Komisyonun Nihai Değerlendirmesi ve Çeşitli Olasılıklar
     2.1.1.5. Taahhütlerin Niteliği ve Kararların İçeriği
     2.1.1.6. Taahhütlerin İzlenmesi ve Taahhütlere Aykırılığın Sonuçları
     2.1.1.7. Kararların Değiştirilmesi
     2.1.1.8. Muvafakat Kararlarının Özel Hukuka Etkisi
    2.1.2. AB Rekabet Hukukunda Taahhüt Mekanizmasının İşleyişi
     2.1.2.1. Taahhüt Görüşmelerinin Başlaması
      2.1.2.1.1. Durum Toplantısı
      2.1.2.1.2. Gayri Resmi Taahhüt Teklifinin Sunulması
     2.1.2.2. Ön Değerlendirmenin Hazırlanması
     2.1.2.3. Ön Değerlendirmenin Onaylanması
     2.1.2.4. Taahhüt Metninin Sunulması
      2.1.2.4.1. Usuli Çerçeve ve Taahhüt Teklifinin Formatı
      2.1.2.4.2. Taahhütlerin İçeriği
      2.1.2.4.3. Taahhütlerin Süresi
      2.1.2.4.4. Taahhütlerin Pazar Testi İçin Onaylanması
     2.1.2.5. Pazar Testi
      2.1.2.5.1. Pazar Testinin Şekli
      2.1.2.5.2. Bilgilendirme ve Daha Fazla Tartışma
      2.1.2.5.3. Şikâyetçiler
      2.1.2.5.4. Devam Etmeden Önce Alınacak Onaylar
     2.1.2.6. Kararın Kabulü
      2.1.2.6.1. Taahhüt Kararının İçeriği
      2.1.2.6.2. Taahhüt Kararının Kabulü
      2.1.2.6.3. Şikâyet Başvuruları
      2.1.2.6.4. Dosyanın Kapatılması ve Kararın Yayımlanması
     2.1.2.7. Taahhüt Kararlarının Uygulanması
     2.1.2.8. Üye Devletler Arasındaki Ticarete Etki Meselesi
    2.1.3. Birleşik Krallık Rekabet Hukukunda Taahhüt Mekanizması
     2.1.3.1. Taahhütlerin Sunulması
     2.1.3.2. Taahhütlerin Uygun Bulunması ve İlgililerin Görüşlerinin Alınması
     2.1.3.3. Taahhütlerin Bağlayıcı Kılınması veya Geri Çevrilmesi
     2.1.3.4. Taahhütlere Uyum ve Raporlama
     2.1.3.5. Taahhütlerin Değiştirilmesi ve Yenilenmesi
     2.1.3.6. Taahhütlerin Kaldırılması
     2.1.3.7. 2024 Dijital Piyasalar, Rekabet ve Tüketiciler Yasası Eki Prosedür
   2.2. Türk Hukukunda Taahhüt Mekanizması
    2.2.1. Taahhüt Sürecinin Başlaması
    2.2.2. Taahhüt Sunma Talebinin Değerlendirilmesi
    2.2.3. Taahhüt Görüşmeleri ve Taahhütlerin Değerlendirilmesi
     2.2.3.1. Taahhüt Görüşmeleri
     2.2.3.2. Taahhüt Metni ve Taahhütlerin Sunulması
     2.2.3.3. Taahhütlerin Değerlendirilmesi
     2.2.3.4. Taraflarca Gönüllü Değişiklik Yapılması
     2.2.3.5. Sürecin Sonlandırılması veya Taahhütten Vazgeçilmesi
    2.2.4. Taahhüdün Bağlayıcı Hâle Getirilmesi
    2.2.5. Üçüncü Kişilerin Görüşlerinin Alınmasına Karar Verilmesi
    2.2.6. Taahhüt Sürecinin Olumsuz Sonuçlanması
    2.2.7. Taahhütleri Bağlayıcı Hâle Getiren Kurul Kararları
    2.2.8. Taahhüdün İzlenmesi ve Uygulanması
    2.2.9. Taahhüdün Tamamen Yerine Getirilmesi veya Sona Ermesi
3. Bölüm: Rekabet Hukukunda Taahhüt Uygulamaları
   1. Avrupa Birliği Uygulamalarından Örnekler
    3.1.1. Davranışsal Taahhütler
     3.1.1.1. German Bundesliga Kararı
     3.1.1.2. Coca Cola Kararı
     3.1.1.3. ALROSA ve De Beers Kararı
     3.1.1.4. Premier League Kararı
     3.1.1.5. Repsol Kararı
     3.1.1.6. Cannes Kararı
     3.1.1.7. Distrigaz Kararı
     3.1.1.8. Microsoft (Bağlama) Kararı
      3.1.1.8.1. Taahhütlere Uyulmaması Üzerine Verilen İdari Para Cezası Kararı
     3.1.1.9. E-Kitap Sağlayıcıları (Amazon) Kararı
    3.1.2. Yapısal Taahhütler
     3.1.2.1. E.ON Elektrik Kararları
     3.1.2.2. RWE Kararı
     3.1.2.3. SvK Kararı
     3.1.2.4. EDF Kararı
     3.1.2.5. E.ON Gaz Kararı
   3.2. ABD Uygulamalarından Örnekler
    3.2.1. Davranışsal Taahhütler
     3.2.1.1. Otis Asansör Şirketi Kararı
     3.2.1.2. ASCAP ve BMI Kararı
     3.2.1.3. Microsoft I Kararı
      3.2.1.3.1. Microsoft II Kararı
     3.2.1.4. Alex, Brown & Sons Kararı
     3.2.1.5. Intel Corporation Kararı
     3.2.1.6. AmeriGas ve Blue Rhino Kararı
     3.2.1.7. Concordia Healthcare ve Par Pharmaceutical Kararları
     3.2.1.8. Victrex ve Invibio Kararı
    3.2.2. Yapısal Taahhütler
     3.2.2.1. Gilette Co. Kararı
     3.2.2.2. AT&T Kararı
     3.2.2.3. Boston Scientific Corporation Kararı
   3.3. Birleşik Krallık Uygulamalarından Örnekler
    3.3.1. Açık Hava Reklamcılığı Kararı
    3.3.2. İnşaat Sektöründe Asbest Eğitimi Hizmetleri Kararı
    3.3.3. İskoçya Akaryakıt Dağıtım Sektörü Kararı
    3.3.4. Çevrimiçi Açık Artırma Platformları Kararı
    3.3.5. Gezici Panayırlar ve Göstericilerine İlişkin Karar
    3.3.6. Bipolar Bozukluk İlacı Kararı
    3.3.7. Elektrikli Araç Şarj Noktaları Kararı
    3.3.8. Gemilerle Yük Taşımacılığı Kapasite Paylaşımı Kararı
    3.3.9. Education Software Solutions (ESS) Limited Kararı
    3.3.10. Meta Reklamlarında Veri Kullanımı Kararı
    3.3.11. Amazon Marketplace Kararı
    3.3.12. Vifor Pharma Kararı
   3.4. Rekabet Kurulu Kararları
    3.4.1. Davranışsal Taahhütler
     3.4.1.1. Coca Cola Kararı
     3.4.1.2. Singer Kararı
     3.4.1.3. SPGPrints Kararı
     3.4.1.4. Tadım Kararı
     3.4.1.5. Arçelik Kararı
     3.4.1.6. Obilet Kararı
      3.4.1.6.1. Obilet II Kararı
     3.4.1.7. Şişe ve Cam (Şişecam) Kararı
      3.4.1.7.1. Şişe ve Cam Fabrikaları Gözden Geçirme Kararı
      3.4.1.7.2. 6 Şubat 2023 Depremi Nedeniyle Taahhütlerin Revize Edilmesi
     3.4.1.8. Mavili Kararı
     3.4.1.9. Yeniden Satıcılara İnternet Satış Kısıtlamaları Getirilmesi Kararları
      3.4.1.9.1. Kozmetik ve Kişisel Bakım Sektörüne İlişkin Kararlar
      3.4.1.9.2. Bitkisel Sağlık Ürünleri Sektörüne İlişkin Kararlar
      3.4.1.9.3. Fakir Elektrikli Ev Aletleri Kararı
     3.4.1.10. Yıldırımoğlu Kararı
     3.4.1.11. Yemek Sepeti Kararı
     3.4.1.12. Çiçek Sepeti Kararı
     3.4.1.13. MARS ve CJ ENM Kararı
     3.4.1.14. Ziraat Bankası Kararı
     3.4.1.15. Arzum Elektrikli Ev Aletleri Kararı
    3.4.2. Yapısal Taahhütler
     3.4.2.1. TSB - OSEM Kararı
     3.4.2.2. Med Yapım ve Ay Sanat Kararı
4. Bölüm: Taahhüt Kararlarının ve Taahhütlerin Rekabet Hukukuna Etkileri, Özel Hukuk ve Kamu Hukuku Bakımından Sonuçları
   1. Rekabet Hukukuna Etkileri ve Çeşitli Konular
    4.1.1. Olumlu Etkileri
     4.1.1.1. Kurul Bakımından
     4.1.1.2. Taahhüt Sunanlar Bakımından
     4.1.1.3. Tüketiciler ve Diğer Teşebbüsler Bakımından
    4.1.2. Olumsuz Etkileri
     4.1.2.1. Savunma Hakları, İncelemelerin Hızı ve Soruşturma Bildirimi
     4.1.2.2. Rekabet İhlali Tespiti Yapılmaması
     4.1.2.3. Yargı Denetiminin Azalması ve Zayıflaması
    4.1.3. Taahhüt Görüşmelerinin Başlatılmasındaki Takdir Yetkisi
     4.1.3.1. Tebliğdeki Düzenleme ve İdarelerin Takdir Yetkisi
     4.1.3.2. Nestle Dosyası ve İlgili Danıştay Kararı
     4.1.3.3. Uygulamanın ve Mevzuatın Değerlendirilmesi
    4.1.4. Üçüncü Kişilerin Görüşlerinin Alınmasının İhtiyariliği
    4.1.5. Taahhütlere Uyumun İzlenmesi ve Denetimi
     4.1.5.1. İzleme ve Denetim Yöntemleri
     4.1.5.2. Mey İçki Kararı ve Taahhütlerin Denetiminde Üçüncü Kişiler
     4.1.5.3. Tebliğin İlgili Düzenlemesine Dair Danıştay Kararının Değerlendirilmesi
     4.1.5.4. Konuyla İlgili Düzenleyici Rekabet Kurulu Kararı
    4.1.6. Taahhütlere Uyulmaması ve Sonuçları
     4.1.6.1. Taahhütlere Aykırılığın Cezalandırılması
     4.1.6.2. “Ne Bis İn İdem” İlkesi Bağlamında Değerlendirme
     4.1.6.3. Şişecam Kararı: Taahhüde Aykırılık Nedeniyle Verilen İdari Para Cezası
     4.1.6.4. Süreli İdari Para Cezalarında Üst Sınır Sorunu
    4.1.7. Sürenin Bitmesi ve Tamamen Yerine Getirilme
    4.1.8. Taahhüt Kararlarının Revize Edilmesi
    4.1.9. Uygulamada Muafiyet ve Taahhüt İli