Yeni
9786253612450
403064
https://www.legalkitabevi.com/timur-demirbas/ceza-hukuku-genel-hukumler--9.htm
Ceza Hukuku Genel Hükümler
1305
Prof. Dr. Timur Demirbaş
İçindekiler
Yirminci Baskıya Önsöz
7
Ondokuzuncu Baskıya Önsöz
9
Onsekizinci Baskıya Önsöz
11
Onyedinci Baskıya Önsöz
13
Onaltıncı Basıya Önsöz
15
Onbeşinci Basıya Önsöz
17
Ondördüncü Basıya Önsöz
19
Önsöz
21
Kısaltmalar
57
Birinci Bölüm
CEZA HUKUKU KAVRAMI, KONUSU VE
CEZA HUKUKUNUN TARİHİ GELİŞİMİ
§ 1 CEZA HUKUKU KAVRAMI
59
I. Genel Olarak
59
II. Ceza Hukukunun Diğer Hukuk Dallarıyla ve Benzeri Bilim Dallarıyla İlişkisi
61
A. Ceza Hukukunun Diğer Hukuk Dallarıyla İlişkisi
61
1. Anayasa Hukuku
61
2. Devletler Hukuku
62
3. Medeni Hukuk
62
4. Ceza Muhakemesi Hukuku
62
5. İnfaz Hukuku
62
B. Ceza Hukukunun Benzer Bilim Dallarıyla İlişkisi
63
1. Kriminoloji
63
2. Kriminalistik
63
3. Adlî Tıp
63
§ 2 CEZA HUKUKUNUN KONUSU
63
I. Genel Olarak
63
II. Ceza Hukukunun Yaptırımları ile Diğer Yaptırımlar Arasındaki Farklar
64
A. Genel Olarak
64
B. Haksız Fiiller
65
C. Disiplin Suçları
66
D. İdarî Suçlar (Zabıta Yaptırımlarını Gerektiren Fiiller)
68
E. Vergi Cezalarını Gerektiren Fiiller
69
III. Ceza Hukukunun Yeri ve Kısımları
70
A. Ceza Hukukunun Yeri
70
B. Ceza Hukukunun Kısımları
70
1. Maddi Ceza Hukuku
71
2. Şekli Ceza Hukuku
72
3. İnfaz Hukuku
72
IV. Ceza Hukuku İlkeleri ve Suç Politikası
72
A. Ceza Hukuku İlkeleri
72
1. Kanunilik İlkesi
73
2. Ceza Sorumluluğunun Şahsiliği İlkesi
73
3. Kusur İlkesi
74
4. Hukuk Devleti İlkesi
74
5. Hümanizm İlkesi
77
B. Suç Politikası
77
§ 3 CEZA HUKUKUNUN TARİHİ GELİŞİMİ
78
I. Eski Ceza Hukuku Dönemi
78
A. Genel Olarak
78
B. Hammurabi Kanunları
82
II. Antik Yunan Ceza Hukuku Dönemi
85
III. Roma Ceza Hukuku Dönemi
85
A. Roma Hukukunda Suçlar
86
B. Roma Hukukunda Cezalar
87
C. Roma Hukukunda Kodifikasyon
88
1. Lex Citationis
88
2. Codex Theodosianus
89
3. Corpus İuris
89
IV. Cermen Ceza Hukuku Dönemi
91
V. Kanonik Hukuk (Kilise Hukuku) Dönemi
92
VI. Müşterek Ceza Hukuku Dönemi
92
VII. 18’inci Yüzyılın Sonlarından Günümüze Kadar Olan Dönem (Aydınlanma Çağı)
94
A. Genel Olarak
94
B. Ceza Hukukunda Okullar Mücadelesi
94
1. Klasik Okul (Teoriler)
94
a. Toplumsal Sözleşme Teorisi
94
b. Toplumsal Yarar Teorisi
95
c. Mutlak Adalet Teorisi
97
d. Karma Teori
97
2. Pozitif Okul (Pozitivist Görüşler)
99
a. Genel Olarak
99
b. Üçüncü Okul
100
c. Pozitivist Görüşün Klasik Görüşten Ayrıldığı Noktalar
100
3. Fransız (Suç Sosyolojisi) Okulu
101
4. Ceza Hukuku Uluslararası Birliği
101
5. Hukuk Tekniği Okulu
102
6. Toplumsal Savunma Görüşleri
103
VIII. Çağdaş Ceza Hukuku ve XX.Yüzyılın Sonlarındaki Gelişmeler
104
A. Çağdaş Ceza Hukuku
104
B. XX.Yüzyılın Sonlarındaki Gelişmeler
104
1. Genel Olarak
104
2. Düşman Ceza Hukuku
105
IX. Türk Ceza Hukukunun Tarihi Gelişimi
106
A. İslâmiyet’ten Önce
106
B. İslâmiyet’ten Sonra
107
1. Genel Olarak
107
2. İslâm Ceza Hukukunun Kaynakları
107
3. İslâm Ceza Hukuku’nda Suçlar ve Cezalar
108
a. Allahın Haklarına Karşı İşlenen Suçlar
108
aa. Zina
108
ab. Zina İftirası (Kazif)
109
ac. Şarap İçmek
110
ad. Hırsızlık
110
ae. Yol Kesmek
111
af. İslâm Dinini Terk Etmek
111
ag. Devlete İsyan
112
b. Kulun Yani Kişilerin Haklarına Karşı İşlenen Suçlar
112
ba. İnsan Öldürme
112
baa. Kasten İnsan Öldürme
112
bab. Kasıt Benzeri Öldürme
113
bac. Hataen Öldürme
114
bb. Yaralama
114
c. Taziren Cezalandırılan Suçlar
115
C. Osmanlı Ceza Kanunları
115
1. Tanzimattan Önce
115
a. Fatih Sultan Mehmet Kanunnamesi
116
b. Kanuni Sultan Süleyman Kanunnamesi
117
c. IV. Mehmet Kanunnamesi
117
2. Tanzimattan Sonra
117
a. 1840 (1256) Tarihli Ceza Kanunname–i Hümayunu
117
b. 1851 (1267) Tarihli Kanunu Cedit
117
c. 1858 (1274) Ceza Kanunname–i Hümayunu
118
İkinci Bölüm
CEZA HUKUKUNUN KAYNAKLARI VE KANUNİLİK İLKESİ,
CEZA HUKUKU KURALLARININ TASNİFİ, YORUMU,
UYGULANMA ALANI VE SUÇLULARIN İADESİ
§ 1 CEZA HUKUKUNUN KAYNAKLARI
119
I. Genel Olarak
119
II. Asıl Kaynaklar
119
A. Anayasa
119
B. Kanun
120
1. Türk Ceza Kanunu
120
2. Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun
121
3. Çocuk Koruma Kanunu
121
4. Diğer Kanunlar
122
5. Türk Ceza Kanunu ile Diğer Kanunlar Arasındaki İlişki
122
C. Devletlerarası Antlaşmalar
125
D. Avrupa Birliği Ceza Hukuku
126
III. Yardımcı Kaynaklar
128
A. Gelenek (Örf ve Adet), Ahlâk ve Din Kuralları
128
1. Örf ve Adet
128
2. Ahlâk
129
3. Din Kuralları
130
B. Mahkeme İçtihatları
130
C. Doktrin
131
D. Hukukun Genel İlkeleri
131
IV. Kaynakların Yürürlüğe Girişi ve Yürürlükten Çıkışı
131
A. Kaynakların Yürürlüğe Girişi
131
B. Kaynakların Yürürlükten Çıkışı
132
1. Açık (Sarih) Yürürlükten Kaldırma
132
2. Örtülü (Zımni) Yürürlükten Kaldırma
132
C. Metrukiyet
132
V. Kanunların Yürürlükleri Bakımından Sınıflandırılması
133
A. Sürekli (Daimi) Kanunlar
133
B. Süreli Kanunlar
133
C. Geçici (İstisnai) Kanunlar
134
§ 2 CEZA KANUNLARININ GÜVENCE FONKSİYONU (KANUNİLİK İLKESİ)
134
I. Genel Olarak
134
II. Tarihi Gelişim
135
A. Batıda
135
B. Bizde
136
III. Kanunilik İlkesinin Leh ve Aleyhindeki Görüşler
138
A. Lehindeki Görüşler
138
B. Aleyhindeki Görüşler
138
IV. Yürütme Organının Suç Yaratabilmesi Sorunu
139
A. Genel Olarak
139
B. Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi
140
C. Yetkili Merciin Emrini Yerine Getirmeme
141
V. Kanunilik İlkesinin Sonuçları
141
A. Belirlilik
141
B. Kıyas (Örnekseme) Yasağı
142
C. Geçmişe Uygulama Yasağı
143
D. Örf ve Adete Dayanarak Suç ve Ceza Yaratılması Yasağı
144
§ 3 CEZA HUKUKU KURALLARININ (NORMLARININ) TASNİFİ
144
I. Genel Olarak
144
II. Aralarındaki Bağlantılar Bakımından Ceza Kurallarının Tasnifi
144
A. Davranış Kuralları–Yaptırım Kuralları
144
B. Bağımsız – Bağımlı Ceza Kuralları
145
1. Bağımsız (Asıl) Ceza Kuralları
145
a. Tam Ceza Kuralları
145
b. Eksik Ceza Kuralları
145
c. Açık Ceza Kuralları
145
2. Bağımlı (Tamamlayıcı) Ceza Kuralları
146
a. Yönergesel Kurallar
146
b. Yorum (Tanıma) Kuralları
146
c. Genişletici ve Daraltıcı Kurallar
146
d. Gerçekleştirici ve Geçici Kurallar
146
e. Çatışma Kuralları
147
f. Atıf Kuralları
147
§ 4 CEZA HUKUKU KURALLARININ YORUMU
147
I. Genel Olarak
147
II. Yorum Araçları
148
III. Yorumun Çeşitleri
148
A. Biçimsel Bakımından
148
1. Yasama Yorumu
149
2. Yargı Yorumu
149
3. Doktrin Yorumu
150
B. Maddi Bakımdan
150
1. Amaççı Yorum
150
2. Daraltıcı Yorum
151
3. Genişletici Yorum
151
IV. Yorum ve Kıyas
152
§ 5 CEZA KANUNLARININ UYGULAMA ALANI
153
I. Genel Olarak
153
II. Ceza Kanunlarının Zaman Bakımından Uygulanması
153
A. Suçun İşlendiği Zamanın Belirlenmesi
153
B. Genel Kural ve Derhal Uygulanma ile Geçmişe Yürürlü Uygulama Arasındaki Fark
155
C. Ceza Kanunlarının Geçmişe Yürürlü Uygulanmamasının Esası
156
D. Lehe Olan Kanunun Geçmişe Yürürlü Uygulanmasının Esası ve Bunun İçeriği
157
1. Lehe Olan Kanunun Geçmişe Yürürlü Uygulanmasının Esası
157
2. Lehe Olan Kanunun Belirlenmesi (Lex Mitior)
157
3. Aradaki ve Geçici Kanunlarda Durum
159
a. Aradaki Kanun
159
b. Geçici Kanun
160
4. Çeşitli Kanunlarda Durum
161
a. Muhakeme Hukuku Kanunlarında
161
b. Koğuşturma Şartlarını İçeren Kanunlarda
162
c. İnfaz Kanunlarında
162
d. Güvenlik Tedbirlerine İlişkin Kanunlarda
164
e. Zamanaşımına İlişkin Kanunlarda
166
5. İçtihadı Birleştirme Kararlarında
166
6. Anayasa Mahkemesinin İptal Kararının Etkisi
166
III. Ceza Kanunlarının Yer Bakımından Uygulanması
167
A. Genel Olarak
167
B. Mülkilik (Ülkesellik) İlkesi
168
1. Mülkilik İlkesinin Dayandığı Temeller
168
2. Ülke Kavramı ve Ülkenin Kısımları
168
a. Ülke Kavramı
168
b. Ülkenin Kısımları
169
ba. Gerçek Anlamda Ülke
169
bb. Farazi Anlamda Ülke
169
C. Suçun İşlendiği Yer
169
1. Genel Olarak
169
2. Mesafe Suçları
170
D. Mülkilik İlkesinin İstisnaları
173
1. Genel Olarak
173
2. Cumhurbaşkanı
173
a. Genel Olarak
173
b. Anayasa m.105’in İlk Şekli
174
ba. Görevle İlgili Suçlar
174
bb. Kişisel Suçlar
175
c. Anayasa m.105’in Son Şekli
176
d. Cumhurbaşkanı Yardımcıları ve Bakanlar
176
3. Yasama Bağışıklığı
177
a. Genel Olarak
177
b. Yasama Sorumsuzluğu (Mutlak Dokunulmazlık)
179
c. Yasama Dokunulmazlığı (Geçici–Nisbî Dokunulmazlık)
181
4. Diplomatik Dokunulmazlık
185
5. Yabancı Askerlerin Dokunulmazlığı
187
a. Genel Olarak
187
b. NATO Sözleşmeleri Gereğince Dokunulmazlıktan Yararlanan Kişiler
187
c. Bu Kişilerin TCK’ya Tâbi Olmayan Suçları
189
ca. Gönderen veya Kabul Eden Devlet’in Mutlak Yargı Yetkisine Tâbi Suçları
189
cb. Gönderen veya Kabul Eden Devlet’in Rüçhanlı (Öncelikli) Yargı Yetkisine Sahip Olduğu Suçlar
190
cc. Gönderen ve Kabul Eden Devlet Mensuplarının İştirak Halinde Suç İşlemeleri
192
E. Ülke Dışında İşlenen Suçlarda TCK’nın Uygulanabilmesi (Yarı Mülkilik İlkesi)
193
1. Genel Olarak
193
2. Faile Göre Kişisellik İlkesi (Vatandaş Tarafından İşlenen Suç)
194
a. Genel Olarak
194
b. TCK m. 11’in Uygulanma Şartları
195
3. Mağdura Göre Kişisellik İlkesi (Yabancı Tarafından İşlenen Suç)
197
a. Genel Olarak
197
b. TCK m. 12’nin Uygulanma Şartları
198
4. Gerçeklik (Korunma) İlkesi
198
a. Genel Olarak
198
b. Gerçeklik (Korunma İlkesinin Uygulanma Şartları
199
5. Evrensellik (Adalet) İlkesi
200
6. İkame Yargı (Temsile Dayalı Evrensellik) İlkesi
202
F. Yabancı Ülke Ceza Kanunu’nun Değeri
202
§ 6 SUÇLULARIN İADESİ
204
I. Suçluların İadesi Kavramı, Tarihsel Gelişimi ve Hukuki Esası
204
A. Suçluların İadesi Kavramı
204
B. Tarihsel Gelişim
204
C. Hukuki Esası
205
II. İadenin Şartları
206
A. Fiile İlişkin (Maddi) Şartlar
206
1. Fiile İlişkin Genel Kural
206
2. Fiile İlişkin Şartlara Rağmen İadenin Mümkün Olmadığı Durumlar
207
3. Siyasi Suç
209
a. Kavram
209
aa. Tam (Mutlak) Siyasi Suç
210
ab. Nisbî Siyasi Suç
210
b. Tarihçe
210
c. Nisbî Siyasi Suçun Daraltılması Yönündeki Eğilimler ve Sonuçları
211
ca. Belçika Kuralı
211
cb. Anarşizm Suçları
211
cc. Terör Suçları
212
cd. İnsanlığa Karşı Suçlar (Jenosid–Soykırım Suçları)
213
ce. Mali Suçlar
213
cf. Askerî Suçlar
214
B. Kişiye İlişkin Şartlar
214
III. İadede Usul
215
A. İade Usulünde Sistemler
215
1. Adlî Sistem
216
2. İdarî Sistem
216
3. Karma Sistem
216
B. İadeyi Talep Eden Ülke Türkiye İse
216
C. Kendisinden İade Talep Edilen Ülke Türkiye İse
217
D. Teslim
220
IV. İadenin Sonuçları (İadede Özellik)
220
V. İadeyi Kabul Etmeyen Devletin Sorumluluğu
222
Üçüncü Bölüm
SUÇ GENEL TEORİSİ
§ 1 SUÇ GENEL TEORİSİ VE SUÇ KAVRAMI İLE SUÇUN UNSURLARI
223
I. Suç Genel Teorisi Kavramı
223
II. Suç Kavramı
224
A. Genel Olarak
224
B. Suçun Türleri
224
1. Genel Olarak
224
2. Kabahatleri Suç Olmaktan Çıkarma Eğilimi
225
3. Kabahatler Kanunu
226
a. Genel Hükümler
226
aa. Tanım, Kanunilik İlkesi ve Kanunun Uygulama Alanı
226
ab. Kabahatten Dolayı Sorumluluğun Esasları
227
ac. İdarî Yaptırımlar
229
ad. Karar Verme Yetkisi ve Kanun Yolları
230
ada. Karar Verme Yetkisi
230
adb. Kanun Yolları
231
b. Çeşitli Kabahatler
232
III. Suçun Unsurları
232
A. Genel Olarak
232
B. Suçun Unsurları Dışında Kalan Hususlar
234
1. Önşartlar
234
2. Cezalandırılabilme Şartları
234
a. Genel Olarak
234
b. Unsur ve Cezalandırılabilme Şartı Ayırımı
236
c. Unsur ve Cezalandırılabilme Şartı Ayırımının Sonuçları
238
3. Koğuşturma Şartları
239
a. Genel Olarak
239
b. Cezalandırılabilme Şartı – Koğuşturma Şartı Farkı
239
c. Koğuşturma Şartlarının Şekilleri
239
ca. İzin
240
cb. Talep
242
cc. Karar
242
cd. Şikâyet
243
cda. Şikâyetin Özellikleri
244
cdb. Şikâyet süresi
244
cdc. Uzlaştırma
245
cdd. Şikâyetten Vazgeçme ve Şikâyet Hakkından Feragat
245
cdda. Şikâyetten Vazgeçme
245
cddb. Şikâyet Hakkından Feragat
247
cde. İzin, Talep ve Karar ile Şikâyet Arasındaki Farklar
247
§ 2 TİPE UYGUN FİİL
247
I. Tipiklik Kavramı
247
A. Genel Olarak
247
B. Ceza Normunun Varlığında Yanılma
248
1. Hukuki Yanılmaya Dayanan Mefruz Suç (Hayali Suç)
249
2. Fiili Yanılmaya Dayanan Mefruz Suç (Kuruntu Suç)
249
II. Fiil Kavramı
249
III. Hareketin Önemi, İradiliği, Sayısı, Şekilleri ve Konusu
250
A. Hareketin Önemi
250
1. Teoriler
250
a. Tabii (Nedensel) Hareket Teorisi
250
b. Finalist (Amaççı) (Hareket Teorisi
251
c. Sosyal Hareket Teorisi
252
d. Kişisel Hareket Teorisi
253
e. Görüşümüz
253
2. Düşünce Suçları ve Hareketsiz Suçlar
254
a. Düşünce Suçları
254
b. Hareketsiz Suçlar
259
3. Hareketin Önemi Bakımından Suçlar
259
a. Serbest Hareketli Suçlar
260
b. Bağlı Hareketli Suçlar
260
B. Hareketin İradiliği
260
C. Hareketin Sayısı
261
1. Tek Hareketli Suçlar
261
2. Birden Fazla Hareketli Suçlar
261
3. Seçimlik Hareketli Suçlar
262
4. İtiyadi Suçlar
263
D. Hareketin Şekilleri
263
1. İcrai Suçlar
263
2. İhmali Suçlar
264
3. İhmal Suretiyle İcrai Suçlar
265
4. Hareketin Şekilleri Yönünden Yapılan Ayırımın Önemi
267
a. İcrai – İhmali Suç Ayırımı
267
b. İhmali – İhmal Suretiyle İcrai Suç Ayırımı
269
E. Hareketin Konusu
269
IV. Hareket Yeteneği
270
A. Genel Olarak
270
B. Tüzel Kişilerin Durumu
270
V. Netice
274
A. Genel Olarak
274
B. Neticeye Göre Suçların Ayrımı
275
1. Maddi Suç–Şekli Suç
275
2. Ani Suç – Kesintisiz (Mütemadi) Suç
276
a. Genel Olarak
276
b. Kesintisiz (Mütemadi) Suçun Şekilleri
277
c. Kesintisiz Suçun Ani Suçla İçtimaı
278
d. Temadinin Sona Ermesi
278
e. Ani Suç – Kesintisiz (Mütemadi) Suç Ayrımının Sonuçları
279
3. İcrai Suç–İhmali Suç
279
4. Zarar Suçu–Tehlike Suçu
279
5. Netice Sebebiyle Ağırlaşmış Suçlar
284
6. Kalkışma Suçu
284
VI. Nedensellik Bağı
284
A. Nedensellik Bağı Kavramı
284
B. Teoriler
285
1. Şart Teorisi
285
a. Genel Olarak
285
b. Rücu Yasağı
287
c. Objektif İsnadiyet Teorisi
289
2. Etkin Sebep Teorisi
291
3. Uygun Sebep Teorisi
292
4. Hukuki Önem Teorisi
294
5. Görüşümüz
295
C. İhmal ve Nedensellik Bağı
298
1. Genel Olarak
298
2. İhmal Suretiyle İcrai Suçlarda Nedensellik Bağının Saptanması
299
§ 3 HUKUKA AYKIRILIK
302
I. Hukuka Aykırılık Kavramı, İçeriği, Kapsamı ve Hukuka Özel Aykırılık
302
A. Hukuka Aykırılık Kavramı
302
B. Hukuka Aykırılığın İçeriği
303
1. Biçimsel Hukuka Aykırılık
304
2. Maddi Hukuka Aykırılık
304
a. Maddi Hukuka Aykırılığın Kabul Edilmesinin Yararları
305
b. Maddi Hukuka Aykırılığın Kabul Edilmesinin Sakıncası
305
3. Görüşümüz
306
C. Hukuka Aykırılığın Kapsamı
306
D. Hukuka Özel Aykırılık
307
II. Hukuka Uygunluk Nedenleri
308
A. Kavram
308
B. Hukuka Uygunluk Nedenleri ile Kusurluluğu Ortadan Kaldıran Nedenler Arasındaki Ayrımın Önemi
309
C. Hukuka Uygunluk Nedenlerinin Niteliği
310
D. Hukuka Uygunluk Nedenlerinin Özellikleri
312
E. Hukuka Uygunluk Nedenlerinde Yanılma
313
F. Hukuka Uygunluk Nedenlerinin Gruplandırılması
317
III. TCK m. 24 ve 25’te Düzenlenen Hukuka Uygunluk Nedenleri
317
A. Görevin İfası (Yerine Getirilmesi)
317
1. Kanun Hükmünü Yerine Getirme
317
2. Yetkili Merciin Emrini Yerine Getirme
319
a. Bir Emrin Varlığı
320
b. Emrin Bağlayıcı Nitelik Taşıması
321
ba. Emrin Şekil Olarak Kanuna Uygun Olması (Şekli Meşruluk)
321
baa. Emrin Yetkili Merci (Âmir) Tarafından Verilmesi
321
bab. Memurun Emri İcraya Mecbur Olması
321
bac. Emrin Kanunun Öngördüğü Şekil Şartlarına Sahip Olması
321
bb. Emrin Kanunca Öngörülen İçerik Şartlarına Sahip Olması (Maddi Meşruluk)
322
3. Kanuna Aykırı Emir
322
a. Memurun Emrin Kanuna Aykırı Olduğunu Bilmemesi
323
b. Mevzuatın Mutlak İtaati Aradığı Durumlar
323
ba. Asker Kişiler
324
bb. Polis
326
B. Meşru Savunma (Müdafaa)
327
1. Kavram ve Hukuki Esası
327
a. Kavram
327
b. Hukuki Esası
327
ba. Sübjektif Teoriler
328
bb. Objektif Teoriler
328
bc. Baskın Görüş
329
2. Şartları
329
a. Saldırıya İlişkin Şartlar
329
aa. Saldırının Haksız Olması
329
ab. Saldırının Bir Hakka Yönelik Olması
331
ac. Saldırının Halen Bulunması
333
b. Savunmaya İlişkin Şartlar
334
ba. Savunmada Zorunluluk Bulunması
334
bb. Savunma ile Saldırı Arasında Oranın Bulunması
335
bc. Savunma Hareketinin Saldırıyı Yapana Yönelmesi
336
3. Üçüncü Kişi İçin Meşru Savunma
336
C. Zorunluluk (Zaruret, Iztırar) Hali
337
1. Kavram, Benzer Hallerden Farkı ve Hukuki Esası
337
a. Kavram
337
b. Benzer Hallerden Farkı
342
ba. Zorunluluk Hali – Meşru Savunma Farkı
342
bb. Zorunluluk Hali – Cebir Farkı
342
bc. Zorunluluk Hali–Mücbir Sebep Farkı
343
c. Hukuki Esası
343
ca. Hukuk Dışı Hal (Zaruretin Hukuka Üstünlüğü) Teorisi
343
cb. Manevi Cebir (Psikolojik) Teorisi
343
cc. Hakların Çatışması Teorisi
343
cd. Saiklerin Sosyalliği veya Tehlikesizlik (Pozitivist) Teorisi
344
ce. Sosyal Yararın Yokluğu Teorisi (Uygunluk Kuralı)
344
cf. Baskın Görüş
344
2. Şartları
345
a. Tehlikeye İlişkin
345
aa. Tehlikenin Halen Mevcut Olması
345
ab. Tehlikenin Kişiyi Ağır Bir Zarara Uğratacak Nitelikte Olması
346
ac. Tehlikenin Gerçekleşmesine Bilerek Sebebiyet Verilmemiş Olunması
347
ad. Tehlikeye Göğüs Germe Yükümlülüğünün Bulunmaması
348
b. Korunmaya İlişkin
349
ba. Başka Türlü Korunma İmkânının Bulunmaması
349
bb. Korunma Hareketi ile Tehlike Arasında Oran Olması
349
3. Üçüncü Kişi Lehine Zorunluluk Hali
350
4. Zorunluluk Haline Benzeyen Durumlar
351
a. İzin Verilen Risk
351
b. Görevlerin Çatışması
353
IV. TCK m. 26’da Düzenlenen Hukuka Uygunluk Nedenleri
354
A. Hakkın Kullanılması (İcrası)
354
1. Hakkın Kullanılması Kavramı
354
2. Hakkın Kullanılmasının Özellikleri
355
3. Şartları
355
a. Subjektif Bir Hakkın Bulunması
355
b. Hakkın Fail Tarafından Doğrudan Doğruya Kullanılabilmesinin Mümkün Olması
356
c. Failin Hakkını Hakkı Doğuran Sebebin Sınırları İçerisinde Kullanması
357
d. Hakkın İcrası ile İşlenen Suç Arasında Fikri Bağlantının Bulunması
357
4. Hakkın Kullanılması Kapsamına Giren Haller
357
a. Zilyetliğin Korunması
357
b. Bir Meslek veya Sanatın Yerine Getirilmesi
359
ba. Gazetecilik
359
bb. Hekimin Müdahalesi
361
bba. Genel Olarak
361
bbb. Müdahale Şekilleri
362
bbba. Tedavi Amacına Yönelen
362
bbbb. Tedavi (İyileştirme) Amacına Yönelmeyen
364
bbc. Organ ve Doku Nakli
365
bbca. Yaşayan Kişilerden Organ Nakli
366
bbcb. Ölülerden Organ Nakli
367
bbcc. Organ veya Doku Ticareti
368
bc. Spor Hareketleri
368
c. Tedip Hakkı
369
B. Mağdurun (İlgilinin) Rızası
369
1. Genel Olarak
369
2. Şartları
371
a. Rızaya Ehliyet
371
b. Rıza Açıklaması
373
c. Rızanın Konusu
374
V. Hukuka Uygunluk Nedenlerinde Sınırın Aşılması
379
A. Genel Olarak
379
B. Hukuka Uygunluk Sebeplerinde Sınırın Aşılması Kavramı ve Sınırları
381
1. Sınırın Aşılması Kavramı
381
2. Sınırları
381
a. Oranda–Araçta (Intensiv) Sınırın Aşılması
381
b. Zamanda (Extensiv) Sınırın Aşılması
382
C. Hukuki Niteliği
383
D. Sınırın Aşılması Şekilleri
384
1. Sınırın Heyecan (Affekt) Nedeniyle Aşılması
384
2. Sınırın Kasten Aşılması
385
3. Sınırın Taksirle Aşılması
386
§ 4 KUSURLULUK
387
I. Genel Olarak
387
II. Kusur Yeteneği (İsnad Yeteneği)
387
A. Kavram
387
B. Kusur Yeteneğinin Aranacağı Zaman (Actiones Liberae in Causa–ALİC)
388
1. Genel Olarak
388
2. Actiones Liberae in Causa’nın (ALİC) Uygulanabilme Koşulları
389
C. Kusur Yeteneğini Etkileyen Haller
390
1. Yaş
391
a. Yaş Küçüklüğü
391
aa. Birinci Dönem
393
ab. İkinci Dönem
393
aba. Temyiz Gücü Yoksa
393
abb. Temyiz Gücü Varsa
394
ac. Üçüncü Dönem
397
ad. Yaş Küçüklüğü ve Akıl Hastalığının Birlikte Olması
398
b. Yaş Büyüklüğü
398
c. Yaşın Belirlenmesi
399
2. Akıl Hastalığı
399
a. Genel Olarak
399
b. TCK’da Akıl Hastalığının Kusur Yeteneğine Etkisi
400
c. Akıl Hastalığı Kapsamına Giren Durumlar
402
ca. Uyurgezerlik ve Hipnotizma
403
caa. Uyurgezerlik
403
cab. Hipnotizma
403
cb. Alkol ve Uyuşturucu Bağımlılığı
403
d. Tam Akıl Hastalığı
404
e. Kısmi Akıl Hastalığı
404
3. Sağır–Dilsizlik
405
a. Genel Olarak
405
b. TCK m. 33’e Göre
406
4. Geçici (Arızi) Nedenler
406
a. Genel Olarak
406
b. Yığın Suçluluğu (Kitle Halinde İşlenen Suçlar)
407
ba. Yığın Kavramı
407
bb. Yığın Psikolojisi
408
bc. Suçun Gerçekleşmesi ve Sorumluluk
408
5. Alkol ve Uyuşturucu Madde Kullananlarda Kusur Yeteneği
409
a. İstemeyerek Sarhoşluk veya Uyuşturucu Madde Etkisi
409
b. İsteyerek Sarhoşluk veya Uyuşturucu Madde Etkisi
410
III. Kusur
411
A. Kusurun Esasını Açıklayan Teoriler
411
1. Psikolojik Teori
411
2. Normatif Teori
412
3. Teorilerin Değerlendirmesi
412
B. Kusurun Kapsamı ve Kusur Çeşitleri
413
1. Kusurun Kapsamı
413
2. Kusur Çeşitleri
413
C. Kast
414
1. Kast Kavramı
414
2. Kasdın Hukuki Esası
415
a. Tasavvur Teorisi
415
b. İrade Teorisi
415
c. Baskın Görüş
415
3. Kasdın Unsurları
415
a. Düşünme ve Öngörme Unsuru (Bilme)
415
b. İrade Unsuru (İsteme)
416
4. Kast, Saik ve Kasdın Yoğunluğu
424
a. Kast ve Saik
424
b. Kasdın Yoğunluğu (Tasarlama)
424
ba. Soğukkanlılık Teorisi
425
bb. Plân Kurma Teorisi
425
bc. Teemmül Teorisi
426
bd. Teorilerin Değerlendirilmesi
426
5. Suçun Çeşitli Aşamalarında Kasdın Durumu ve Kasdın Aranacağı Zaman
427
a. Başlangıçta Kast
427
b. Eklenen Kast
428
c. Sonradan Oluşan Kast
428
6. Kasdın Çeşitleri
429
a. Ani Kast–Düşünce Kasdı
429
b. Genel Kast–Özel Kast
429
c. Doğrudan Kast–Dolaylı veya Olası Kast
430
d. Zarar Kasdı–Tehlike Kasdı
431
e. Seçimlik Kast
431
f. Weber Kasdı
432
7. Kastın Belirlenmesi
432
D. Taksir
434
1. Taksir Kavramı
434
2. Taksirin Hukuki Esası
434
a. Hukuka Aykırı Araçlar Kullanma Teorisi
435
b. Öngörebilme Teorisi
435
c. Önleyebilme Teorisi
435
d. Yanılma Teorisi
436
e. Baskın Görüş
436
3. Taksirin Unsurları
437
a. Taksirle İşlenebilen Bir Suçun Bulunması
437
b. Hareketin İsteyerek Yapılması (İradiliği)
437
c. Neticenin İstenmemesi, Yani İradi Olmaması
438
d. Neticenin Öngörülebilir Olması
439
e. Hareketle Netice Arasında Nedensellik Bağının Bulunması
441
ea. Üçüncü Kişinin Hareketi
441
eb. Mağdurun Hareketi
442
4. Taksirin Gerçekleşme Şekilleri
445
a. Dikkat Yükümlülüğüne Aykırılık (Dikkatsizlik)
446
b. Özen Yükümlülüğüne Aykırılık (Tedbirsizlik)
446
5. Taksirin Derecesi (Çeşitleri)
447
6. Bilinçli Taksir
448
7. Taksirli Suçlarda Yaptırım
449
E. Netice Sebebiyle Ağırlaşmış Suç
450
1. Kavram
450
2. Gerçek Netice Sebebiyle Ağırlaşmış Suç
452
3. Gerçek Olmayan (Görünüşte) Netice Sebebiyle Ağırlaşmış Suç
453
4. Taksirli Hareketin Bulunması
453
F. Kabahatlerde Kusur
454
1. Genel Olarak
454
2. Kabahatler Kanunu
454
IV. Objektif Sorumluluk ve Kitle İletişim Araçları Yoluyla İşlenen Suçlar
454
A. Genel Olarak
454
B. Basın Yoluyla İşlenen Suçlar
455
1. Kavram
455
2. Dar Anlamda Basın Suçu
455
3. Basın Yoluyla İşlenen Suç
456
4. Basın Düzenine Karşı Suçlar
456
5. Basın Kanununa Göre İnternet Sitelerinin Hukuki Durumu
456
6. Basın Suçlarında Ceza Sorumluluğu
457
a. Genel Olarak
457
b. Süreli Yayınlarda
458
c. Süresiz Yayınlarda
459
7. Basın Suçlarının Muhakemesi
460
C. Radyo ve Televizyon Yayınları ile İşlenen Suçlarda Ceza Sorumluluğu
461
1. TRT Bakımından
461
2. Özel Radyo ve Televizyonlar Bakımından
461
D. İnternet Yoluyla İşlenen Suçlarda Ceza Sorumluluğu
463
1. Genel Olarak
463
2. 5651 sayılı Kanununa Göre İnternet Süjelerinin Sorumlulukları
465
a. Genel Olarak
465
b. İnternet Süjeleri
465
c. Süjelerin Sorumluluğu
467
aa. İçerik Sağlayıcı
467
ab. Yer Sağlayıcı
467
ac. Erişim Sağlayıcı
468
ad. Toplu Kullanım Sağlayıcı
468
ae. Sosyal Ağ Sağlayıcı
469
d. İçeriğin Çıkarılması ve Erişimin Engellenmesi Kararı ile Yerine Getirilmesi
469
e. Unutulma Hakkı
474
V. Ceza Hukukunda Hata (Yanılma)
475
A. Kavram
475
B. Hukuki Hata (Yanılma)
476
1. Kavram
476
2. Sistemler
478
3. TCK'nın sistemi
479
a. Genel Olarak
479
b. Haksızlık Yanılgısı
480
ba. Haksızlık Bilinci
480
bb. Kaçınılabilirlik
481
bc. Yargıtay Kararlarında
483
C. Fiili Hata (Yanılma)
486
1. Kavram
486
2. Fiili Hata
487
a. Unsurlarda
488
aa. Kastlı Suçlarda
489
ab. Taksirli Suçlarda
492
b. Hukuka Uygunluk Nedenlerinde
493
c. Objektif Sorumluluk Hallerinde
494
d. Suça Tesir Eden Hallerde
494
e. Neticede (Kişide Hata ve Sapma)
495
ea. Tek Neticeli Hata
495
eb. Çok Neticeli Hata
496
f. Nedensellik Bağında
497
VI. Kusurluluğu Kaldıran Haller
498
A. Genel Olarak
498
B. Kaza ve Tesadüf
498
C. Mücbir Sebep
499
D. Cebir
501
E. Korkutma ve Tehdit
502
F. Esaslı Fiili Hata
504
VII. Kusurluluğu Azaltan Sebep Olarak Haksız Tahrik
504
A. Genel Olarak
504
B. Haksız Tahrikin Hukuki Esası
505
1. Heyecan (Affekt)
505
2. Haksız Tahrikin Hukuki Esası Konusunda İleri Sürülen Görüşler
506
a. Takas Teorisi
506
b. Haksız Tahrikin Hukuki Esasını Kusura Dayandıran Görüşler
507
ba. Subjektif Kusur Belirtileri Görüşü
507
bb. Objektif Kusur Belirtileri Görüşü
507
bc. Karma Görüş
507
c. Haksız Tahrikin Hukuki Esasını Kusurun ve Hukuka Aykırılığın Kapsamının Azalmasında Gören Görüş
508
d. Görüşümüz
508
C. Haksız Tahrikin Şartları
508
1. Tahriki Teşkil Eden Fiil Olmalıdır
508
2. Bu Fiil Haksız Olmalıdır
510
3. Fail Bu Fiil Sebebiyle Öfke veya Şiddetli Elem Haline Sürüklenmelidir
513
4. Failin İşlediği Suç Bu Ruhi Durumun Tepkisi Olmalıdır
514
D. Haksız Tahrikin Derecesi
516
E. Özel Haksız Tahrik Halleri
517
1. Genel Olarak
517
2. Hakaret Suçunda Özel Haksız Tahrik Halleri
517
F. Haksız Tahrikin Diğer Hallerle Birlikte Bulunabilmesi
518
1. Meşru Savunma
518
2. Kısmi Akıl Hastalığı
518
3. Tasarlama
519
§ 5 SUÇUN ÖZEL GERÇEKLEŞME ŞEKİLLERİ
520
I. Genel Olarak
520
II. Teşebbüs
520
A. Genel Olarak
520
B. Tarihçe, Teşebbüsün Hukuki Niteliği ve Cezalandırılış Nedeni
521
1. Tarihçe
521
2. Teşebbüsün Hukuki Niteliği
522
3. Teşebbüsün Cezalandırılış Nedeni
523
C. Teşebbüsün Şartları
523
1. Bir Suçun İşlenmesinin Kasdedilmesi
524
2. Elverişli Hareketlerin Yapılması
525
3. İcra Hareketlerine Başlanması
528
a. Hazırlık Hareketlerinin Cezalandırılmama Nedenleri
528
b.Cezalandırılabilirliğin Öne Alınması(Cezalandırılan Hazırlık Hareketleri)
529
c. Hazırlık–İcra Ayrımı (İcra Başlangıcı)
530
ca. Sübjektif Teoriler
531
caa. Açık Bir Şekilde Ortada Bulunan Suç Kastı Teorisi
531
cab. Failin Suç İşleme Kasdını Kuşkuya Yer Bırakmayacak Şekilde Ortaya Koyan Hareketler Teorisi
531
cb. Objektif Teoriler
532
cba. Şekli Objektif Teori
532
cbb. Nedensellik Teorisi
533
cbc. Maddi Objektif Teori
533
cbd. Hukuki Yarar (Suç Konusu) Yönünden Bir Tehlike veya Saldırı Oluşturan Hareketi İcra Başlangıcı Kabul Eden Teori
534
cc. Karma Teoriler
534
cd. Görüşümüz
535
4. Failin Elinde Olmayan Nedenlerle İcra Hareketlerinin Bitirilememesi veya Neticenin Gerçekleşememesi
536
a. İcra Hareketlerinin Ne Zaman Bitmiş Sayılacağı
536
b. Eksik–Tam Teşebbüs Ayırımı
537
D. Teşebbüs ve Tamamlanmış Suç
538
E. Gönüllü (İhtiyariyle) Vazgeçme ve Etkin Pişmanlık (Faal Nedamet)
539
1. Kavram
539
2. Gönüllü Vazgeçme
540
a. Gönüllü Vazgeçmenin Cezalandırılmama Nedeni
540
aa. Sübjektif Teoriler
540
ab. Objektif Teoriler
540
ac. Suç Politikası Teorileri
541
ad. Görüşümüz
541
b. Vazgeçmede Gönüllülüğün Belirlenmesi
542
c. Gönüllü Vazgeçmenin Sonucu
543
3. Etkin Pişmanlık
544
F. İşlenemez Suça Teşebbüs
546
1. Objektif Teori
547
2. Subjektif Teori
548
3. Tehlike Teorisi
549
4. Görüşümüz
550
G. Teşebbüse Elverişli Olmayan Suçlar
552
H. Teşebbüsün Cezası
554
III. İştirak
555
A. Suçlu
555
1. Genel Olarak
555
2. Kimler Suç Faili Olabilir
556
a. İnsan Olmak
556
b. Yaşayan Kişi Olmak
556
3. Suçlunun Sıfatı (Özgü Suçlar)
557
B. Suçluların Çokluğu
558
1. Çok Failli Suçlar
558
a. Genel Olarak
558
b. Çok Failli Suçların Çeşitleri
559
ba. Hareketlerin Hukuki Önemine Göre Çok Failli Suçlar
559
baa. Dar Anlamda Çok Failli Suçlar
559
bab. Geniş Anlamda Çok Failli Suçlar
559
bac. Düzensiz Çok Failli Suçlar
559
bb. Yapıları Bakımından Çok Failli Suçlar
559
c. Çok Failli Suçların Özellikleri
560
2. Tek Failli Suçlar
561
C. İştirak
561
1. Kavram ve Tarihçe
561
a. Kavram
561
b. Tarihçe
561
2. İştirak Kurallarının Hukuki Niteliği
562
3. İştirak Konusunda Sistemler
563
a. Eşitlik (Tek Faillik) Sistemi
563
b. Cezanın Faile Göre Tayini Sistemi
563
c. İkilik Sistemi
564
D. TCK’da İştirak
564
1. Genel Olarak
564
2. Faillik ve Suç Ortaklığının Ayırt Edilmesi
566
a. Objektif Teori
566
b. Subjektif Teori
566
c. Fiil Egemenliği Teorisi
567
d. Değerlendirme
567
3. Faillik
568
a. Doğrudan Faillik
568
b. Birlikte Faillik
569
ba. Kavram
569
bb. Birlikte Failliğin Şartları
570
bba. İştirak İradesi (Ortak Karar)
570
bbb. Fiilin Birlikte İşlenmesi
572
bc. Birlikte Failin Sınırı Aşması
575
c. Dolaylı Faillik
576
4. Suç Ortaklığı (Şeriklik)
579
a. Genel Olarak
579
b. Bağlılık Kuralı
580
ba. Kasten ve Hukuka Aykırı İşlenmiş Bir Fiilin Varlığı
580
bb. Suçun En Azından Teşebbüs Aşamasına Varmış Olması
582
bc. Hareketin Nedensellik Değerinin Bulunması
584
c. Suç Ortaklığı Şekilleri
585
ca. Azmettirme
585
cb. Yardım Etme
588
cba. Kavram
588
cbb. Maddi Yardım Etme
589
cbba. Fiilin İşlenmesinde Kullanılan Araçları Sağlamak
589
cbbb. Suçun İşlenmesinden Önce veya İşlenmesi Sırasında Yardımda Bulunarak İcrasını Kolaylaştırmak
589
cbc. Manevi Yardım Etme
590
cbca. Suç İşlemeye Teşvik
590
cbcb. Suç İşleme Kararını Kuvvetlendirmek
590
cbcc. Fiilin İşlenmesinden Sonra Yardımda Bulunacağını Vaat Etmek
590
cbcd. Suçun Nasıl İşleneceği Hususunda Yol Göstermek
592
cbd. Zorunlu Fer’i İştirak
592
5. Özgü Suçlara İştirak
592
6. İştirak Halinde İşlenen Suçlarda Gönüllü Vazgeçme
594
a. Asıl Failin Vazgeçmesi
595
b. Yardım Edenin Vazgeçmesi
595
c. Azmettirenin Vazgeçmesi
595
7. Taksirli Suçlara İştirak
596
8. Tahrikçilerin Durumu
596
9. Cezaya Etkili Hallerin Şeriklere Sirayeti
599
IV. Suçların İçtimaı
602
A. Genel Olarak
602
B. Kanunların İçtimaı (Görünüşte İçtima)
602
1. Kavram
602
2. Görünüşte İçtima İlkeleri
603
a. Özel–Genel Norm İlişkisi
603
b. Asli–Tali Norm İlişkisi
604
c. Tüketen–Tüketilen Norm İlişkisi
604
ca. Genel Olarak
604
cb. Bileşik (Mürekkep) Suç
605
cba. Bileşik Suçun Şekilleri
606
cbaa. Unsur Şeklinde Gerçekleşen Bileşik Suç
606
cbab. Ağırlatıcı Neden Şeklinde Gerçekleşen Birleşik Suç
606
cbb. Bileşik Suçu Ayırt Edici Nokta
606
cbc. Bileşik Suçun Sonuçları
607
C. Zincirleme (Müteselsil) Suç
608
1. Kavram
608
2. Hukuki Esası
609
a. Suç Tekliği Görüşü
609
b. Suç Çokluğu Görüşü
609
3. Zincirleme Suçun Unsurları
610
a. Aynı kişiye Karşı İşlenmiş Birden Fazla Suçun Bulunması
610
b. Bu Suçların Kanunun Aynı Hükmünü İhlâl Etmesi
611
c. Bir Suç İşleme Kararının Bulunması
612
4. Sonuçları
614
D. Fikrî İçtima
615
1. Kavram
615
2. Fikrî İçtimanın Unsurları
617
a. Fiilin Tek Olması
617
aa. Neticeye Üstünlük Veren Görüş
617
ab. Harekete Üstünlük Veren Görüş
617
ac. Görüşümüz
619
b. Kanunun Çeşitli Hükümlerinin İhlâl Edilmesi
620
ba. Aynı Neviden Fikri İçtima
620
bb. Farklı Neviden Fikri İçtima
622
3. Fikri İçtimanın Sonuçları
624
§ 6 SUÇUN HUKUKİ KONUSU VE MAĞDUR
625
I. Suçun Hukuki Konusu
625
A. Genel Olarak
625
B. Hareketin Konusu ve Suçun Hukuki Konusu Ayrımı
625
C. Suçun Hukuki Konusunun Önemi
626
D. Suçun Hukuki Konusu ile Maddi Konusu ve Pasif Süjesi Arasındaki İlişki
627
1. Suçun Maddi Konusu
627
2. Suçun Pasif Süjesi
627
3. Suçun Maddi Konusu ile Pasif Süjesi Arasındaki İlişki
628
4. Suçun Maddi Konusu ile Hukuki Konusu Arasındaki İlişki
628
II. Mağdur
629
A. Kavram
629
B. Mağdurluğun Başladığı An
630
C. Mağdurun Hakları
631
D. Mağdurun Sıfatı
631
E. Mağdurun Korunması
631
1. Genel Olarak
631
2. Mağdurun Korunmasına Yönelik Çareler
632
3. Mağdurun Korunmasına Yönelik Uluslararası Çabalar
633
4. Türk Hukuku
634
Dördüncü Bölüm
YAPTIRIM
§ 1 CEZA HUKUKU YAPTIRIMLARI
637
I. Genel Olarak
637
II. Cezalar
637
A. Ceza Kavramı
637
B. Ceza Teorileri
638
1. Mutlak Ceza (Adalet) Teorileri
638
2. Nisbî (Yararcı) Teoriler
640
3. Karma (Uzlaşmacı) Teoriler
641
C. Cezanın Özellikleri ve Nitelikleri
642
1. Cezanın Özellikleri
642
2. Cezanın Nitelikleri
643
D. Cezanın Amaçları
644
1. Genel Önleme (Korkutma–Önleme)
644
2. Özel Önleme (Korkutma–Uslandırma)
645
3. Tasfiye
645
§ 2 CEZALARIN TÜRLERİ
645
I. Genel Olarak
645
II. Ölüm Cezası
647
A. Genel Olarak
647
B. Ölüm Cezasının Aleyhinde ve Lehinde İleri Sürülen Görüşler
647
1. Ölüm Cezasının Aleyhinde İleri Sürülen Görüşler
647
2. Ölüm Cezasının Lehinde Olan Görüşler
648
3. Değerlendirme
648
C. Ölüm Cezası Yerine Konulan Cezalar Bakımından Sistemler
649
1. Ölüm Cezası Yerine Müebbet Hapis Cezasını Öngören Sistemler
649
2. Müebbet Hapis Cezasının Yüksekliğine Benzer, Süreli Hürriyeti Bağlayıcı Ceza Öngören Sistemler
650
3. Süreli Hürriyeti Bağlayıcı Cezanın Üst Sınırını Aşmayacak Şekilde Ağır Bir Ceza Öngören Sistemler
650
III. Hürriyeti Bağlayıcı Cezalar
651
A. Tarihi Gelişim
651
1. Genel Olarak
651
2. Cezaevlerinin Doğuşundan Önceki Dönem
652
3. Cezaevlerinin Gelişimi
653
a. Amsterdam Cezaevlerinin Doğuşu
653
b. Aydınlanma Çağından 20’nci Yüzyıla Kadarki Dönem
655
ba. İlk Çabalar
656
bb. Alman Devletlerinde Cezaevi Reformu
657
c. 20’nci Yüzyıl
659
B. İnfaz Sistemleri
660
C. Uzun ve Kısa Süreli Hürriyeti Bağlayıcı Cezalar Ayırımı
661
D. Uzun Süreli Hürriyeti Bağlayıcı Cezaların İnfazı
661
1. Gözlem (Müşahede), Sınıflandırma ve Gruplandırma
661
a. Gözlem ve Sınıflandırma
661
b. Hükümlülerin Gruplara Ayrılması
661
2. Ceza İnfaz Kurumları
662
a. Genel Olarak
662
b. Açık Ceza İnfaz Kurumları (Açık Cezaevi)
662
c. Kapalı Ceza İnfaz Kurumları (Kapalı Cezaevi)
662
d. Çocuk ve Gençlik Kapalı Ceza İnfaz Kurumları ile Çocuk Eğitimevi (Islahevi)
663
da. Çocuk Kapalı Ceza İnfaz Kurumu
663
db. Gençlik Kapalı Ceza İnfaz Kurumu
664
dc. Çocuk Eğitimevi (Islahevi)
664
e. Rehabilitasyon Ceza İnfaz Kurumu
664
3. Cezaevlerinde Uygulanacak Rejim
665
a. İnfaz Hukukunun Amacı
665
b. Yeniden Sosyalleştirme (Tretman)
665
ba. Çalışma
666
bb. Eğitim Çalışmaları
666
bc. Dış Dünya ile İlişki
666
bca. Haberleşme
666
bcb. Ziyaret
666
bcc. İzin
667
bcca. Mazeret İzni
668
bccb. Özel İzin
668
bccc. İş Arama İzni
668
bd. Disiplin
669
4. Müebbet Hapis Cezası
669
5. İnfazın Denetimi
670
a. İşkenceyi Önleme Komitesi
670
b. BM İşkencenin Önlenmesi Komitesi
671
c. İnfaz Hâkimliği
671
d. İzleme Kurulu
672
e. TBMM İnsan Haklarını İnceleme Komisyonu
672
E. Denetimli Serbestlik Tedbiri Uygulanarak Hapis Cezasının İnfazı
672
1. CGTİK m. 105A
672
2. Denetimli Serbestlik Tedbiri Kapsamındaki Yükümlülükler
676
3. Elektronik İzleme
677
F. Kısa Süreli Hapis Cezalarının İnfazı
677
1. Kısa Süreli Hapis Cezalarının Para Cezası veya Tedbirlere Çevrilmesi
677
a. Genel Olarak
677
b. Para Cezasına Çevirme
678
c. Tedbirlere Çevirme
679
ca. Aynen İade, Suçtan Önceki Hale Getirme veya Tazmin
679
cb. İki Yıl Süreyle Bir Eğitim Kurumuna Devam Etme
680
cc. Belirli Yerlere Gitmekten veya Belirli Etkinlikleri Yapmaktan Yasaklanma
680
cd. İlgili Ehliyet ve Ruhsat Belgelerinin Geri Alınması, Belirli Bir Meslek ve Sanatı Yapmaktan Yasaklanma
681
ce. Kamuya Yararlı Bir İşte Çalıştırılma
681
d. Tedbir Hükümlerine Muhalefet
682
G. Hapis Cezalarının Özel İnfaz Şekilleri
683
1. Konutta İnfaz
684
a. Kadın, Çocuk veya 65 Yaşını Bitirmiş Hükümlü
684
b. 70 Yaşını Bitirmiş Hükümlü
685
c. 75 Yaşını Bitirmiş Hükümlü
685
d. 80 Yaşını Bitirmiş Hükümlü
685
e. Ağır Hasta veya Engelli Hükümlü
685
f. Doğum Yapmış Kadın Hükümlü
685
2. Hafta Sonu İnfaz
686
3. Geceleri İnfaz
686
IV. Para Cezaları
686
A. Genel Olarak
686
B. Tarihi Gelişim
686
1. Genel Olarak
686
2. Batı’da
687
3. Türk Hukukunda
687
C. Para Cezasının Lehinde ve Aleyhinde İleri Sürülen Görüşler
688
1. Lehinde İleri Sürülen Görüşler
688
2. Aleyhinde İleri Sürülen Görüşler
689
D. Para Cezalarının Çeşitleri
689
1. Kamu Para Cezası
689
a. Genel Olarak
689
b. Kamu Para Cezasının Çeşitleri
689
2. Tazminat Nitelikli Para Cezası
690
3. İdarî Para Cezası
690
4. Medeni Para Cezası
690
5. Disiplin Para Cezası
690
6. Adlî Para Cezası (Gün Para Cezası)
691
E. Türk Hukukunda Para Cezalarının Uygulanış Biçimi
691
1. 1 Haziran 2005’e Kadar
691
2. Adlî Para Cezası
691
a. Genel Olarak
691
b. Adli Para Cezasının Unsurları
692
ba. Tam Gün Sayısı
692
bb. Bir Gün Karşılığı Takdir Edilen Miktar
693
bc. Tam Gün Sayısı ile Bir Gün Karşılığı Takdir Edilen Miktarın Çarpılması
694
c. Adlî Para Cezasının İnfazı
694
d. Adlî Para Cezasının İnfazının Sonuçları
695
§ 3 GÜVENLİK TEDBİRLERİ
696
I. Kavram
696
II. Güvenlik Tedbirlerinin Hukuki Niteliği
697
III. Ceza Hukukumuzda Güvenlik Tedbirleri
698
A. Belli Hakları Kullanmaktan Yoksunluk
698
1. Genel Olarak
698
2. Kapsamı
699
3. Sonuçları
700
B. Müsadere
701
1. Genel Olarak
701
2. Müsaderenin Çeşitleri
702
a. Eşya Müsaderesi
702
aa. Suç ile İlgili Eşya ve Değerinin Müsaderesi
702
ab. Konusu Suç Teşkil Eden Eşyanın Müsaderesi
704
b. Kazanç Müsaderesi
704
3. Müsadere Usulü
705
C. Çocuklar Hakkında Tedbirler
705
D. Akıl Hastaları Hakkında Tedbirler
708
E. Sağır–Dilsizler Hakkında Tedbirler
709
F. Alkol ve Uyuşturucu Madde Bağımlıları Hakkında Tedbirler
709
G. Tekerrür
710
1. Suçluda Tehlike Hali
710
a. İtiyadi Suçlu
710
b. Mesleki Suçlu
711
c. Örgüt Mensubu Suçlu
712
2. Tekerrür Kavramı
712
3. Tekerrürün Hukuki Niteliği
713
4. Tehlikeli Suçluların Güvenlik Nedeniyle Kapatılması
714
5. Tekerrürün Şartları Bakımından Tekerrürün Çeşitleri
715
a. Gerçek Tekerrür–Mefruz (Varsayılan) Tekerrür
715
b. Genel Tekerrür–Özel Tekerrür
716
c. Süreli Tekerrür–Süresiz Tekerrür
716
d. Milli Tekerrür–Milletlerarası Tekerrür
716
6. Türk Ceza Hukukunda Tekerrür
716
a. Genel Olarak
716
b. Tekerrürün Şartları
716
ba. Bir Ceza Mahkûmiyetinin Bulunması
717
bb. Yeni Bir Suçun İşlenmesi
718
bba. Genel Olarak
718
bbb. Tekerrür Hükümlerinin Uygulanamayacağı Suçlar
718
bc. Süre
720
c. Tekerrürün Sonuçları
720
ca. Cezanın Mükerrirlere Özgü İnfaz Rejimine Göre Çektirilmesi
721
cb. Cezanın İnfazından Sonra Denetimli Serbestlik
722
H. Tüzel Kişiler Hakkında Güvenlik tedbirleri
723
1. Faaliyet İzninin İptali
723
2. Müsadere
724
I. Sınır Dışı Edilme
724
Beşinci Bölüm
CEZALARIN BELİRLENMESİ VE BİREYSELLEŞTİRİLMESİ
§ 1 CEZANIN BELİRLENMESİ
725
I. Genel Olarak
725
II. Ceza Türünün Seçimi
726
III. Ceza Miktarının Hesaplanması
726
A. Ölçü Birimi
726
B. Cezanın Yukarı ve Aşağı Sınırı Aşamaması
726
IV. Cezaların Arttırılıp Eksiltilmesi
727
V. Suça Tesir Eden Sebeplerin Bulunması
727
A. Suça Tesir Eden Sebepler Kavramı
727
B. Suça Tesir Eden Sebeplerin Özellikleri
728
C. Suça Tesir Eden Sebeplerin Gruplandırılması
728
1. Ağırlatıcı–Hafifletici
728
2. Genel–Özel
729
3. Fiili–Şahsi
729
4. Kanuni–Takdiri
729
D. Suça Tesir Eden Sebeplerin Bulunması Halinde Cezanın Hesabı (TCK m. 61)
731
1. Genel Olarak
731
2. Temel Cezanın Belirlenmesindeki Kriterler
732
a. Suçun İşleniş Biçimi
733
b. Suçun İşlenmesinde Kullanılan Araç
733
c. Suçun İşlendiği Zaman ve Yer
733
d. Suç Konusunun Önem ve Değeri
733
e. Zararın veya Tehlikenin Ağırlığı
733
f. Kastın veya Taksirin Yoğunluğu
734
g. Failin Güttüğü Amaç ve Saiki
734
3. Ağırlatıcı ve Hafifletici Nedenler Varsa
734
4. TİZHaYAŞaT
735
5. Cezanın Genel Sınırı Aşıp Aşamayacağı
736
§ 2 KİŞİSEL CEZASIZLIK NEDENLERİ VE CEZAYI KALDIRAN KİŞİSEL NEDENLER
736
I. Genel Olarak
736
II. Kişisel Cezasızlık Nedenleri
736
III. Cezayı Kaldıran Kişisel Nedenler
737
§ 3 TUTUKLULUĞUN İNDİRİMİ (MAHSUBU)
738
I. Genel Olarak
738
II. Tutukluluk Kavramının Anlamı
738
III. İndirim İşleminin Yapılması
738
§ 4 CEZALARIN TOPLANMASI (İÇTİMAI)
740
I. Genel Olarak
740
II. Cezaların Toplanması (İçtimaı) Konusunda Sistemler
742
A. Erime Sistemi
742
B. Hukuki İçtima Sistemi
742
C. Toplama Sistemi
742
III. Cezaların Toplanmasının Şartları ve Uygulanması
742
A. Cezaların Toplanmasının Şartları
742
1. Birden Fazla Suçun İşlenmiş Olması
743
2. Birden Fazla Suç İçin Tek veya Birden Fazla Kararla Mahkûm Edilmiş Olmak
743
B. Cezaların Toplanmasının Uygulanması
743
1. Aynı Hükümle Mahkûmiyet Halinde
743
2. Ayrı Hükümlerle Mahkûmiyetler Halinde
743
Altıncı Bölüm
CEZALAR SİSTEMİNİ TAMAMLAYAN KURUMLAR
§ 1 GENEL OLARAK
745
§ 2 KAMU DAVASININ AÇILMASININ ERTELENMESİ
746
I. Kamu Davasının Açılmasının Ertelenmesi Kavramı
746
II. Kamu Davasının Açılmasının Ertelenmesinin Şartları
747
A. Suça İlişkin Şart
747
B. Suçluya İlişkin Şart
747
C. Yükümlülüklerin Yerine Getirilmesine İlişkin Şart
747
III. Kamu Davasının Açılmasının Ertelenmesi Kararının Uygulanması
748
IV. Kamu Davasının Açılmasının Ertelenmesinin Sonuçları
748
V. Erteleme Süresi ve Erteleme Kararının Düşmesi
748
A. Erteleme Süresi
748
B. Erteleme Kararının Düşmesi
748
§ 3 HÜKMÜN AÇIKLANMASININ GERİ BIRAKILMASI
748
I. Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması Kavramı
748
II. Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılmasının Şartları
750
A. Yargılama Sonunda Belirlenen Cezaya İlişkin
750
B. Suçluya İlişkin
751
C. Yükümlülüklerin Yerine Getirilmesine İlişkin
751
III. Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılmasının Uygulanması
752
IV. Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılmasının Sonuçları
753
A. Denetim Süresine Tâbi Tutulma
753
B. Davanın Düşmesi Kararı
753
V. Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması Kararının Düşmesi
753
VI. Çocuklar Hakkında Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması
753
§ 4 ERTELEME (TECİL)
754
I. Erteleme Kavramı
754
II. Hukuki Esası ve Amacı
755
III. Ertelemenin Şartları
756
A. Hükümlülüğe İlişkin
756
1. Hükmedilen Cezanın Türüne İlişkin
756
2. İşlenen Suçun Niteliğine İlişkin
757
B. Suçluya İlişkin
757
1. Objektif Şart
758
2. Sübjektif Şart
758
C. Hâkim Tarafından Belirlenebilen
759
IV. Erteleme Kararının Uygulanması
760
V. Erteleme Kararının Sonuçları
761
A. Cezaî Sonuçlar
761
B. Hukukî Sonuçlar
761
VI. Erteleme ile İlgili Sorunlar
761
A. Birden Çok Hapis Cezasına Mahkumiyet Halinde Erteleme
761
B. Hapis Cezası ve Adli Para Cezasına Birlikte Hükmedilmesi
762
C. Ertelemenin Bölünmezliği
762
VII. Ertelemede Denetim Süresi, Erteleme Kararının Düşmesi ve Sonuçları
763
A. Ertelemede Denetim Süresi
763
B. Erteleme Kararının Düşmesi
764
C. Erteleme Kararının Düşmesinin Sonuçları
764
§ 5 KOŞULLU (ŞARTLA) SALIVERİLME
765
I. Genel Olarak
765
II. Hukuki Esası
766
III. Amacı
766
IV. Koşullu Salıverilmenin Şartları
767
A. Cezaya İlişkin (Cezanın Bir Kısmının İnfaz Edilmesi)
767
1. Adi Suçlar
768
a. Genel Olarak
768
b. Müebbet Hapis Cezasında
770
2. Terör Suçları
771
3. Örgüt Suçları
772
4. Mükerrirler
772
5. Tutuklulukta Geçen Süre
773
6. Koşullu Salıverilmenin Uygulanamayacağı Durumlar
774
B. Hükümlüye İlişkin (İyi Hal)
776
C. Yükümlülüklere Uyulmasına İlişkin
777
V. Koşullu Salıverilme Kararının Verilmesi ve Sonuçları
779
A. Koşullu Salıverilme Kararının Verilmesi
779
1. Kararı Verecek Merci
779
2. Kararın Verilmesi
780
B. Koşullu Salıverilmede Uygulanacak Rejim
780
1. Genel Olarak
780
2. Denetimli Serbestlik
781
C. Koşullu Salıverilmenin Sonuçları
782
VI. Koşullu Salıverilmenin Geri Alınması (Düşmesi)
783
A. Geri Alma Nedenleri
783
B. Kararı Verecek Merci
784
C. Sonuçları
785
§ 6 ÖNÖDEME
785
I. Önödeme Kavramı
785
II. Önödemenin Şartları
786
A. Suçun Niteliğine ve Cezanın Türüne İlişkin Şart
786
1. Suçun Niteliğine İlişkin Şart
786
2. Cezanın Türüne İlişkin Şart
788
a. Adlî Para Cezası
788
b. Hapis Cezası
788
c. Adlî Para Cezası ve/veya Hapis Cezası
788
d. Cezanın Miktarına Bağlı Olmayan Bazı Suçlar
788
B. Soruşturma Giderlerine İlişkin Şart
789
C. Usule İlişkin Şart
789
1. Savcı Tarafından
789
2. Mahkeme Tarafından
790
III. Önödemenin Sonuçları
790
Yedinci Bölüm
CEZA İLİŞKİSİNİN DÜŞMESİ
§ 1 GENEL OLARAK
791
§ 2 ÖLÜM
791
I. Genel Olarak
791
II. Sanığın Ölümü
792
III. Hükümlünün Ölümü
792
§ 3 AF
793
I. Genel Olarak
793
II. Affın Suç Politikası Yönü, Afta Sebep ve Amaç (Justa Causa–Haklı Amaç)
794
A. Affın Suç Politikası Yönü
794
B. Afta Sebep ve Amaç (Justa Causa–Haklı Amaç)
795
III. Affın Nedeni Bakımından Çeşitleri
795
A. Bir Dönemi Kapatan Af
796
B. Yatıştırma ya da Toplumsal Barış Affı
796
C. Hükmü Düzeltici Af
796
IV. Affın Çeşitleri
796
A. Genel Af
796
B. Özel Af
797
C. Cumhurbaşkanınca Af
798
V. Türkiye’de Af Uygulamaları
798
A. Af Kanunları
798
B. Dolaylı Af Kanunları
799
§ 4 ŞİKAYETTEN VAZGEÇME
803
I. Şikâyetten Vazgeçme Kavramı ve Şikâyet Hakkından Feragat
803
A. Şikâyetten Vazgeçme Kavramı
803
B. Şikâyet Hakkından Feragat
803
II. Şikâyetten Vazgeçmenin Hukuki Niteliği, Konusu, Şekilleri, Zamanı ve Kabulü
804
A. Vazgeçmenin Hukuki Niteliği
804
B. Vazgeçmenin Konusu
804
C. Vazgeçmenin Şekilleri
805
D. Vazgeçmenin Zamanı
805
E. Vazgeçmenin Kabulü
806
III. Şikâyetten Vazgeçmenin Sonucu
806
§ 5 ZAMANAŞIMI
807
I. Kavram, Tarihçe, Hukuki Esası ve Hukuki Niteliği
807
A. Kavram
807
B. Tarihçe
808
C. Hukuki Esası
809
1. Manevi Ceza Görüşü
809
2. Uslanma Görüşü
809
3. Unutma Görüşü
809
4. Delillerin Kaybolması Görüşü
810
5. Psikolojik Değişme Görüşü
810
6. Sosyal Yarar Görüşü
810
7. Karma Görüş
810
D. Hukuki Niteliği
810
1. Zamanaşımını Muhakeme Hukukuna Ait Bir Kurum Olarak Kabul Eden Görüş
810
2. Zamanaşımını Maddi Ceza Hukukuna Ait Bir Kurum Olarak Kabul Eden Görüş
811
3. Zamanaşımını Karma Bir Kurum Olarak Kabul Eden Görüş
811
4. Baskın Görüş
811
II. Dava Zamanaşımı
811
A. Dava Zamanaşımı Kavramı
811
B. Dava Zamanaşımına Ait Sürelerin Hesaplanması
812
1. Süreler
812
2. Sürelerin Hesaplanması
812
a. Genel Olarak
812
b. İki Tür Cezayı Gerektiren Suçlarda
814
c. Yeniden Yargılamayı Gerektiren Hallerde
814
C. Dava Zamanaşımı Süresinin Başlangıcı
816
1. Genel Olarak
816
2. Başlangıç Günü
817
D. Dava Zamanaşımı Engelleri
818
1. Dava Zamanaşımının Durması
818
a. Kavram
818
b. Durma Nedenleri
818
ba. Dava Açılmasının İzin Alınmasına Bağlı Olması
819
bb. Dava Açılmasının Karar Alınmasına Bağlı Olması
819
bc. Bekletici Sorun Sayma
820
bd. Kaçaklık Kararı Verilmesi
821
be. Bankacılık Kanunu (m. 165)
821
bf. Askeri Mahkemeler Kuruluş ve Yargılama Usulü Hakkında Kanun (m. 20)
822
bg. Kamu Davasının Açılmasının Ertelenmesi (CMK m. 171)
822
bh. Hükmün Açıklanmasının Ertelenmesi (CMK m. 231)
822
bı. Uzlaştırma (CMK m. 253)
823
c. Durmanın Sonuçları
823
2. Dava Zamanaşımının Kesilmesi
823
a. Kavram
823
b. Kesilme Nedenleri
823
ba. Şüpheli veya Sanıklardan Birinin Savcı Huzurunda İfadesinin Alınması veya Sorguya Çekilmesi
824
bb. Şüpheli veya Sanıklardan Biri Hakkında Tutuklama Kararının Verilmesi
824
bc. Suçla İlgili Olarak İddianame Düzenlenmesi
825
bd. Sanıklardan Bir Kısmı Hakkında da Olsa, Mahkûmiyet Kararı Verilmesi
825
c. Dava Zamanaşımını Kesen Nedenlerle İlgili Bazı Tartışmalar
825
d. Dava Zamanaşımının Kesilmesinin Sonuçları
826
E. Dava Zamanaşımının Sonuçları
827
F. Dava Zamanaşımı ile Şikâyetin Karşılaştırılması
828
III. Ceza Zamanaşımı
828
A. Ceza Zamanaşımı Kavramı
828
B. Ceza Zamanaşımı Süresinin Belirlenmesi
829
1. Genel Olarak
829
2. TCK’da Süreler
829
C. Ceza Zamanaşımı Süresinin Başlangıcı
830
1. Hükmün Kesinleştiği Tarih
830
2. İnfazın Kesildiği Tarih
831
D. Ceza Zamanaşımı Engelleri
831
1. Ceza Zamanaşımının Durması
831
a. Kavram
831
b. Durma Nedenleri
831
ba. Milletvekilliği Sıfatının Kazanılması
831
bb. CGTİK m. 118’de Gösterilen Bazı Suçlar Bakımından Hükümlünün Asker Olması
832
bc. Hükümlünün Bir Başka Cezadan Dolayı Ceza İnfaz Kurumunda Bulunması
832
bd. Cezanın İnfazının Ertelenmesi veya Durdurulması
832
c. Durmanın Sonuçları
833
2. Ceza Zamanaşımının Kesilmesi
833
a. Kavram
833
b. Kesilme Nedenleri
833
ba. İlamın İnfazına İlişkin İşlemlerin Yapılması
833
bb. Hükümlünün Yakalanması
835
bc. İki Yıldan Fazla Hapis Cezasını Gerektiren Kasıtlı Bir Suç İşlenmesi
835
c. Kesilmenin Sonuçları
836
E. Ceza Zamanaşımının Sonuçları
836
§ 6 MEMNU HAKLARIN İADESİ VE ADLÎ SİCİLDEKİ BİLGİLERİN SİLİNMESİ
837
I. Memnu Hakların İadesi
837
II. Adlî Sicildeki Bilgilerin Silinmesi
839
A. Adli Sicile Kaydedilecek Bilgiler
839
B. Adli Sicil ve Arşiv Bilgilerinin Kullanılması
840
C. Adli Sicil Bilgilerinin Silinmesi
841
D. Adlî Sicil Bilgilerinin Silinmesi Usulü
844
Kaynakça
845
Mevzuat Dizini
861
Kavramlar Dizini
875
Prof. Dr. Timur Demirbaş
İçindekiler
Yirminci Baskıya Önsöz
7
Ondokuzuncu Baskıya Önsöz
9
Onsekizinci Baskıya Önsöz
11
Onyedinci Baskıya Önsöz
13
Onaltıncı Basıya Önsöz
15
Onbeşinci Basıya Önsöz
17
Ondördüncü Basıya Önsöz
19
Önsöz
21
Kısaltmalar
57
Birinci Bölüm
CEZA HUKUKU KAVRAMI, KONUSU VE
CEZA HUKUKUNUN TARİHİ GELİŞİMİ
§ 1 CEZA HUKUKU KAVRAMI
59
I. Genel Olarak
59
II. Ceza Hukukunun Diğer Hukuk Dallarıyla ve Benzeri Bilim Dallarıyla İlişkisi
61
A. Ceza Hukukunun Diğer Hukuk Dallarıyla İlişkisi
61
1. Anayasa Hukuku
61
2. Devletler Hukuku
62
3. Medeni Hukuk
62
4. Ceza Muhakemesi Hukuku
62
5. İnfaz Hukuku
62
B. Ceza Hukukunun Benzer Bilim Dallarıyla İlişkisi
63
1. Kriminoloji
63
2. Kriminalistik
63
3. Adlî Tıp
63
§ 2 CEZA HUKUKUNUN KONUSU
63
I. Genel Olarak
63
II. Ceza Hukukunun Yaptırımları ile Diğer Yaptırımlar Arasındaki Farklar
64
A. Genel Olarak
64
B. Haksız Fiiller
65
C. Disiplin Suçları
66
D. İdarî Suçlar (Zabıta Yaptırımlarını Gerektiren Fiiller)
68
E. Vergi Cezalarını Gerektiren Fiiller
69
III. Ceza Hukukunun Yeri ve Kısımları
70
A. Ceza Hukukunun Yeri
70
B. Ceza Hukukunun Kısımları
70
1. Maddi Ceza Hukuku
71
2. Şekli Ceza Hukuku
72
3. İnfaz Hukuku
72
IV. Ceza Hukuku İlkeleri ve Suç Politikası
72
A. Ceza Hukuku İlkeleri
72
1. Kanunilik İlkesi
73
2. Ceza Sorumluluğunun Şahsiliği İlkesi
73
3. Kusur İlkesi
74
4. Hukuk Devleti İlkesi
74
5. Hümanizm İlkesi
77
B. Suç Politikası
77
§ 3 CEZA HUKUKUNUN TARİHİ GELİŞİMİ
78
I. Eski Ceza Hukuku Dönemi
78
A. Genel Olarak
78
B. Hammurabi Kanunları
82
II. Antik Yunan Ceza Hukuku Dönemi
85
III. Roma Ceza Hukuku Dönemi
85
A. Roma Hukukunda Suçlar
86
B. Roma Hukukunda Cezalar
87
C. Roma Hukukunda Kodifikasyon
88
1. Lex Citationis
88
2. Codex Theodosianus
89
3. Corpus İuris
89
IV. Cermen Ceza Hukuku Dönemi
91
V. Kanonik Hukuk (Kilise Hukuku) Dönemi
92
VI. Müşterek Ceza Hukuku Dönemi
92
VII. 18’inci Yüzyılın Sonlarından Günümüze Kadar Olan Dönem (Aydınlanma Çağı)
94
A. Genel Olarak
94
B. Ceza Hukukunda Okullar Mücadelesi
94
1. Klasik Okul (Teoriler)
94
a. Toplumsal Sözleşme Teorisi
94
b. Toplumsal Yarar Teorisi
95
c. Mutlak Adalet Teorisi
97
d. Karma Teori
97
2. Pozitif Okul (Pozitivist Görüşler)
99
a. Genel Olarak
99
b. Üçüncü Okul
100
c. Pozitivist Görüşün Klasik Görüşten Ayrıldığı Noktalar
100
3. Fransız (Suç Sosyolojisi) Okulu
101
4. Ceza Hukuku Uluslararası Birliği
101
5. Hukuk Tekniği Okulu
102
6. Toplumsal Savunma Görüşleri
103
VIII. Çağdaş Ceza Hukuku ve XX.Yüzyılın Sonlarındaki Gelişmeler
104
A. Çağdaş Ceza Hukuku
104
B. XX.Yüzyılın Sonlarındaki Gelişmeler
104
1. Genel Olarak
104
2. Düşman Ceza Hukuku
105
IX. Türk Ceza Hukukunun Tarihi Gelişimi
106
A. İslâmiyet’ten Önce
106
B. İslâmiyet’ten Sonra
107
1. Genel Olarak
107
2. İslâm Ceza Hukukunun Kaynakları
107
3. İslâm Ceza Hukuku’nda Suçlar ve Cezalar
108
a. Allahın Haklarına Karşı İşlenen Suçlar
108
aa. Zina
108
ab. Zina İftirası (Kazif)
109
ac. Şarap İçmek
110
ad. Hırsızlık
110
ae. Yol Kesmek
111
af. İslâm Dinini Terk Etmek
111
ag. Devlete İsyan
112
b. Kulun Yani Kişilerin Haklarına Karşı İşlenen Suçlar
112
ba. İnsan Öldürme
112
baa. Kasten İnsan Öldürme
112
bab. Kasıt Benzeri Öldürme
113
bac. Hataen Öldürme
114
bb. Yaralama
114
c. Taziren Cezalandırılan Suçlar
115
C. Osmanlı Ceza Kanunları
115
1. Tanzimattan Önce
115
a. Fatih Sultan Mehmet Kanunnamesi
116
b. Kanuni Sultan Süleyman Kanunnamesi
117
c. IV. Mehmet Kanunnamesi
117
2. Tanzimattan Sonra
117
a. 1840 (1256) Tarihli Ceza Kanunname–i Hümayunu
117
b. 1851 (1267) Tarihli Kanunu Cedit
117
c. 1858 (1274) Ceza Kanunname–i Hümayunu
118
İkinci Bölüm
CEZA HUKUKUNUN KAYNAKLARI VE KANUNİLİK İLKESİ,
CEZA HUKUKU KURALLARININ TASNİFİ, YORUMU,
UYGULANMA ALANI VE SUÇLULARIN İADESİ
§ 1 CEZA HUKUKUNUN KAYNAKLARI
119
I. Genel Olarak
119
II. Asıl Kaynaklar
119
A. Anayasa
119
B. Kanun
120
1. Türk Ceza Kanunu
120
2. Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun
121
3. Çocuk Koruma Kanunu
121
4. Diğer Kanunlar
122
5. Türk Ceza Kanunu ile Diğer Kanunlar Arasındaki İlişki
122
C. Devletlerarası Antlaşmalar
125
D. Avrupa Birliği Ceza Hukuku
126
III. Yardımcı Kaynaklar
128
A. Gelenek (Örf ve Adet), Ahlâk ve Din Kuralları
128
1. Örf ve Adet
128
2. Ahlâk
129
3. Din Kuralları
130
B. Mahkeme İçtihatları
130
C. Doktrin
131
D. Hukukun Genel İlkeleri
131
IV. Kaynakların Yürürlüğe Girişi ve Yürürlükten Çıkışı
131
A. Kaynakların Yürürlüğe Girişi
131
B. Kaynakların Yürürlükten Çıkışı
132
1. Açık (Sarih) Yürürlükten Kaldırma
132
2. Örtülü (Zımni) Yürürlükten Kaldırma
132
C. Metrukiyet
132
V. Kanunların Yürürlükleri Bakımından Sınıflandırılması
133
A. Sürekli (Daimi) Kanunlar
133
B. Süreli Kanunlar
133
C. Geçici (İstisnai) Kanunlar
134
§ 2 CEZA KANUNLARININ GÜVENCE FONKSİYONU (KANUNİLİK İLKESİ)
134
I. Genel Olarak
134
II. Tarihi Gelişim
135
A. Batıda
135
B. Bizde
136
III. Kanunilik İlkesinin Leh ve Aleyhindeki Görüşler
138
A. Lehindeki Görüşler
138
B. Aleyhindeki Görüşler
138
IV. Yürütme Organının Suç Yaratabilmesi Sorunu
139
A. Genel Olarak
139
B. Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi
140
C. Yetkili Merciin Emrini Yerine Getirmeme
141
V. Kanunilik İlkesinin Sonuçları
141
A. Belirlilik
141
B. Kıyas (Örnekseme) Yasağı
142
C. Geçmişe Uygulama Yasağı
143
D. Örf ve Adete Dayanarak Suç ve Ceza Yaratılması Yasağı
144
§ 3 CEZA HUKUKU KURALLARININ (NORMLARININ) TASNİFİ
144
I. Genel Olarak
144
II. Aralarındaki Bağlantılar Bakımından Ceza Kurallarının Tasnifi
144
A. Davranış Kuralları–Yaptırım Kuralları
144
B. Bağımsız – Bağımlı Ceza Kuralları
145
1. Bağımsız (Asıl) Ceza Kuralları
145
a. Tam Ceza Kuralları
145
b. Eksik Ceza Kuralları
145
c. Açık Ceza Kuralları
145
2. Bağımlı (Tamamlayıcı) Ceza Kuralları
146
a. Yönergesel Kurallar
146
b. Yorum (Tanıma) Kuralları
146
c. Genişletici ve Daraltıcı Kurallar
146
d. Gerçekleştirici ve Geçici Kurallar
146
e. Çatışma Kuralları
147
f. Atıf Kuralları
147
§ 4 CEZA HUKUKU KURALLARININ YORUMU
147
I. Genel Olarak
147
II. Yorum Araçları
148
III. Yorumun Çeşitleri
148
A. Biçimsel Bakımından
148
1. Yasama Yorumu
149
2. Yargı Yorumu
149
3. Doktrin Yorumu
150
B. Maddi Bakımdan
150
1. Amaççı Yorum
150
2. Daraltıcı Yorum
151
3. Genişletici Yorum
151
IV. Yorum ve Kıyas
152
§ 5 CEZA KANUNLARININ UYGULAMA ALANI
153
I. Genel Olarak
153
II. Ceza Kanunlarının Zaman Bakımından Uygulanması
153
A. Suçun İşlendiği Zamanın Belirlenmesi
153
B. Genel Kural ve Derhal Uygulanma ile Geçmişe Yürürlü Uygulama Arasındaki Fark
155
C. Ceza Kanunlarının Geçmişe Yürürlü Uygulanmamasının Esası
156
D. Lehe Olan Kanunun Geçmişe Yürürlü Uygulanmasının Esası ve Bunun İçeriği
157
1. Lehe Olan Kanunun Geçmişe Yürürlü Uygulanmasının Esası
157
2. Lehe Olan Kanunun Belirlenmesi (Lex Mitior)
157
3. Aradaki ve Geçici Kanunlarda Durum
159
a. Aradaki Kanun
159
b. Geçici Kanun
160
4. Çeşitli Kanunlarda Durum
161
a. Muhakeme Hukuku Kanunlarında
161
b. Koğuşturma Şartlarını İçeren Kanunlarda
162
c. İnfaz Kanunlarında
162
d. Güvenlik Tedbirlerine İlişkin Kanunlarda
164
e. Zamanaşımına İlişkin Kanunlarda
166
5. İçtihadı Birleştirme Kararlarında
166
6. Anayasa Mahkemesinin İptal Kararının Etkisi
166
III. Ceza Kanunlarının Yer Bakımından Uygulanması
167
A. Genel Olarak
167
B. Mülkilik (Ülkesellik) İlkesi
168
1. Mülkilik İlkesinin Dayandığı Temeller
168
2. Ülke Kavramı ve Ülkenin Kısımları
168
a. Ülke Kavramı
168
b. Ülkenin Kısımları
169
ba. Gerçek Anlamda Ülke
169
bb. Farazi Anlamda Ülke
169
C. Suçun İşlendiği Yer
169
1. Genel Olarak
169
2. Mesafe Suçları
170
D. Mülkilik İlkesinin İstisnaları
173
1. Genel Olarak
173
2. Cumhurbaşkanı
173
a. Genel Olarak
173
b. Anayasa m.105’in İlk Şekli
174
ba. Görevle İlgili Suçlar
174
bb. Kişisel Suçlar
175
c. Anayasa m.105’in Son Şekli
176
d. Cumhurbaşkanı Yardımcıları ve Bakanlar
176
3. Yasama Bağışıklığı
177
a. Genel Olarak
177
b. Yasama Sorumsuzluğu (Mutlak Dokunulmazlık)
179
c. Yasama Dokunulmazlığı (Geçici–Nisbî Dokunulmazlık)
181
4. Diplomatik Dokunulmazlık
185
5. Yabancı Askerlerin Dokunulmazlığı
187
a. Genel Olarak
187
b. NATO Sözleşmeleri Gereğince Dokunulmazlıktan Yararlanan Kişiler
187
c. Bu Kişilerin TCK’ya Tâbi Olmayan Suçları
189
ca. Gönderen veya Kabul Eden Devlet’in Mutlak Yargı Yetkisine Tâbi Suçları
189
cb. Gönderen veya Kabul Eden Devlet’in Rüçhanlı (Öncelikli) Yargı Yetkisine Sahip Olduğu Suçlar
190
cc. Gönderen ve Kabul Eden Devlet Mensuplarının İştirak Halinde Suç İşlemeleri
192
E. Ülke Dışında İşlenen Suçlarda TCK’nın Uygulanabilmesi (Yarı Mülkilik İlkesi)
193
1. Genel Olarak
193
2. Faile Göre Kişisellik İlkesi (Vatandaş Tarafından İşlenen Suç)
194
a. Genel Olarak
194
b. TCK m. 11’in Uygulanma Şartları
195
3. Mağdura Göre Kişisellik İlkesi (Yabancı Tarafından İşlenen Suç)
197
a. Genel Olarak
197
b. TCK m. 12’nin Uygulanma Şartları
198
4. Gerçeklik (Korunma) İlkesi
198
a. Genel Olarak
198
b. Gerçeklik (Korunma İlkesinin Uygulanma Şartları
199
5. Evrensellik (Adalet) İlkesi
200
6. İkame Yargı (Temsile Dayalı Evrensellik) İlkesi
202
F. Yabancı Ülke Ceza Kanunu’nun Değeri
202
§ 6 SUÇLULARIN İADESİ
204
I. Suçluların İadesi Kavramı, Tarihsel Gelişimi ve Hukuki Esası
204
A. Suçluların İadesi Kavramı
204
B. Tarihsel Gelişim
204
C. Hukuki Esası
205
II. İadenin Şartları
206
A. Fiile İlişkin (Maddi) Şartlar
206
1. Fiile İlişkin Genel Kural
206
2. Fiile İlişkin Şartlara Rağmen İadenin Mümkün Olmadığı Durumlar
207
3. Siyasi Suç
209
a. Kavram
209
aa. Tam (Mutlak) Siyasi Suç
210
ab. Nisbî Siyasi Suç
210
b. Tarihçe
210
c. Nisbî Siyasi Suçun Daraltılması Yönündeki Eğilimler ve Sonuçları
211
ca. Belçika Kuralı
211
cb. Anarşizm Suçları
211
cc. Terör Suçları
212
cd. İnsanlığa Karşı Suçlar (Jenosid–Soykırım Suçları)
213
ce. Mali Suçlar
213
cf. Askerî Suçlar
214
B. Kişiye İlişkin Şartlar
214
III. İadede Usul
215
A. İade Usulünde Sistemler
215
1. Adlî Sistem
216
2. İdarî Sistem
216
3. Karma Sistem
216
B. İadeyi Talep Eden Ülke Türkiye İse
216
C. Kendisinden İade Talep Edilen Ülke Türkiye İse
217
D. Teslim
220
IV. İadenin Sonuçları (İadede Özellik)
220
V. İadeyi Kabul Etmeyen Devletin Sorumluluğu
222
Üçüncü Bölüm
SUÇ GENEL TEORİSİ
§ 1 SUÇ GENEL TEORİSİ VE SUÇ KAVRAMI İLE SUÇUN UNSURLARI
223
I. Suç Genel Teorisi Kavramı
223
II. Suç Kavramı
224
A. Genel Olarak
224
B. Suçun Türleri
224
1. Genel Olarak
224
2. Kabahatleri Suç Olmaktan Çıkarma Eğilimi
225
3. Kabahatler Kanunu
226
a. Genel Hükümler
226
aa. Tanım, Kanunilik İlkesi ve Kanunun Uygulama Alanı
226
ab. Kabahatten Dolayı Sorumluluğun Esasları
227
ac. İdarî Yaptırımlar
229
ad. Karar Verme Yetkisi ve Kanun Yolları
230
ada. Karar Verme Yetkisi
230
adb. Kanun Yolları
231
b. Çeşitli Kabahatler
232
III. Suçun Unsurları
232
A. Genel Olarak
232
B. Suçun Unsurları Dışında Kalan Hususlar
234
1. Önşartlar
234
2. Cezalandırılabilme Şartları
234
a. Genel Olarak
234
b. Unsur ve Cezalandırılabilme Şartı Ayırımı
236
c. Unsur ve Cezalandırılabilme Şartı Ayırımının Sonuçları
238
3. Koğuşturma Şartları
239
a. Genel Olarak
239
b. Cezalandırılabilme Şartı – Koğuşturma Şartı Farkı
239
c. Koğuşturma Şartlarının Şekilleri
239
ca. İzin
240
cb. Talep
242
cc. Karar
242
cd. Şikâyet
243
cda. Şikâyetin Özellikleri
244
cdb. Şikâyet süresi
244
cdc. Uzlaştırma
245
cdd. Şikâyetten Vazgeçme ve Şikâyet Hakkından Feragat
245
cdda. Şikâyetten Vazgeçme
245
cddb. Şikâyet Hakkından Feragat
247
cde. İzin, Talep ve Karar ile Şikâyet Arasındaki Farklar
247
§ 2 TİPE UYGUN FİİL
247
I. Tipiklik Kavramı
247
A. Genel Olarak
247
B. Ceza Normunun Varlığında Yanılma
248
1. Hukuki Yanılmaya Dayanan Mefruz Suç (Hayali Suç)
249
2. Fiili Yanılmaya Dayanan Mefruz Suç (Kuruntu Suç)
249
II. Fiil Kavramı
249
III. Hareketin Önemi, İradiliği, Sayısı, Şekilleri ve Konusu
250
A. Hareketin Önemi
250
1. Teoriler
250
a. Tabii (Nedensel) Hareket Teorisi
250
b. Finalist (Amaççı) (Hareket Teorisi
251
c. Sosyal Hareket Teorisi
252
d. Kişisel Hareket Teorisi
253
e. Görüşümüz
253
2. Düşünce Suçları ve Hareketsiz Suçlar
254
a. Düşünce Suçları
254
b. Hareketsiz Suçlar
259
3. Hareketin Önemi Bakımından Suçlar
259
a. Serbest Hareketli Suçlar
260
b. Bağlı Hareketli Suçlar
260
B. Hareketin İradiliği
260
C. Hareketin Sayısı
261
1. Tek Hareketli Suçlar
261
2. Birden Fazla Hareketli Suçlar
261
3. Seçimlik Hareketli Suçlar
262
4. İtiyadi Suçlar
263
D. Hareketin Şekilleri
263
1. İcrai Suçlar
263
2. İhmali Suçlar
264
3. İhmal Suretiyle İcrai Suçlar
265
4. Hareketin Şekilleri Yönünden Yapılan Ayırımın Önemi
267
a. İcrai – İhmali Suç Ayırımı
267
b. İhmali – İhmal Suretiyle İcrai Suç Ayırımı
269
E. Hareketin Konusu
269
IV. Hareket Yeteneği
270
A. Genel Olarak
270
B. Tüzel Kişilerin Durumu
270
V. Netice
274
A. Genel Olarak
274
B. Neticeye Göre Suçların Ayrımı
275
1. Maddi Suç–Şekli Suç
275
2. Ani Suç – Kesintisiz (Mütemadi) Suç
276
a. Genel Olarak
276
b. Kesintisiz (Mütemadi) Suçun Şekilleri
277
c. Kesintisiz Suçun Ani Suçla İçtimaı
278
d. Temadinin Sona Ermesi
278
e. Ani Suç – Kesintisiz (Mütemadi) Suç Ayrımının Sonuçları
279
3. İcrai Suç–İhmali Suç
279
4. Zarar Suçu–Tehlike Suçu
279
5. Netice Sebebiyle Ağırlaşmış Suçlar
284
6. Kalkışma Suçu
284
VI. Nedensellik Bağı
284
A. Nedensellik Bağı Kavramı
284
B. Teoriler
285
1. Şart Teorisi
285
a. Genel Olarak
285
b. Rücu Yasağı
287
c. Objektif İsnadiyet Teorisi
289
2. Etkin Sebep Teorisi
291
3. Uygun Sebep Teorisi
292
4. Hukuki Önem Teorisi
294
5. Görüşümüz
295
C. İhmal ve Nedensellik Bağı
298
1. Genel Olarak
298
2. İhmal Suretiyle İcrai Suçlarda Nedensellik Bağının Saptanması
299
§ 3 HUKUKA AYKIRILIK
302
I. Hukuka Aykırılık Kavramı, İçeriği, Kapsamı ve Hukuka Özel Aykırılık
302
A. Hukuka Aykırılık Kavramı
302
B. Hukuka Aykırılığın İçeriği
303
1. Biçimsel Hukuka Aykırılık
304
2. Maddi Hukuka Aykırılık
304
a. Maddi Hukuka Aykırılığın Kabul Edilmesinin Yararları
305
b. Maddi Hukuka Aykırılığın Kabul Edilmesinin Sakıncası
305
3. Görüşümüz
306
C. Hukuka Aykırılığın Kapsamı
306
D. Hukuka Özel Aykırılık
307
II. Hukuka Uygunluk Nedenleri
308
A. Kavram
308
B. Hukuka Uygunluk Nedenleri ile Kusurluluğu Ortadan Kaldıran Nedenler Arasındaki Ayrımın Önemi
309
C. Hukuka Uygunluk Nedenlerinin Niteliği
310
D. Hukuka Uygunluk Nedenlerinin Özellikleri
312
E. Hukuka Uygunluk Nedenlerinde Yanılma
313
F. Hukuka Uygunluk Nedenlerinin Gruplandırılması
317
III. TCK m. 24 ve 25’te Düzenlenen Hukuka Uygunluk Nedenleri
317
A. Görevin İfası (Yerine Getirilmesi)
317
1. Kanun Hükmünü Yerine Getirme
317
2. Yetkili Merciin Emrini Yerine Getirme
319
a. Bir Emrin Varlığı
320
b. Emrin Bağlayıcı Nitelik Taşıması
321
ba. Emrin Şekil Olarak Kanuna Uygun Olması (Şekli Meşruluk)
321
baa. Emrin Yetkili Merci (Âmir) Tarafından Verilmesi
321
bab. Memurun Emri İcraya Mecbur Olması
321
bac. Emrin Kanunun Öngördüğü Şekil Şartlarına Sahip Olması
321
bb. Emrin Kanunca Öngörülen İçerik Şartlarına Sahip Olması (Maddi Meşruluk)
322
3. Kanuna Aykırı Emir
322
a. Memurun Emrin Kanuna Aykırı Olduğunu Bilmemesi
323
b. Mevzuatın Mutlak İtaati Aradığı Durumlar
323
ba. Asker Kişiler
324
bb. Polis
326
B. Meşru Savunma (Müdafaa)
327
1. Kavram ve Hukuki Esası
327
a. Kavram
327
b. Hukuki Esası
327
ba. Sübjektif Teoriler
328
bb. Objektif Teoriler
328
bc. Baskın Görüş
329
2. Şartları
329
a. Saldırıya İlişkin Şartlar
329
aa. Saldırının Haksız Olması
329
ab. Saldırının Bir Hakka Yönelik Olması
331
ac. Saldırının Halen Bulunması
333
b. Savunmaya İlişkin Şartlar
334
ba. Savunmada Zorunluluk Bulunması
334
bb. Savunma ile Saldırı Arasında Oranın Bulunması
335
bc. Savunma Hareketinin Saldırıyı Yapana Yönelmesi
336
3. Üçüncü Kişi İçin Meşru Savunma
336
C. Zorunluluk (Zaruret, Iztırar) Hali
337
1. Kavram, Benzer Hallerden Farkı ve Hukuki Esası
337
a. Kavram
337
b. Benzer Hallerden Farkı
342
ba. Zorunluluk Hali – Meşru Savunma Farkı
342
bb. Zorunluluk Hali – Cebir Farkı
342
bc. Zorunluluk Hali–Mücbir Sebep Farkı
343
c. Hukuki Esası
343
ca. Hukuk Dışı Hal (Zaruretin Hukuka Üstünlüğü) Teorisi
343
cb. Manevi Cebir (Psikolojik) Teorisi
343
cc. Hakların Çatışması Teorisi
343
cd. Saiklerin Sosyalliği veya Tehlikesizlik (Pozitivist) Teorisi
344
ce. Sosyal Yararın Yokluğu Teorisi (Uygunluk Kuralı)
344
cf. Baskın Görüş
344
2. Şartları
345
a. Tehlikeye İlişkin
345
aa. Tehlikenin Halen Mevcut Olması
345
ab. Tehlikenin Kişiyi Ağır Bir Zarara Uğratacak Nitelikte Olması
346
ac. Tehlikenin Gerçekleşmesine Bilerek Sebebiyet Verilmemiş Olunması
347
ad. Tehlikeye Göğüs Germe Yükümlülüğünün Bulunmaması
348
b. Korunmaya İlişkin
349
ba. Başka Türlü Korunma İmkânının Bulunmaması
349
bb. Korunma Hareketi ile Tehlike Arasında Oran Olması
349
3. Üçüncü Kişi Lehine Zorunluluk Hali
350
4. Zorunluluk Haline Benzeyen Durumlar
351
a. İzin Verilen Risk
351
b. Görevlerin Çatışması
353
IV. TCK m. 26’da Düzenlenen Hukuka Uygunluk Nedenleri
354
A. Hakkın Kullanılması (İcrası)
354
1. Hakkın Kullanılması Kavramı
354
2. Hakkın Kullanılmasının Özellikleri
355
3. Şartları
355
a. Subjektif Bir Hakkın Bulunması
355
b. Hakkın Fail Tarafından Doğrudan Doğruya Kullanılabilmesinin Mümkün Olması
356
c. Failin Hakkını Hakkı Doğuran Sebebin Sınırları İçerisinde Kullanması
357
d. Hakkın İcrası ile İşlenen Suç Arasında Fikri Bağlantının Bulunması
357
4. Hakkın Kullanılması Kapsamına Giren Haller
357
a. Zilyetliğin Korunması
357
b. Bir Meslek veya Sanatın Yerine Getirilmesi
359
ba. Gazetecilik
359
bb. Hekimin Müdahalesi
361
bba. Genel Olarak
361
bbb. Müdahale Şekilleri
362
bbba. Tedavi Amacına Yönelen
362
bbbb. Tedavi (İyileştirme) Amacına Yönelmeyen
364
bbc. Organ ve Doku Nakli
365
bbca. Yaşayan Kişilerden Organ Nakli
366
bbcb. Ölülerden Organ Nakli
367
bbcc. Organ veya Doku Ticareti
368
bc. Spor Hareketleri
368
c. Tedip Hakkı
369
B. Mağdurun (İlgilinin) Rızası
369
1. Genel Olarak
369
2. Şartları
371
a. Rızaya Ehliyet
371
b. Rıza Açıklaması
373
c. Rızanın Konusu
374
V. Hukuka Uygunluk Nedenlerinde Sınırın Aşılması
379
A. Genel Olarak
379
B. Hukuka Uygunluk Sebeplerinde Sınırın Aşılması Kavramı ve Sınırları
381
1. Sınırın Aşılması Kavramı
381
2. Sınırları
381
a. Oranda–Araçta (Intensiv) Sınırın Aşılması
381
b. Zamanda (Extensiv) Sınırın Aşılması
382
C. Hukuki Niteliği
383
D. Sınırın Aşılması Şekilleri
384
1. Sınırın Heyecan (Affekt) Nedeniyle Aşılması
384
2. Sınırın Kasten Aşılması
385
3. Sınırın Taksirle Aşılması
386
§ 4 KUSURLULUK
387
I. Genel Olarak
387
II. Kusur Yeteneği (İsnad Yeteneği)
387
A. Kavram
387
B. Kusur Yeteneğinin Aranacağı Zaman (Actiones Liberae in Causa–ALİC)
388
1. Genel Olarak
388
2. Actiones Liberae in Causa’nın (ALİC) Uygulanabilme Koşulları
389
C. Kusur Yeteneğini Etkileyen Haller
390
1. Yaş
391
a. Yaş Küçüklüğü
391
aa. Birinci Dönem
393
ab. İkinci Dönem
393
aba. Temyiz Gücü Yoksa
393
abb. Temyiz Gücü Varsa
394
ac. Üçüncü Dönem
397
ad. Yaş Küçüklüğü ve Akıl Hastalığının Birlikte Olması
398
b. Yaş Büyüklüğü
398
c. Yaşın Belirlenmesi
399
2. Akıl Hastalığı
399
a. Genel Olarak
399
b. TCK’da Akıl Hastalığının Kusur Yeteneğine Etkisi
400
c. Akıl Hastalığı Kapsamına Giren Durumlar
402
ca. Uyurgezerlik ve Hipnotizma
403
caa. Uyurgezerlik
403
cab. Hipnotizma
403
cb. Alkol ve Uyuşturucu Bağımlılığı
403
d. Tam Akıl Hastalığı
404
e. Kısmi Akıl Hastalığı
404
3. Sağır–Dilsizlik
405
a. Genel Olarak
405
b. TCK m. 33’e Göre
406
4. Geçici (Arızi) Nedenler
406
a. Genel Olarak
406
b. Yığın Suçluluğu (Kitle Halinde İşlenen Suçlar)
407
ba. Yığın Kavramı
407
bb. Yığın Psikolojisi
408
bc. Suçun Gerçekleşmesi ve Sorumluluk
408
5. Alkol ve Uyuşturucu Madde Kullananlarda Kusur Yeteneği
409
a. İstemeyerek Sarhoşluk veya Uyuşturucu Madde Etkisi
409
b. İsteyerek Sarhoşluk veya Uyuşturucu Madde Etkisi
410
III. Kusur
411
A. Kusurun Esasını Açıklayan Teoriler
411
1. Psikolojik Teori
411
2. Normatif Teori
412
3. Teorilerin Değerlendirmesi
412
B. Kusurun Kapsamı ve Kusur Çeşitleri
413
1. Kusurun Kapsamı
413
2. Kusur Çeşitleri
413
C. Kast
414
1. Kast Kavramı
414
2. Kasdın Hukuki Esası
415
a. Tasavvur Teorisi
415
b. İrade Teorisi
415
c. Baskın Görüş
415
3. Kasdın Unsurları
415
a. Düşünme ve Öngörme Unsuru (Bilme)
415
b. İrade Unsuru (İsteme)
416
4. Kast, Saik ve Kasdın Yoğunluğu
424
a. Kast ve Saik
424
b. Kasdın Yoğunluğu (Tasarlama)
424
ba. Soğukkanlılık Teorisi
425
bb. Plân Kurma Teorisi
425
bc. Teemmül Teorisi
426
bd. Teorilerin Değerlendirilmesi
426
5. Suçun Çeşitli Aşamalarında Kasdın Durumu ve Kasdın Aranacağı Zaman
427
a. Başlangıçta Kast
427
b. Eklenen Kast
428
c. Sonradan Oluşan Kast
428
6. Kasdın Çeşitleri
429
a. Ani Kast–Düşünce Kasdı
429
b. Genel Kast–Özel Kast
429
c. Doğrudan Kast–Dolaylı veya Olası Kast
430
d. Zarar Kasdı–Tehlike Kasdı
431
e. Seçimlik Kast
431
f. Weber Kasdı
432
7. Kastın Belirlenmesi
432
D. Taksir
434
1. Taksir Kavramı
434
2. Taksirin Hukuki Esası
434
a. Hukuka Aykırı Araçlar Kullanma Teorisi
435
b. Öngörebilme Teorisi
435
c. Önleyebilme Teorisi
435
d. Yanılma Teorisi
436
e. Baskın Görüş
436
3. Taksirin Unsurları
437
a. Taksirle İşlenebilen Bir Suçun Bulunması
437
b. Hareketin İsteyerek Yapılması (İradiliği)
437
c. Neticenin İstenmemesi, Yani İradi Olmaması
438
d. Neticenin Öngörülebilir Olması
439
e. Hareketle Netice Arasında Nedensellik Bağının Bulunması
441
ea. Üçüncü Kişinin Hareketi
441
eb. Mağdurun Hareketi
442
4. Taksirin Gerçekleşme Şekilleri
445
a. Dikkat Yükümlülüğüne Aykırılık (Dikkatsizlik)
446
b. Özen Yükümlülüğüne Aykırılık (Tedbirsizlik)
446
5. Taksirin Derecesi (Çeşitleri)
447
6. Bilinçli Taksir
448
7. Taksirli Suçlarda Yaptırım
449
E. Netice Sebebiyle Ağırlaşmış Suç
450
1. Kavram
450
2. Gerçek Netice Sebebiyle Ağırlaşmış Suç
452
3. Gerçek Olmayan (Görünüşte) Netice Sebebiyle Ağırlaşmış Suç
453
4. Taksirli Hareketin Bulunması
453
F. Kabahatlerde Kusur
454
1. Genel Olarak
454
2. Kabahatler Kanunu
454
IV. Objektif Sorumluluk ve Kitle İletişim Araçları Yoluyla İşlenen Suçlar
454
A. Genel Olarak
454
B. Basın Yoluyla İşlenen Suçlar
455
1. Kavram
455
2. Dar Anlamda Basın Suçu
455
3. Basın Yoluyla İşlenen Suç
456
4. Basın Düzenine Karşı Suçlar
456
5. Basın Kanununa Göre İnternet Sitelerinin Hukuki Durumu
456
6. Basın Suçlarında Ceza Sorumluluğu
457
a. Genel Olarak
457
b. Süreli Yayınlarda
458
c. Süresiz Yayınlarda
459
7. Basın Suçlarının Muhakemesi
460
C. Radyo ve Televizyon Yayınları ile İşlenen Suçlarda Ceza Sorumluluğu
461
1. TRT Bakımından
461
2. Özel Radyo ve Televizyonlar Bakımından
461
D. İnternet Yoluyla İşlenen Suçlarda Ceza Sorumluluğu
463
1. Genel Olarak
463
2. 5651 sayılı Kanununa Göre İnternet Süjelerinin Sorumlulukları
465
a. Genel Olarak
465
b. İnternet Süjeleri
465
c. Süjelerin Sorumluluğu
467
aa. İçerik Sağlayıcı
467
ab. Yer Sağlayıcı
467
ac. Erişim Sağlayıcı
468
ad. Toplu Kullanım Sağlayıcı
468
ae. Sosyal Ağ Sağlayıcı
469
d. İçeriğin Çıkarılması ve Erişimin Engellenmesi Kararı ile Yerine Getirilmesi
469
e. Unutulma Hakkı
474
V. Ceza Hukukunda Hata (Yanılma)
475
A. Kavram
475
B. Hukuki Hata (Yanılma)
476
1. Kavram
476
2. Sistemler
478
3. TCK'nın sistemi
479
a. Genel Olarak
479
b. Haksızlık Yanılgısı
480
ba. Haksızlık Bilinci
480
bb. Kaçınılabilirlik
481
bc. Yargıtay Kararlarında
483
C. Fiili Hata (Yanılma)
486
1. Kavram
486
2. Fiili Hata
487
a. Unsurlarda
488
aa. Kastlı Suçlarda
489
ab. Taksirli Suçlarda
492
b. Hukuka Uygunluk Nedenlerinde
493
c. Objektif Sorumluluk Hallerinde
494
d. Suça Tesir Eden Hallerde
494
e. Neticede (Kişide Hata ve Sapma)
495
ea. Tek Neticeli Hata
495
eb. Çok Neticeli Hata
496
f. Nedensellik Bağında
497
VI. Kusurluluğu Kaldıran Haller
498
A. Genel Olarak
498
B. Kaza ve Tesadüf
498
C. Mücbir Sebep
499
D. Cebir
501
E. Korkutma ve Tehdit
502
F. Esaslı Fiili Hata
504
VII. Kusurluluğu Azaltan Sebep Olarak Haksız Tahrik
504
A. Genel Olarak
504
B. Haksız Tahrikin Hukuki Esası
505
1. Heyecan (Affekt)
505
2. Haksız Tahrikin Hukuki Esası Konusunda İleri Sürülen Görüşler
506
a. Takas Teorisi
506
b. Haksız Tahrikin Hukuki Esasını Kusura Dayandıran Görüşler
507
ba. Subjektif Kusur Belirtileri Görüşü
507
bb. Objektif Kusur Belirtileri Görüşü
507
bc. Karma Görüş
507
c. Haksız Tahrikin Hukuki Esasını Kusurun ve Hukuka Aykırılığın Kapsamının Azalmasında Gören Görüş
508
d. Görüşümüz
508
C. Haksız Tahrikin Şartları
508
1. Tahriki Teşkil Eden Fiil Olmalıdır
508
2. Bu Fiil Haksız Olmalıdır
510
3. Fail Bu Fiil Sebebiyle Öfke veya Şiddetli Elem Haline Sürüklenmelidir
513
4. Failin İşlediği Suç Bu Ruhi Durumun Tepkisi Olmalıdır
514
D. Haksız Tahrikin Derecesi
516
E. Özel Haksız Tahrik Halleri
517
1. Genel Olarak
517
2. Hakaret Suçunda Özel Haksız Tahrik Halleri
517
F. Haksız Tahrikin Diğer Hallerle Birlikte Bulunabilmesi
518
1. Meşru Savunma
518
2. Kısmi Akıl Hastalığı
518
3. Tasarlama
519
§ 5 SUÇUN ÖZEL GERÇEKLEŞME ŞEKİLLERİ
520
I. Genel Olarak
520
II. Teşebbüs
520
A. Genel Olarak
520
B. Tarihçe, Teşebbüsün Hukuki Niteliği ve Cezalandırılış Nedeni
521
1. Tarihçe
521
2. Teşebbüsün Hukuki Niteliği
522
3. Teşebbüsün Cezalandırılış Nedeni
523
C. Teşebbüsün Şartları
523
1. Bir Suçun İşlenmesinin Kasdedilmesi
524
2. Elverişli Hareketlerin Yapılması
525
3. İcra Hareketlerine Başlanması
528
a. Hazırlık Hareketlerinin Cezalandırılmama Nedenleri
528
b.Cezalandırılabilirliğin Öne Alınması(Cezalandırılan Hazırlık Hareketleri)
529
c. Hazırlık–İcra Ayrımı (İcra Başlangıcı)
530
ca. Sübjektif Teoriler
531
caa. Açık Bir Şekilde Ortada Bulunan Suç Kastı Teorisi
531
cab. Failin Suç İşleme Kasdını Kuşkuya Yer Bırakmayacak Şekilde Ortaya Koyan Hareketler Teorisi
531
cb. Objektif Teoriler
532
cba. Şekli Objektif Teori
532
cbb. Nedensellik Teorisi
533
cbc. Maddi Objektif Teori
533
cbd. Hukuki Yarar (Suç Konusu) Yönünden Bir Tehlike veya Saldırı Oluşturan Hareketi İcra Başlangıcı Kabul Eden Teori
534
cc. Karma Teoriler
534
cd. Görüşümüz
535
4. Failin Elinde Olmayan Nedenlerle İcra Hareketlerinin Bitirilememesi veya Neticenin Gerçekleşememesi
536
a. İcra Hareketlerinin Ne Zaman Bitmiş Sayılacağı
536
b. Eksik–Tam Teşebbüs Ayırımı
537
D. Teşebbüs ve Tamamlanmış Suç
538
E. Gönüllü (İhtiyariyle) Vazgeçme ve Etkin Pişmanlık (Faal Nedamet)
539
1. Kavram
539
2. Gönüllü Vazgeçme
540
a. Gönüllü Vazgeçmenin Cezalandırılmama Nedeni
540
aa. Sübjektif Teoriler
540
ab. Objektif Teoriler
540
ac. Suç Politikası Teorileri
541
ad. Görüşümüz
541
b. Vazgeçmede Gönüllülüğün Belirlenmesi
542
c. Gönüllü Vazgeçmenin Sonucu
543
3. Etkin Pişmanlık
544
F. İşlenemez Suça Teşebbüs
546
1. Objektif Teori
547
2. Subjektif Teori
548
3. Tehlike Teorisi
549
4. Görüşümüz
550
G. Teşebbüse Elverişli Olmayan Suçlar
552
H. Teşebbüsün Cezası
554
III. İştirak
555
A. Suçlu
555
1. Genel Olarak
555
2. Kimler Suç Faili Olabilir
556
a. İnsan Olmak
556
b. Yaşayan Kişi Olmak
556
3. Suçlunun Sıfatı (Özgü Suçlar)
557
B. Suçluların Çokluğu
558
1. Çok Failli Suçlar
558
a. Genel Olarak
558
b. Çok Failli Suçların Çeşitleri
559
ba. Hareketlerin Hukuki Önemine Göre Çok Failli Suçlar
559
baa. Dar Anlamda Çok Failli Suçlar
559
bab. Geniş Anlamda Çok Failli Suçlar
559
bac. Düzensiz Çok Failli Suçlar
559
bb. Yapıları Bakımından Çok Failli Suçlar
559
c. Çok Failli Suçların Özellikleri
560
2. Tek Failli Suçlar
561
C. İştirak
561
1. Kavram ve Tarihçe
561
a. Kavram
561
b. Tarihçe
561
2. İştirak Kurallarının Hukuki Niteliği
562
3. İştirak Konusunda Sistemler
563
a. Eşitlik (Tek Faillik) Sistemi
563
b. Cezanın Faile Göre Tayini Sistemi
563
c. İkilik Sistemi
564
D. TCK’da İştirak
564
1. Genel Olarak
564
2. Faillik ve Suç Ortaklığının Ayırt Edilmesi
566
a. Objektif Teori
566
b. Subjektif Teori
566
c. Fiil Egemenliği Teorisi
567
d. Değerlendirme
567
3. Faillik
568
a. Doğrudan Faillik
568
b. Birlikte Faillik
569
ba. Kavram
569
bb. Birlikte Failliğin Şartları
570
bba. İştirak İradesi (Ortak Karar)
570
bbb. Fiilin Birlikte İşlenmesi
572
bc. Birlikte Failin Sınırı Aşması
575
c. Dolaylı Faillik
576
4. Suç Ortaklığı (Şeriklik)
579
a. Genel Olarak
579
b. Bağlılık Kuralı
580
ba. Kasten ve Hukuka Aykırı İşlenmiş Bir Fiilin Varlığı
580
bb. Suçun En Azından Teşebbüs Aşamasına Varmış Olması
582
bc. Hareketin Nedensellik Değerinin Bulunması
584
c. Suç Ortaklığı Şekilleri
585
ca. Azmettirme
585
cb. Yardım Etme
588
cba. Kavram
588
cbb. Maddi Yardım Etme
589
cbba. Fiilin İşlenmesinde Kullanılan Araçları Sağlamak
589
cbbb. Suçun İşlenmesinden Önce veya İşlenmesi Sırasında Yardımda Bulunarak İcrasını Kolaylaştırmak
589
cbc. Manevi Yardım Etme
590
cbca. Suç İşlemeye Teşvik
590
cbcb. Suç İşleme Kararını Kuvvetlendirmek
590
cbcc. Fiilin İşlenmesinden Sonra Yardımda Bulunacağını Vaat Etmek
590
cbcd. Suçun Nasıl İşleneceği Hususunda Yol Göstermek
592
cbd. Zorunlu Fer’i İştirak
592
5. Özgü Suçlara İştirak
592
6. İştirak Halinde İşlenen Suçlarda Gönüllü Vazgeçme
594
a. Asıl Failin Vazgeçmesi
595
b. Yardım Edenin Vazgeçmesi
595
c. Azmettirenin Vazgeçmesi
595
7. Taksirli Suçlara İştirak
596
8. Tahrikçilerin Durumu
596
9. Cezaya Etkili Hallerin Şeriklere Sirayeti
599
IV. Suçların İçtimaı
602
A. Genel Olarak
602
B. Kanunların İçtimaı (Görünüşte İçtima)
602
1. Kavram
602
2. Görünüşte İçtima İlkeleri
603
a. Özel–Genel Norm İlişkisi
603
b. Asli–Tali Norm İlişkisi
604
c. Tüketen–Tüketilen Norm İlişkisi
604
ca. Genel Olarak
604
cb. Bileşik (Mürekkep) Suç
605
cba. Bileşik Suçun Şekilleri
606
cbaa. Unsur Şeklinde Gerçekleşen Bileşik Suç
606
cbab. Ağırlatıcı Neden Şeklinde Gerçekleşen Birleşik Suç
606
cbb. Bileşik Suçu Ayırt Edici Nokta
606
cbc. Bileşik Suçun Sonuçları
607
C. Zincirleme (Müteselsil) Suç
608
1. Kavram
608
2. Hukuki Esası
609
a. Suç Tekliği Görüşü
609
b. Suç Çokluğu Görüşü
609
3. Zincirleme Suçun Unsurları
610
a. Aynı kişiye Karşı İşlenmiş Birden Fazla Suçun Bulunması
610
b. Bu Suçların Kanunun Aynı Hükmünü İhlâl Etmesi
611
c. Bir Suç İşleme Kararının Bulunması
612
4. Sonuçları
614
D. Fikrî İçtima
615
1. Kavram
615
2. Fikrî İçtimanın Unsurları
617
a. Fiilin Tek Olması
617
aa. Neticeye Üstünlük Veren Görüş
617
ab. Harekete Üstünlük Veren Görüş
617
ac. Görüşümüz
619
b. Kanunun Çeşitli Hükümlerinin İhlâl Edilmesi
620
ba. Aynı Neviden Fikri İçtima
620
bb. Farklı Neviden Fikri İçtima
622
3. Fikri İçtimanın Sonuçları
624
§ 6 SUÇUN HUKUKİ KONUSU VE MAĞDUR
625
I. Suçun Hukuki Konusu
625
A. Genel Olarak
625
B. Hareketin Konusu ve Suçun Hukuki Konusu Ayrımı
625
C. Suçun Hukuki Konusunun Önemi
626
D. Suçun Hukuki Konusu ile Maddi Konusu ve Pasif Süjesi Arasındaki İlişki
627
1. Suçun Maddi Konusu
627
2. Suçun Pasif Süjesi
627
3. Suçun Maddi Konusu ile Pasif Süjesi Arasındaki İlişki
628
4. Suçun Maddi Konusu ile Hukuki Konusu Arasındaki İlişki
628
II. Mağdur
629
A. Kavram
629
B. Mağdurluğun Başladığı An
630
C. Mağdurun Hakları
631
D. Mağdurun Sıfatı
631
E. Mağdurun Korunması
631
1. Genel Olarak
631
2. Mağdurun Korunmasına Yönelik Çareler
632
3. Mağdurun Korunmasına Yönelik Uluslararası Çabalar
633
4. Türk Hukuku
634
Dördüncü Bölüm
YAPTIRIM
§ 1 CEZA HUKUKU YAPTIRIMLARI
637
I. Genel Olarak
637
II. Cezalar
637
A. Ceza Kavramı
637
B. Ceza Teorileri
638
1. Mutlak Ceza (Adalet) Teorileri
638
2. Nisbî (Yararcı) Teoriler
640
3. Karma (Uzlaşmacı) Teoriler
641
C. Cezanın Özellikleri ve Nitelikleri
642
1. Cezanın Özellikleri
642
2. Cezanın Nitelikleri
643
D. Cezanın Amaçları
644
1. Genel Önleme (Korkutma–Önleme)
644
2. Özel Önleme (Korkutma–Uslandırma)
645
3. Tasfiye
645
§ 2 CEZALARIN TÜRLERİ
645
I. Genel Olarak
645
II. Ölüm Cezası
647
A. Genel Olarak
647
B. Ölüm Cezasının Aleyhinde ve Lehinde İleri Sürülen Görüşler
647
1. Ölüm Cezasının Aleyhinde İleri Sürülen Görüşler
647
2. Ölüm Cezasının Lehinde Olan Görüşler
648
3. Değerlendirme
648
C. Ölüm Cezası Yerine Konulan Cezalar Bakımından Sistemler
649
1. Ölüm Cezası Yerine Müebbet Hapis Cezasını Öngören Sistemler
649
2. Müebbet Hapis Cezasının Yüksekliğine Benzer, Süreli Hürriyeti Bağlayıcı Ceza Öngören Sistemler
650
3. Süreli Hürriyeti Bağlayıcı Cezanın Üst Sınırını Aşmayacak Şekilde Ağır Bir Ceza Öngören Sistemler
650
III. Hürriyeti Bağlayıcı Cezalar
651
A. Tarihi Gelişim
651
1. Genel Olarak
651
2. Cezaevlerinin Doğuşundan Önceki Dönem
652
3. Cezaevlerinin Gelişimi
653
a. Amsterdam Cezaevlerinin Doğuşu
653
b. Aydınlanma Çağından 20’nci Yüzyıla Kadarki Dönem
655
ba. İlk Çabalar
656
bb. Alman Devletlerinde Cezaevi Reformu
657
c. 20’nci Yüzyıl
659
B. İnfaz Sistemleri
660
C. Uzun ve Kısa Süreli Hürriyeti Bağlayıcı Cezalar Ayırımı
661
D. Uzun Süreli Hürriyeti Bağlayıcı Cezaların İnfazı
661
1. Gözlem (Müşahede), Sınıflandırma ve Gruplandırma
661
a. Gözlem ve Sınıflandırma
661
b. Hükümlülerin Gruplara Ayrılması
661
2. Ceza İnfaz Kurumları
662
a. Genel Olarak
662
b. Açık Ceza İnfaz Kurumları (Açık Cezaevi)
662
c. Kapalı Ceza İnfaz Kurumları (Kapalı Cezaevi)
662
d. Çocuk ve Gençlik Kapalı Ceza İnfaz Kurumları ile Çocuk Eğitimevi (Islahevi)
663
da. Çocuk Kapalı Ceza İnfaz Kurumu
663
db. Gençlik Kapalı Ceza İnfaz Kurumu
664
dc. Çocuk Eğitimevi (Islahevi)
664
e. Rehabilitasyon Ceza İnfaz Kurumu
664
3. Cezaevlerinde Uygulanacak Rejim
665
a. İnfaz Hukukunun Amacı
665
b. Yeniden Sosyalleştirme (Tretman)
665
ba. Çalışma
666
bb. Eğitim Çalışmaları
666
bc. Dış Dünya ile İlişki
666
bca. Haberleşme
666
bcb. Ziyaret
666
bcc. İzin
667
bcca. Mazeret İzni
668
bccb. Özel İzin
668
bccc. İş Arama İzni
668
bd. Disiplin
669
4. Müebbet Hapis Cezası
669
5. İnfazın Denetimi
670
a. İşkenceyi Önleme Komitesi
670
b. BM İşkencenin Önlenmesi Komitesi
671
c. İnfaz Hâkimliği
671
d. İzleme Kurulu
672
e. TBMM İnsan Haklarını İnceleme Komisyonu
672
E. Denetimli Serbestlik Tedbiri Uygulanarak Hapis Cezasının İnfazı
672
1. CGTİK m. 105A
672
2. Denetimli Serbestlik Tedbiri Kapsamındaki Yükümlülükler
676
3. Elektronik İzleme
677
F. Kısa Süreli Hapis Cezalarının İnfazı
677
1. Kısa Süreli Hapis Cezalarının Para Cezası veya Tedbirlere Çevrilmesi
677
a. Genel Olarak
677
b. Para Cezasına Çevirme
678
c. Tedbirlere Çevirme
679
ca. Aynen İade, Suçtan Önceki Hale Getirme veya Tazmin
679
cb. İki Yıl Süreyle Bir Eğitim Kurumuna Devam Etme
680
cc. Belirli Yerlere Gitmekten veya Belirli Etkinlikleri Yapmaktan Yasaklanma
680
cd. İlgili Ehliyet ve Ruhsat Belgelerinin Geri Alınması, Belirli Bir Meslek ve Sanatı Yapmaktan Yasaklanma
681
ce. Kamuya Yararlı Bir İşte Çalıştırılma
681
d. Tedbir Hükümlerine Muhalefet
682
G. Hapis Cezalarının Özel İnfaz Şekilleri
683
1. Konutta İnfaz
684
a. Kadın, Çocuk veya 65 Yaşını Bitirmiş Hükümlü
684
b. 70 Yaşını Bitirmiş Hükümlü
685
c. 75 Yaşını Bitirmiş Hükümlü
685
d. 80 Yaşını Bitirmiş Hükümlü
685
e. Ağır Hasta veya Engelli Hükümlü
685
f. Doğum Yapmış Kadın Hükümlü
685
2. Hafta Sonu İnfaz
686
3. Geceleri İnfaz
686
IV. Para Cezaları
686
A. Genel Olarak
686
B. Tarihi Gelişim
686
1. Genel Olarak
686
2. Batı’da
687
3. Türk Hukukunda
687
C. Para Cezasının Lehinde ve Aleyhinde İleri Sürülen Görüşler
688
1. Lehinde İleri Sürülen Görüşler
688
2. Aleyhinde İleri Sürülen Görüşler
689
D. Para Cezalarının Çeşitleri
689
1. Kamu Para Cezası
689
a. Genel Olarak
689
b. Kamu Para Cezasının Çeşitleri
689
2. Tazminat Nitelikli Para Cezası
690
3. İdarî Para Cezası
690
4. Medeni Para Cezası
690
5. Disiplin Para Cezası
690
6. Adlî Para Cezası (Gün Para Cezası)
691
E. Türk Hukukunda Para Cezalarının Uygulanış Biçimi
691
1. 1 Haziran 2005’e Kadar
691
2. Adlî Para Cezası
691
a. Genel Olarak
691
b. Adli Para Cezasının Unsurları
692
ba. Tam Gün Sayısı
692
bb. Bir Gün Karşılığı Takdir Edilen Miktar
693
bc. Tam Gün Sayısı ile Bir Gün Karşılığı Takdir Edilen Miktarın Çarpılması
694
c. Adlî Para Cezasının İnfazı
694
d. Adlî Para Cezasının İnfazının Sonuçları
695
§ 3 GÜVENLİK TEDBİRLERİ
696
I. Kavram
696
II. Güvenlik Tedbirlerinin Hukuki Niteliği
697
III. Ceza Hukukumuzda Güvenlik Tedbirleri
698
A. Belli Hakları Kullanmaktan Yoksunluk
698
1. Genel Olarak
698
2. Kapsamı
699
3. Sonuçları
700
B. Müsadere
701
1. Genel Olarak
701
2. Müsaderenin Çeşitleri
702
a. Eşya Müsaderesi
702
aa. Suç ile İlgili Eşya ve Değerinin Müsaderesi
702
ab. Konusu Suç Teşkil Eden Eşyanın Müsaderesi
704
b. Kazanç Müsaderesi
704
3. Müsadere Usulü
705
C. Çocuklar Hakkında Tedbirler
705
D. Akıl Hastaları Hakkında Tedbirler
708
E. Sağır–Dilsizler Hakkında Tedbirler
709
F. Alkol ve Uyuşturucu Madde Bağımlıları Hakkında Tedbirler
709
G. Tekerrür
710
1. Suçluda Tehlike Hali
710
a. İtiyadi Suçlu
710
b. Mesleki Suçlu
711
c. Örgüt Mensubu Suçlu
712
2. Tekerrür Kavramı
712
3. Tekerrürün Hukuki Niteliği
713
4. Tehlikeli Suçluların Güvenlik Nedeniyle Kapatılması
714
5. Tekerrürün Şartları Bakımından Tekerrürün Çeşitleri
715
a. Gerçek Tekerrür–Mefruz (Varsayılan) Tekerrür
715
b. Genel Tekerrür–Özel Tekerrür
716
c. Süreli Tekerrür–Süresiz Tekerrür
716
d. Milli Tekerrür–Milletlerarası Tekerrür
716
6. Türk Ceza Hukukunda Tekerrür
716
a. Genel Olarak
716
b. Tekerrürün Şartları
716
ba. Bir Ceza Mahkûmiyetinin Bulunması
717
bb. Yeni Bir Suçun İşlenmesi
718
bba. Genel Olarak
718
bbb. Tekerrür Hükümlerinin Uygulanamayacağı Suçlar
718
bc. Süre
720
c. Tekerrürün Sonuçları
720
ca. Cezanın Mükerrirlere Özgü İnfaz Rejimine Göre Çektirilmesi
721
cb. Cezanın İnfazından Sonra Denetimli Serbestlik
722
H. Tüzel Kişiler Hakkında Güvenlik tedbirleri
723
1. Faaliyet İzninin İptali
723
2. Müsadere
724
I. Sınır Dışı Edilme
724
Beşinci Bölüm
CEZALARIN BELİRLENMESİ VE BİREYSELLEŞTİRİLMESİ
§ 1 CEZANIN BELİRLENMESİ
725
I. Genel Olarak
725
II. Ceza Türünün Seçimi
726
III. Ceza Miktarının Hesaplanması
726
A. Ölçü Birimi
726
B. Cezanın Yukarı ve Aşağı Sınırı Aşamaması
726
IV. Cezaların Arttırılıp Eksiltilmesi
727
V. Suça Tesir Eden Sebeplerin Bulunması
727
A. Suça Tesir Eden Sebepler Kavramı
727
B. Suça Tesir Eden Sebeplerin Özellikleri
728
C. Suça Tesir Eden Sebeplerin Gruplandırılması
728
1. Ağırlatıcı–Hafifletici
728
2. Genel–Özel
729
3. Fiili–Şahsi
729
4. Kanuni–Takdiri
729
D. Suça Tesir Eden Sebeplerin Bulunması Halinde Cezanın Hesabı (TCK m. 61)
731
1. Genel Olarak
731
2. Temel Cezanın Belirlenmesindeki Kriterler
732
a. Suçun İşleniş Biçimi
733
b. Suçun İşlenmesinde Kullanılan Araç
733
c. Suçun İşlendiği Zaman ve Yer
733
d. Suç Konusunun Önem ve Değeri
733
e. Zararın veya Tehlikenin Ağırlığı
733
f. Kastın veya Taksirin Yoğunluğu
734
g. Failin Güttüğü Amaç ve Saiki
734
3. Ağırlatıcı ve Hafifletici Nedenler Varsa
734
4. TİZHaYAŞaT
735
5. Cezanın Genel Sınırı Aşıp Aşamayacağı
736
§ 2 KİŞİSEL CEZASIZLIK NEDENLERİ VE CEZAYI KALDIRAN KİŞİSEL NEDENLER
736
I. Genel Olarak
736
II. Kişisel Cezasızlık Nedenleri
736
III. Cezayı Kaldıran Kişisel Nedenler
737
§ 3 TUTUKLULUĞUN İNDİRİMİ (MAHSUBU)
738
I. Genel Olarak
738
II. Tutukluluk Kavramının Anlamı
738
III. İndirim İşleminin Yapılması
738
§ 4 CEZALARIN TOPLANMASI (İÇTİMAI)
740
I. Genel Olarak
740
II. Cezaların Toplanması (İçtimaı) Konusunda Sistemler
742
A. Erime Sistemi
742
B. Hukuki İçtima Sistemi
742
C. Toplama Sistemi
742
III. Cezaların Toplanmasının Şartları ve Uygulanması
742
A. Cezaların Toplanmasının Şartları
742
1. Birden Fazla Suçun İşlenmiş Olması
743
2. Birden Fazla Suç İçin Tek veya Birden Fazla Kararla Mahkûm Edilmiş Olmak
743
B. Cezaların Toplanmasının Uygulanması
743
1. Aynı Hükümle Mahkûmiyet Halinde
743
2. Ayrı Hükümlerle Mahkûmiyetler Halinde
743
Altıncı Bölüm
CEZALAR SİSTEMİNİ TAMAMLAYAN KURUMLAR
§ 1 GENEL OLARAK
745
§ 2 KAMU DAVASININ AÇILMASININ ERTELENMESİ
746
I. Kamu Davasının Açılmasının Ertelenmesi Kavramı
746
II. Kamu Davasının Açılmasının Ertelenmesinin Şartları
747
A. Suça İlişkin Şart
747
B. Suçluya İlişkin Şart
747
C. Yükümlülüklerin Yerine Getirilmesine İlişkin Şart
747
III. Kamu Davasının Açılmasının Ertelenmesi Kararının Uygulanması
748
IV. Kamu Davasının Açılmasının Ertelenmesinin Sonuçları
748
V. Erteleme Süresi ve Erteleme Kararının Düşmesi
748
A. Erteleme Süresi
748
B. Erteleme Kararının Düşmesi
748
§ 3 HÜKMÜN AÇIKLANMASININ GERİ BIRAKILMASI
748
I. Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması Kavramı
748
II. Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılmasının Şartları
750
A. Yargılama Sonunda Belirlenen Cezaya İlişkin
750
B. Suçluya İlişkin
751
C. Yükümlülüklerin Yerine Getirilmesine İlişkin
751
III. Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılmasının Uygulanması
752
IV. Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılmasının Sonuçları
753
A. Denetim Süresine Tâbi Tutulma
753
B. Davanın Düşmesi Kararı
753
V. Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması Kararının Düşmesi
753
VI. Çocuklar Hakkında Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması
753
§ 4 ERTELEME (TECİL)
754
I. Erteleme Kavramı
754
II. Hukuki Esası ve Amacı
755
III. Ertelemenin Şartları
756
A. Hükümlülüğe İlişkin
756
1. Hükmedilen Cezanın Türüne İlişkin
756
2. İşlenen Suçun Niteliğine İlişkin
757
B. Suçluya İlişkin
757
1. Objektif Şart
758
2. Sübjektif Şart
758
C. Hâkim Tarafından Belirlenebilen
759
IV. Erteleme Kararının Uygulanması
760
V. Erteleme Kararının Sonuçları
761
A. Cezaî Sonuçlar
761
B. Hukukî Sonuçlar
761
VI. Erteleme ile İlgili Sorunlar
761
A. Birden Çok Hapis Cezasına Mahkumiyet Halinde Erteleme
761
B. Hapis Cezası ve Adli Para Cezasına Birlikte Hükmedilmesi
762
C. Ertelemenin Bölünmezliği
762
VII. Ertelemede Denetim Süresi, Erteleme Kararının Düşmesi ve Sonuçları
763
A. Ertelemede Denetim Süresi
763
B. Erteleme Kararının Düşmesi
764
C. Erteleme Kararının Düşmesinin Sonuçları
764
§ 5 KOŞULLU (ŞARTLA) SALIVERİLME
765
I. Genel Olarak
765
II. Hukuki Esası
766
III. Amacı
766
IV. Koşullu Salıverilmenin Şartları
767
A. Cezaya İlişkin (Cezanın Bir Kısmının İnfaz Edilmesi)
767
1. Adi Suçlar
768
a. Genel Olarak
768
b. Müebbet Hapis Cezasında
770
2. Terör Suçları
771
3. Örgüt Suçları
772
4. Mükerrirler
772
5. Tutuklulukta Geçen Süre
773
6. Koşullu Salıverilmenin Uygulanamayacağı Durumlar
774
B. Hükümlüye İlişkin (İyi Hal)
776
C. Yükümlülüklere Uyulmasına İlişkin
777
V. Koşullu Salıverilme Kararının Verilmesi ve Sonuçları
779
A. Koşullu Salıverilme Kararının Verilmesi
779
1. Kararı Verecek Merci
779
2. Kararın Verilmesi
780
B. Koşullu Salıverilmede Uygulanacak Rejim
780
1. Genel Olarak
780
2. Denetimli Serbestlik
781
C. Koşullu Salıverilmenin Sonuçları
782
VI. Koşullu Salıverilmenin Geri Alınması (Düşmesi)
783
A. Geri Alma Nedenleri
783
B. Kararı Verecek Merci
784
C. Sonuçları
785
§ 6 ÖNÖDEME
785
I. Önödeme Kavramı
785
II. Önödemenin Şartları
786
A. Suçun Niteliğine ve Cezanın Türüne İlişkin Şart
786
1. Suçun Niteliğine İlişkin Şart
786
2. Cezanın Türüne İlişkin Şart
788
a. Adlî Para Cezası
788
b. Hapis Cezası
788
c. Adlî Para Cezası ve/veya Hapis Cezası
788
d. Cezanın Miktarına Bağlı Olmayan Bazı Suçlar
788
B. Soruşturma Giderlerine İlişkin Şart
789
C. Usule İlişkin Şart
789
1. Savcı Tarafından
789
2. Mahkeme Tarafından
790
III. Önödemenin Sonuçları
790
Yedinci Bölüm
CEZA İLİŞKİSİNİN DÜŞMESİ
§ 1 GENEL OLARAK
791
§ 2 ÖLÜM
791
I. Genel Olarak
791
II. Sanığın Ölümü
792
III. Hükümlünün Ölümü
792
§ 3 AF
793
I. Genel Olarak
793
II. Affın Suç Politikası Yönü, Afta Sebep ve Amaç (Justa Causa–Haklı Amaç)
794
A. Affın Suç Politikası Yönü
794
B. Afta Sebep ve Amaç (Justa Causa–Haklı Amaç)
795
III. Affın Nedeni Bakımından Çeşitleri
795
A. Bir Dönemi Kapatan Af
796
B. Yatıştırma ya da Toplumsal Barış Affı
796
C. Hükmü Düzeltici Af
796
IV. Affın Çeşitleri
796
A. Genel Af
796
B. Özel Af
797
C. Cumhurbaşkanınca Af
798
V. Türkiye’de Af Uygulamaları
798
A. Af Kanunları
798
B. Dolaylı Af Kanunları
799
§ 4 ŞİKAYETTEN VAZGEÇME
803
I. Şikâyetten Vazgeçme Kavramı ve Şikâyet Hakkından Feragat
803
A. Şikâyetten Vazgeçme Kavramı
803
B. Şikâyet Hakkından Feragat
803
II. Şikâyetten Vazgeçmenin Hukuki Niteliği, Konusu, Şekilleri, Zamanı ve Kabulü
804
A. Vazgeçmenin Hukuki Niteliği
804
B. Vazgeçmenin Konusu
804
C. Vazgeçmenin Şekilleri
805
D. Vazgeçmenin Zamanı
805
E. Vazgeçmenin Kabulü
806
III. Şikâyetten Vazgeçmenin Sonucu
806
§ 5 ZAMANAŞIMI
807
I. Kavram, Tarihçe, Hukuki Esası ve Hukuki Niteliği
807
A. Kavram
807
B. Tarihçe
808
C. Hukuki Esası
809
1. Manevi Ceza Görüşü
809
2. Uslanma Görüşü
809
3. Unutma Görüşü
809
4. Delillerin Kaybolması Görüşü
810
5. Psikolojik Değişme Görüşü
810
6. Sosyal Yarar Görüşü
810
7. Karma Görüş
810
D. Hukuki Niteliği
810
1. Zamanaşımını Muhakeme Hukukuna Ait Bir Kurum Olarak Kabul Eden Görüş
810
2. Zamanaşımını Maddi Ceza Hukukuna Ait Bir Kurum Olarak Kabul Eden Görüş
811
3. Zamanaşımını Karma Bir Kurum Olarak Kabul Eden Görüş
811
4. Baskın Görüş
811
II. Dava Zamanaşımı
811
A. Dava Zamanaşımı Kavramı
811
B. Dava Zamanaşımına Ait Sürelerin Hesaplanması
812
1. Süreler
812
2. Sürelerin Hesaplanması
812
a. Genel Olarak
812
b. İki Tür Cezayı Gerektiren Suçlarda
814
c. Yeniden Yargılamayı Gerektiren Hallerde
814
C. Dava Zamanaşımı Süresinin Başlangıcı
816
1. Genel Olarak
816
2. Başlangıç Günü
817
D. Dava Zamanaşımı Engelleri
818
1. Dava Zamanaşımının Durması
818
a. Kavram
818
b. Durma Nedenleri
818
ba. Dava Açılmasının İzin Alınmasına Bağlı Olması
819
bb. Dava Açılmasının Karar Alınmasına Bağlı Olması
819
bc. Bekletici Sorun Sayma
820
bd. Kaçaklık Kararı Verilmesi
821
be. Bankacılık Kanunu (m. 165)
821
bf. Askeri Mahkemeler Kuruluş ve Yargılama Usulü Hakkında Kanun (m. 20)
822
bg. Kamu Davasının Açılmasının Ertelenmesi (CMK m. 171)
822
bh. Hükmün Açıklanmasının Ertelenmesi (CMK m. 231)
822
bı. Uzlaştırma (CMK m. 253)
823
c. Durmanın Sonuçları
823
2. Dava Zamanaşımının Kesilmesi
823
a. Kavram
823
b. Kesilme Nedenleri
823
ba. Şüpheli veya Sanıklardan Birinin Savcı Huzurunda İfadesinin Alınması veya Sorguya Çekilmesi
824
bb. Şüpheli veya Sanıklardan Biri Hakkında Tutuklama Kararının Verilmesi
824
bc. Suçla İlgili Olarak İddianame Düzenlenmesi
825
bd. Sanıklardan Bir Kısmı Hakkında da Olsa, Mahkûmiyet Kararı Verilmesi
825
c. Dava Zamanaşımını Kesen Nedenlerle İlgili Bazı Tartışmalar
825
d. Dava Zamanaşımının Kesilmesinin Sonuçları
826
E. Dava Zamanaşımının Sonuçları
827
F. Dava Zamanaşımı ile Şikâyetin Karşılaştırılması
828
III. Ceza Zamanaşımı
828
A. Ceza Zamanaşımı Kavramı
828
B. Ceza Zamanaşımı Süresinin Belirlenmesi
829
1. Genel Olarak
829
2. TCK’da Süreler
829
C. Ceza Zamanaşımı Süresinin Başlangıcı
830
1. Hükmün Kesinleştiği Tarih
830
2. İnfazın Kesildiği Tarih
831
D. Ceza Zamanaşımı Engelleri
831
1. Ceza Zamanaşımının Durması
831
a. Kavram
831
b. Durma Nedenleri
831
ba. Milletvekilliği Sıfatının Kazanılması
831
bb. CGTİK m. 118’de Gösterilen Bazı Suçlar Bakımından Hükümlünün Asker Olması
832
bc. Hükümlünün Bir Başka Cezadan Dolayı Ceza İnfaz Kurumunda Bulunması
832
bd. Cezanın İnfazının Ertelenmesi veya Durdurulması
832
c. Durmanın Sonuçları
833
2. Ceza Zamanaşımının Kesilmesi
833
a. Kavram
833
b. Kesilme Nedenleri
833
ba. İlamın İnfazına İlişkin İşlemlerin Yapılması
833
bb. Hükümlünün Yakalanması
835
bc. İki Yıldan Fazla Hapis Cezasını Gerektiren Kasıtlı Bir Suç İşlenmesi
835
c. Kesilmenin Sonuçları
836
E. Ceza Zamanaşımının Sonuçları
836
§ 6 MEMNU HAKLARIN İADESİ VE ADLÎ SİCİLDEKİ BİLGİLERİN SİLİNMESİ
837
I. Memnu Hakların İadesi
837
II. Adlî Sicildeki Bilgilerin Silinmesi
839
A. Adli Sicile Kaydedilecek Bilgiler
839
B. Adli Sicil ve Arşiv Bilgilerinin Kullanılması
840
C. Adli Sicil Bilgilerinin Silinmesi
841
D. Adlî Sicil Bilgilerinin Silinmesi Usulü
844
Kaynakça
845
Mevzuat Dizini
861
Kavramlar Dizini
875
Yorum yaz
Bu kitaba henüz yorum yapılmamış.
Maximum Card ( İş Bankası - Ziraat Bankası )
| Taksit Sayısı | Taksit tutarı | Genel Toplam |
|---|---|---|
| Tek Çekim | 1.305,00 | 1.305,00 |
Worldcard ( YKB - Vakıfbank - Anadolubank - Albaraka )
| Taksit Sayısı | Taksit tutarı | Genel Toplam |
|---|---|---|
| Tek Çekim | 1.305,00 | 1.305,00 |
Diğer Kartlar
| Taksit Sayısı | Taksit tutarı | Genel Toplam |
|---|---|---|
| Tek Çekim | 1.305,00 | 1.305,00 |
-
-
-
-
Yeni-%10
Satışta değil -
-
Yeni-%10
Satışta değil
-
Yeni-%10
Satışta değil
-
-
Yeni-%3
Satışta değil
-
Yeni-%10
Satışta değil
-
Yeni-%3
Satışta değil
-
Yeni-%3
Satışta değil
