Biyogüvenlik Kanunu Çerçevesinde Hukuki Sorumluluk

Stok Kodu:
9786253611934
Boyut:
16x24
Sayfa Sayısı:
222
Basım Yeri:
Ankara
Baskı:
2
Basım Tarihi:
2026-09
Kapak Türü:
Karton
Kağıt Türü:
1. Hamur
%5 indirimli
720,00TL
684,00TL
Taksitli fiyat: 1 x 684,00TL
Havale/EFT ile: 649,80TL
9786253611934
402801
Biyogüvenlik Kanunu Çerçevesinde Hukuki Sorumluluk
Biyogüvenlik Kanunu Çerçevesinde Hukuki Sorumluluk
684

Dr. Öğr. Üyesi Zehra Gizem Ateş

 

 

İçindekiler
 
 
Önsöz 
 
7
Kısaltmalar 
 
13
Giriş 
 
15
1. Bölüm
 
 
BİYOGÜVENLİK KAVRAMININ ULUSAL VE ULUSLARARASI HUKUKLARDA GELİŞİMİ
 
 
I. DÜNYADA BİYOGÜVENLİK KAVRAMININ GELİŞİMİ 
 
19
A. Stockholm Bildirgesi’nin Getirdikleri: İhtiyat İlkesi 
 
20
1. İhtiyat İlkesinin Tanımlanması 
 
20
2. İhtiyat İlkesine Yöneltilen Eleştiriler 
 
22
3. İhtiyat İlkesinin Ortaya Çıkışı 
 
23
4. AB Hukukunda İhtiyat İlkesi 
 
25
5. Yargı Kararlarında İhtiyat İlkesi 
 
26
6. İhtiyat İlkesinin Temelleri 
 
28
7. İhtiyat İlkesinin İçeriği ve Uygulanması 
 
29
B. Birleşmiş Milletler Biyoçeşitlilik Sözleşmesi 
 
34
C. Cartagena Biyogüvenlik Protokolü 
 
36
II. AVRUPA BİRLİĞİ’NDE GENETİĞİ DEĞİŞTİRİLMİŞ ORGANİZMALARA İLİŞKİN YASAL DÜZENLEMELER 
 
41
A. Genel Olarak 
 
41
B. Genetiği Değiştirilmiş Organizmaların Kapalı Kullanımı 
 
43
C. Genetiği Değiştirilmiş Organizmaların Çevreye Kasıtlı Bırakılması 
 
45
1. Genetiği Değiştirilmiş Organizmaların Deneysel Amaçlarla Çevreye Bırakılması 
 
47
2. Genetiği Değiştirilmiş Organizmaların Piyasaya Sürülmesi 
 
49
D. Genetiği Değiştirilmiş Gıda ve Yemler 
 
52
E. Genetiği Değiştirilmiş Organizmaların İzlenebilirliği ve Etiketlenmesi 
 
54
III. BAZI ÜLKE MEVZUATLARINDA GDO İLE İLGİLİ DÜZENLEMELER 
 
56
A. Amerika Birleşik Devletleri 
 
57
B. Kanada 
 
60
C. Fransa 
 
61
D. İsviçre 
 
63
E. Almanya 
 
66
IV. ÜLKEMİZDE DURUM 
 
67
A. Biyogüvenlik Alanında Kanun Çıkarmaya Yönelten Düşünceler 
 
67
B. 5977 Sayılı Biyogüvenlik Kanunu’ndan Önce GDO’larla İlgili Yürürlükte Olan Yasal Düzenlemeler 
 
69
C. 5977 Sayılı Biyogüvenlik Kanunu’nun Yürürlüğe Girmesi 
 
72
2. Bölüm
 
 
BİYOGÜVENLİK KANUNU’NUN ÇERÇEVESİ VE
 
 
İLGİLİ KAVRAMLAR
 
 
I. 5977 SAYILI BİYOGÜVENLİK KANUNU’NA GÖRE BİYOGÜVENLİK KAVRAMI 
 
75
A. Gıda Güvenliği 
 
76
II. 5977 SAYILI BİYOGÜVENLİK KANUNU’NA GÖRE GENETİĞİ DEĞİŞTİRİLMİŞ ORGANİZMA (GDO) KAVRAMI 
 
80
A. GDO’nun Tanımı 
 
80
B. GDO’nun Kullanım Amaçları 
 
82
C. GDO’nun Potansiyel Yararları 
 
85
D. GDO’nun Potansiyel Zararları 
 
87
E. Bilinmeyen Korkular 
 
89
III. 5977 SAYILI BİYOGÜVENLİK KANUNU’NA GÖRE GDO ÜRÜNLERİ KAVRAMI 
 
90
IV. 5977 SAYILI BİYOGÜVENLİK KANUNU’NA GÖRE İŞLEME, İZLEME, KAPALI ALANDA KULLANIM KAVRAMLARI 
 
91
V. 5977 SAYILI BİYOGÜVENLİK KANUNU’NA GÖRE RİSK DEĞERLENDİRME, RİSK YÖNETİMİ VE RİSK İLETİŞİMİ KAVRAMLARI 
 
92
VI. 5977 SAYILI BİYOGÜVENLİK KANUNU’NA GÖRE MUAMELE İŞLEMİ VE İLGİLİLER KAVRAMLARI 
 
93
VII. BİYOGÜVENLİK KANUNU’NUN UYGULAMA ALANI 
 
94
3. Bölüm
 
 
SORUMLULUĞUN NİTELİĞİ VE ŞARTLARI
 
 
I. SORUMLULUĞUN NİTELİĞİ 
 
105
A. Kusursuz Sorumluluk Hallerini Gerektiren Sebepler 
 
105
B. Tehlike Sorumluluğunun Temelinde Yatan Düşünceler 
 
106
C. TBK md. 71’in Uygulanma Şartları 
 
108
D. Biyogüvenlik Kanunu md.14’de Yer Alan Düzenlemenin Hukuki Niteliği 
 
112
E. Biyogüvenlik Kanunu md.14’ün TBK md. 71 ile Karşılaştırılması 
 
115
II. SORUMLULUĞUN ŞARTLARI 
 
116
A. Faaliyet Bakımından 
 
116
1. Hukuka Uygun İzinli Faaliyetler Bakımından 
 
116
a. Gelişim Riski 
 
117
b. İzinli Faaliyetler Bakımından Fedakarlığın Denkleştirilmesi İlkesi Uygulanabilir mi? 
 
121
2. İzin Alınmadan Yapılan Faaliyetler Bakımından 
 
123
3. Yasak Faaliyetler Bakımından 
 
125
B. Zarar Bakımından 
 
128
1. Talep Edilebilecek Zarar Türleri 
 
128
2. Her Türlü Zarardan Sorumluluk 
 
132
3. Zararsız Sorumluluk 
 
135
C. İhtiyat İlkesine Aykırılık Bakımından 
 
136
1. Tedbir Alma Yükümlülüğü 
 
138
2. Masraflar 
 
142
3. Masraftan Sorumlu Olanlar 
 
144
D. Uygun İlliyet Bağının Varlığı Bakımından 
 
147
1. Zararın GDO’lardan Kaynakladığının Kabul Edilmesi İçin Aranan Şartlar 
 
148
a. Zararın Organizmaların Sahip Olduğu Yeni Özelliklerden Kaynaklanması 
 
150
b. Zararın Organizmaların Yeniden Üretiminden veya Değiştirilmesinden Kaynaklanması 
 
152
c. Zararın Organizmaların Değiştirilmiş Materyalinin Başka Organizmalara Geçişinden Kaynaklanması 
 
153
2. Uygun İlliyet Bağının Kesilmesi 
 
155
a. Mücbir Sebep 
 
155
b. Covid–19 Pandemisinin Sorumluluk Üzerine Etkisi 
 
158
c. Zarar Görenin Ağır Kusuru 
 
161
d. Üçüncü Kişinin Kusuru 
 
163
e. İsviçre, Avusturya ve Alman Gen Teknik Kanunu’ndaki Düzenleme 
 
163
III. İSPAT YÜKÜ 
 
164
A. Genel Olarak 
 
164
B. Alman Gen Teknik Kanunu’nda İspat Kolaylıkları 
 
165
C. İsviçre Gen Teknik Kanunu’nda İspat Kolaylıkları 
 
167
D. Avusturya Gen Teknik Kanunu’nda İspat Kolaylıkları 
 
168
E. Fransız Çevre Hukukunda İspat Kolaylıkları 
 
168
F. Biyogüvenlik Kanunu’nda İspat Kolaylıkları Getirilmesinin Gerekliliği 
 
169
4. Bölüm
 
 
SONUÇ VE YAPTIRIMLAR
 
 
I. MÜTESELSİL SORUMLULUK DOĞURMASI 
 
175
II. TAZMİNATIN BELİRLENMESİ VE KAPSAMI 
 
178
A. Davacı ve Davalının Belirlenmesi 
 
178
B. Dava Konusu Zarar Türünün Belirlenmesi 
 
178
C. Zarar Miktarının Belirlenmesi 
 
181
D. İsviçre Gen Teknik Kanunu’nda Yer Alan Düzenleme 
 
183
E. Zararın Kapsamının Belirlenmesi 
 
184
F. Biyogüvenlik Kanunu’na Göre Zorunlu Sigorta Sistemi Gerekliliği 
 
187
III. HAK DÜŞÜRÜCÜ SÜRE 
 
190
A. Sürenin Niteliği ve Eleştirimiz 
 
190
B. Sürenin Uzunluğu ve Eleştirimiz 
 
191
C. İsviçre Gen Teknik Kanunu’nda Yer Alan Düzenleme 
 
192
IV. CEZAİ YAPTIRIMLAR 
 
193
Sonuç 
 
197
Kaynakça 
 
203
Kavram Dizini 
 
219

Dr. Öğr. Üyesi Zehra Gizem Ateş

 

 

İçindekiler
 
 
Önsöz 
 
7
Kısaltmalar 
 
13
Giriş 
 
15
1. Bölüm
 
 
BİYOGÜVENLİK KAVRAMININ ULUSAL VE ULUSLARARASI HUKUKLARDA GELİŞİMİ
 
 
I. DÜNYADA BİYOGÜVENLİK KAVRAMININ GELİŞİMİ 
 
19
A. Stockholm Bildirgesi’nin Getirdikleri: İhtiyat İlkesi 
 
20
1. İhtiyat İlkesinin Tanımlanması 
 
20
2. İhtiyat İlkesine Yöneltilen Eleştiriler 
 
22
3. İhtiyat İlkesinin Ortaya Çıkışı 
 
23
4. AB Hukukunda İhtiyat İlkesi 
 
25
5. Yargı Kararlarında İhtiyat İlkesi 
 
26
6. İhtiyat İlkesinin Temelleri 
 
28
7. İhtiyat İlkesinin İçeriği ve Uygulanması 
 
29
B. Birleşmiş Milletler Biyoçeşitlilik Sözleşmesi 
 
34
C. Cartagena Biyogüvenlik Protokolü 
 
36
II. AVRUPA BİRLİĞİ’NDE GENETİĞİ DEĞİŞTİRİLMİŞ ORGANİZMALARA İLİŞKİN YASAL DÜZENLEMELER 
 
41
A. Genel Olarak 
 
41
B. Genetiği Değiştirilmiş Organizmaların Kapalı Kullanımı 
 
43
C. Genetiği Değiştirilmiş Organizmaların Çevreye Kasıtlı Bırakılması 
 
45
1. Genetiği Değiştirilmiş Organizmaların Deneysel Amaçlarla Çevreye Bırakılması 
 
47
2. Genetiği Değiştirilmiş Organizmaların Piyasaya Sürülmesi 
 
49
D. Genetiği Değiştirilmiş Gıda ve Yemler 
 
52
E. Genetiği Değiştirilmiş Organizmaların İzlenebilirliği ve Etiketlenmesi 
 
54
III. BAZI ÜLKE MEVZUATLARINDA GDO İLE İLGİLİ DÜZENLEMELER 
 
56
A. Amerika Birleşik Devletleri 
 
57
B. Kanada 
 
60
C. Fransa 
 
61
D. İsviçre 
 
63
E. Almanya 
 
66
IV. ÜLKEMİZDE DURUM 
 
67
A. Biyogüvenlik Alanında Kanun Çıkarmaya Yönelten Düşünceler 
 
67
B. 5977 Sayılı Biyogüvenlik Kanunu’ndan Önce GDO’larla İlgili Yürürlükte Olan Yasal Düzenlemeler 
 
69
C. 5977 Sayılı Biyogüvenlik Kanunu’nun Yürürlüğe Girmesi 
 
72
2. Bölüm
 
 
BİYOGÜVENLİK KANUNU’NUN ÇERÇEVESİ VE
 
 
İLGİLİ KAVRAMLAR
 
 
I. 5977 SAYILI BİYOGÜVENLİK KANUNU’NA GÖRE BİYOGÜVENLİK KAVRAMI 
 
75
A. Gıda Güvenliği 
 
76
II. 5977 SAYILI BİYOGÜVENLİK KANUNU’NA GÖRE GENETİĞİ DEĞİŞTİRİLMİŞ ORGANİZMA (GDO) KAVRAMI 
 
80
A. GDO’nun Tanımı 
 
80
B. GDO’nun Kullanım Amaçları 
 
82
C. GDO’nun Potansiyel Yararları 
 
85
D. GDO’nun Potansiyel Zararları 
 
87
E. Bilinmeyen Korkular 
 
89
III. 5977 SAYILI BİYOGÜVENLİK KANUNU’NA GÖRE GDO ÜRÜNLERİ KAVRAMI 
 
90
IV. 5977 SAYILI BİYOGÜVENLİK KANUNU’NA GÖRE İŞLEME, İZLEME, KAPALI ALANDA KULLANIM KAVRAMLARI 
 
91
V. 5977 SAYILI BİYOGÜVENLİK KANUNU’NA GÖRE RİSK DEĞERLENDİRME, RİSK YÖNETİMİ VE RİSK İLETİŞİMİ KAVRAMLARI 
 
92
VI. 5977 SAYILI BİYOGÜVENLİK KANUNU’NA GÖRE MUAMELE İŞLEMİ VE İLGİLİLER KAVRAMLARI 
 
93
VII. BİYOGÜVENLİK KANUNU’NUN UYGULAMA ALANI 
 
94
3. Bölüm
 
 
SORUMLULUĞUN NİTELİĞİ VE ŞARTLARI
 
 
I. SORUMLULUĞUN NİTELİĞİ 
 
105
A. Kusursuz Sorumluluk Hallerini Gerektiren Sebepler 
 
105
B. Tehlike Sorumluluğunun Temelinde Yatan Düşünceler 
 
106
C. TBK md. 71’in Uygulanma Şartları 
 
108
D. Biyogüvenlik Kanunu md.14’de Yer Alan Düzenlemenin Hukuki Niteliği 
 
112
E. Biyogüvenlik Kanunu md.14’ün TBK md. 71 ile Karşılaştırılması 
 
115
II. SORUMLULUĞUN ŞARTLARI 
 
116
A. Faaliyet Bakımından 
 
116
1. Hukuka Uygun İzinli Faaliyetler Bakımından 
 
116
a. Gelişim Riski 
 
117
b. İzinli Faaliyetler Bakımından Fedakarlığın Denkleştirilmesi İlkesi Uygulanabilir mi? 
 
121
2. İzin Alınmadan Yapılan Faaliyetler Bakımından 
 
123
3. Yasak Faaliyetler Bakımından 
 
125
B. Zarar Bakımından 
 
128
1. Talep Edilebilecek Zarar Türleri 
 
128
2. Her Türlü Zarardan Sorumluluk 
 
132
3. Zararsız Sorumluluk 
 
135
C. İhtiyat İlkesine Aykırılık Bakımından 
 
136
1. Tedbir Alma Yükümlülüğü 
 
138
2. Masraflar 
 
142
3. Masraftan Sorumlu Olanlar 
 
144
D. Uygun İlliyet Bağının Varlığı Bakımından 
 
147
1. Zararın GDO’lardan Kaynakladığının Kabul Edilmesi İçin Aranan Şartlar 
 
148
a. Zararın Organizmaların Sahip Olduğu Yeni Özelliklerden Kaynaklanması 
 
150
b. Zararın Organizmaların Yeniden Üretiminden veya Değiştirilmesinden Kaynaklanması 
 
152
c. Zararın Organizmaların Değiştirilmiş Materyalinin Başka Organizmalara Geçişinden Kaynaklanması 
 
153
2. Uygun İlliyet Bağının Kesilmesi 
 
155
a. Mücbir Sebep 
 
155
b. Covid–19 Pandemisinin Sorumluluk Üzerine Etkisi 
 
158
c. Zarar Görenin Ağır Kusuru 
 
161
d. Üçüncü Kişinin Kusuru 
 
163
e. İsviçre, Avusturya ve Alman Gen Teknik Kanunu’ndaki Düzenleme 
 
163
III. İSPAT YÜKÜ 
 
164
A. Genel Olarak 
 
164
B. Alman Gen Teknik Kanunu’nda İspat Kolaylıkları 
 
165
C. İsviçre Gen Teknik Kanunu’nda İspat Kolaylıkları 
 
167
D. Avusturya Gen Teknik Kanunu’nda İspat Kolaylıkları 
 
168
E. Fransız Çevre Hukukunda İspat Kolaylıkları 
 
168
F. Biyogüvenlik Kanunu’nda İspat Kolaylıkları Getirilmesinin Gerekliliği 
 
169
4. Bölüm
 
 
SONUÇ VE YAPTIRIMLAR
 
 
I. MÜTESELSİL SORUMLULUK DOĞURMASI 
 
175
II. TAZMİNATIN BELİRLENMESİ VE KAPSAMI 
 
178
A. Davacı ve Davalının Belirlenmesi 
 
178
B. Dava Konusu Zarar Türünün Belirlenmesi 
 
178
C. Zarar Miktarının Belirlenmesi 
 
181
D. İsviçre Gen Teknik Kanunu’nda Yer Alan Düzenleme 
 
183
E. Zararın Kapsamının Belirlenmesi 
 
184
F. Biyogüvenlik Kanunu’na Göre Zorunlu Sigorta Sistemi Gerekliliği 
 
187
III. HAK DÜŞÜRÜCÜ SÜRE 
 
190
A. Sürenin Niteliği ve Eleştirimiz 
 
190
B. Sürenin Uzunluğu ve Eleştirimiz 
 
191
C. İsviçre Gen Teknik Kanunu’nda Yer Alan Düzenleme 
 
192
IV. CEZAİ YAPTIRIMLAR 
 
193
Sonuç 
 
197
Kaynakça 
 
203
Kavram Dizini 
 
219
Yorum yaz
Bu kitaba henüz yorum yapılmamış.
Bonus Card ( Garanti - Teb - Denizbank - Şekerbank vb. )
Taksit Sayısı Taksit tutarı Genel Toplam
Tek Çekim 684,00    684,00   
Maximum Card ( İş Bankası - Ziraat Bankası )
Taksit Sayısı Taksit tutarı Genel Toplam
Tek Çekim 684,00    684,00   
Diğer Kartlar
Taksit Sayısı Taksit tutarı Genel Toplam
Tek Çekim 684,00    684,00   
Kapat