Vergi Hukuku

Prof. Dr. Özgür BİYAN

İÇİNDEKİLER

ALTINCI BASKIYA ÖN SÖZ 7

VERGİ HUKUKUNA VERİMLİ NASIL ÇALIŞILABİLİR? . 9

KISALTMALAR . 13

İÇİNDEKİLER  15

ŞEKİLLER LİSTESİ 35

TABLOLAR LİSTESİ . 35

BİRİNCİ BÖLÜM

VERGİ HUKUKUNA GİRİŞ VE TEMEL KAVRAMLAR

VERGİNİN TANIMI VE ÖZELLİKLERİ 37

VERGİ HUKUKUNUN TANIMI, KAPSAMI, HUKUK SİSTEMİNDEKİ YERİ .40

Vergi Hukukunun Hukuktaki Yeri ve Tanımı 40

Vergi Hukukunun Kapsamı 41

III. VERGİ HUKUKUNUN DİĞER HUKUK DALLARIYLA OLAN İLİŞKİSİ42

Vergi Hukuku-Anayasa Hukuku İlişkisi 42

Vergi Hukuku-İdare Hukuku İlişkisi 43

Vergi Hukuku-Ceza Hukuku İlişkisi 44

Ç. Vergi Hukuku-Uluslararası Hukuk İlişkisi . 44

Vergi Hukukunun Özel Hukuk ile Olan İlişkisi 45

VERGİ HUKUKUNUN BÖLÜMLERİ 46

Genel Vergi Hukuku - Özel Vergi Hukuku 46

Şekli Vergi Hukuku - Maddi Vergi Hukuku. 48

VERGİ HUKUKUNA İLİŞKİN TEMEL KAVRAMLAR 50

Verginin Konusu ve İstisna 50

Vergiyi Doğuran Olay 51

Mükellef ve Muafiyet 51

Ç. Vergi Sorumlusu 53

Vergi Hukukunda Ehliyet. 54

Vergi Hukukunda Temsil . 56

Kanuni Temsilci 56

İradi Temsilci 58

16 İçindekiler

İKİNCİ BÖLÜM

VERGİ HUKUKUNUN KAYNAKLARI

HUKUKTA KAYNAK KAVRAMI59

NORMLAR HİYERARŞİSİ.60

III. KAYNAKLARIN SINIFLANDIRILMASI .60

Kaynakları Düzenleyenlere Göre Ayrım.61

Yazılı Olup Olmamasına Göre Ayrım62

Bağlayıcı Olup Olmamasına Göre Ayrım63

KAYNAK TÜRLERİ VE NİTELİKLERİ 64

Anayasa .64

Cumhuriyetin Niteliklerine Yönelik Temel İlkeler .65

İnsan Hakları .65

Demokratik Kurallar ve Laiklik İlkesi .66

Sosyal Devlet İlkesi .69

ç. Hukuk Devleti İlkesi 71

i) Hukuki İstikrar ve Belirlilik İlkesi .73

ii) Kazanılmış Haklara Saygı ve Geçmişe Yürümezlik İlkesi74

iii) Temel Hak ve Özgürlüklerin Özüne Dokunulmama

(Ölçülülük) İlkesi75

“Vergi Ödevi”ne İlişkin Temel İlkeler 77

Karşılılık İlkesi78

Eşitlik İlkesi (Mali Güç İlkesi).79

Adalet İlkesi 80

ç. Kanunilik İlkesi 82

i) Kanunilik İlkesinin Birinci İstisnası: Belirli Konularda

Cumhurbaşkanına Verilen Yetki85

ii) Kanunilik İlkesinin İkinci İstisnası: Dış Ticaret Konusunda

Cumhurbaşkanına Verilen Yetki86

iii) Kıyas Yasağı İlkesi86

iv) Örf ve Adet Hukukunun Geçersizliği İlkesi 87

Vergi Kanunları 88

Kanun Kavramı ve Kanunların Yürürlüğe Girmesi.88

Temel (Genel) Vergi Kanunları88

Özel Vergi Kanunları .89

Özellikli Bir Kanun: Bütçe Kanunu.90

Diğer Kanunlar 92

İçindekiler 17

Uluslararası Vergi Anlaşmaları 92

Uluslararası Anlaşmaların Hukuki Niteliği 93

Uluslararası Mali Anlaşmalar 94

Çifte Vergilendirmeyi Önleme Anlaşmaları 94

Ç. Cumhurbaşkanlığı Kararnameleri 95

Cumhurbaşkanı Kararları. 97

Yönetmelikler 98

Genel Tebliğler 98

Düzenleyici Genel Tebliğler 99

Açıklayıcı Genel Tebliğler . 99

Genelgeler / Genel Yazılar. 100

Sirkülerler ve Özelgeler . 100

Yargı Kararları 102

Anayasa Mahkemesi Kararları 102

İçtihadı Birleştirme Kararları 103

Diğer Yargı Kararları . 105

İ. Bilimsel Öğreti (Doktrin) 105

Yazılı Olmayan Kurallar: Örf, Adet, Gelenek, Görenek, Teamül 105

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

VERGİ KANUNLARININ UYGULANMASI

VERGİ KANUNLARININ YER BAKIMINDAN UYGULANMASI .107

Konunun Önemi 107

Vergilendirme Yetkisi 108

Temel İlkeler 109

Mülkilik Prensibi (Kaynak İlkesi) . 109

Şahsilik Prensibi (Yerleşim Yeri ve Vatandaşlık İlkesi) 110

Çıkış ve Varış Ülkesi Prensibi 111

Ç. Türk Vergi Sistemindeki Genel Durum  112

Gelir Üzerinden Alınan Vergiler 112

Harcama ve Servet Üzerinden Alınan Vergiler . 113

Çifte Vergileme Sorunu ve Çözüm Yolları 113

Genel Olarak Çifte Vergilendirme Sorunu ve Tanımı . 113

Ulusal Çözüm Yolları. 114

Uluslararası Çözüm Yolları 115

18 İçindekiler

VERGİ KANUNLARININ ZAMAN BAKIMINDAN UYGULANMASI .116

Kanunların Yürürlüğe Girmesi116

Yürürlük Tarihinin Belirlenmiş Olması 116

Yürürlük Tarihinin Belirlenmemiş Olması .117

Geçmişe Yürümezlik İlkesi .117

Gerçek Geçmişe Yürüme 117

Gerçek Olmayan Geçmişe Yürüme .118

Kanunların Yürürlükten Kalkması 119

Sarih (Açık) İlga .119

Zımnî (Kapalı) İlga .119

Normlar Hiyerarşisi Açısından Bakış: Üst Kural Prensibi.120

Zaman Açısından Bakış: Sonraki Norm Prensibi .120

Genel-Özel Kural Prensibi .120

Anayasa Mahkemesi İptal Kararları 121

Süreli / Geçici Kanunlar.121

III. VERGİ HUKUKUNDA YORUM (ANLAM BAKIMINDAN UYGULAMA).122

Konunun Önemi.122

Yorum Türleri.123

Yasama Yorumu123

İdari Yorum .123

Yargısal Yorum 123

Doktrin Yorumu 124

Yorum Metotları 124

Sözel Yorum Metodu 124

Sistematik Yorum Metodu124

Tarihi Yorum Metodu .125

Amaçsal Yorum Metodu .125

Vergi Hukukunda Geçerli Olan Yorum Metotları126

Ç. Vergi Hukukunda Yoruma İlişkin Özel Kurallar 126

Ekonomik Yaklaşım .126

Ekonomik Yaklaşımın Tanımı ve Unsurları126

i) Ekonomik İrdeleme.127

ii) Ekonomik Yorum.128

Ekonomik Yaklaşımın Hukuki Niteliği128

Peçeleme Sözleşmeleri ve Muvazaalı İşlemler .128

Tipleştirme ve Tipiklik .130

İçindekiler 19

Kıyas Yasağı 131

Hukuka ve Ahlaka Aykırı Faaliyetlerin Durumu 132

Vergi Hukukunda Mantık Kurallarının Yeri 133

Evleviyet . 133

Aksi ile Kanıt . 133

Vergi Hukukunda Boşluk Doldurma 134

Vergi Hukukunda Takdir Yetkisi 134

İdarenin Takdir Yetkisi 134

Yargıcın Takdir Yetkisi. 135

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

VERGİ HUKUKUNDA SORUMLULUK

KONUNUN ÖNEMİ 137

VERGİ SORUMLUSU 138

III. VERGİ MEVZUATINDA SORUMLULUK DURUMLARI138

Vergi Kesintisi Yapanların Sorumluluk Durumları . 139

Vergi Kesintisi Kavramı. 139

Vergi Kesintisi Yönteminin Kullanıldığı Kanunlar 140

Vergi Kesintisi Yapmak Durumunda Olanlar 140

Vergi Kesintisi Yapmak Durumunda Olanların Sorumluluğu 141

Kanuni Temsilci Olanların Sorumluluk Durumları . 141

Gerçek Kişilerin Kanuni Temsilcilerinin Sorumluluğu. 142

Tüzel Kişilerin Kanuni Temsilcilerinin Sorumluluğu 143

Tasfiye Döneminde Kanuni Temsilcilerin Sorumluluğu 143

Türkiye’de Bulunmayanların Kanuni Temsilcilerinin Sorumluluğu. 144

Tüzel Kişiliği Olmayanların İdarecilerinin Sorumluluğu 144

Diğer Sorumluluk Durumları . 144

Mirasçıların Sorumluluk Durumları 145

Miras Paylaşımı Hakkında Kısa Bilgi . 145

Veraset Belgesi ve Miras Payları 146

Mirasçıların Sorumluluğu . 146

Emlak Alanların Sorumluluk Durumları 147

Kurum Devralanların Sorumluluk Durumları 148

Motorlu Taşıt Alımlarına İlişkin Sorumluluk Durumları 148

SMMM-YMM Meslek Gruplarına İlişkin Sorumluluk Durumları 149

20 İçindekiler

Kefil Olanların Sorumluluk Durumları.150

Sermaye Şirketi Ortaklarının Sorumluluk Durumları 150

Limitet Şirket Ortaklarının Sorumluluk Durumları150

Anonim Şirket Ortaklarının Sorumluluk Durumları.151

Eshamlı Komandit Şirket Ortaklarının Sorumluluk Durumları 151

Damga Vergisinde Sorumluluk Durumları 152

İlan ve Reklam Vergisinde Sorumluluk Durumları 153

BEŞİNCİ BÖLÜM

MÜKELLEFİN ÖDEVLERİ

BİLDİRİM YAPILMASINA İLİŞKİN ÖDEVLER .156

İşe Başlama Bildirimi157

İşi Bırakma Bildirimi .158

Diğer Durumlara İlişkin Bildirimler 159

BEYANNAME VERİLMESİNE İLİŞKİN ÖDEVLER 160

III. DEFTER VE KAYIT DÜZENİNE İLİŞKİN ÖDEVLER.161

Defter Tutmak Zorunda Olanlar 162

Defter Tutma Ödevinin Başlangıcı ve Tasdik Zamanları 163

Tutulacak Defterlerin Belirlenmesi 165

Ç. Kayıt Yapılırken Dikkat Edilecek Kurallar .166

BELGE DÜZENLENMESİNE İLİŞKİN ÖDEVLER.168

Belgelerin Önemi ve Genel Kurallar.168

Vergi Hukukunda Temel Belgeler 169

Fatura169

Serbest Meslek Makbuzu172

Müstahsil Makbuzu 173

Gider Pusulası .173

Perakende Satış Vesikaları175

İrsaliyeler 175

Ücret Bordrosu .177

Günlük Müşteri Listesi 178

Yolcu Listesi 178

Diğer Belgeler .178

MUHAFAZA VE İBRAZ YÜKÜMLÜLÜĞÜNE İLİŞKİN ÖDEV.179

VERGİ SORUMLULARININ ÖDEVLERİ179

İçindekiler 21

ALTINCI BÖLÜM

VERGİLENDİRME İŞLEMLERİ

VERGİYİ DOĞURAN OLAY182

TARH İŞLEMİ.184

Tanımı ve Hukuki Niteliği 184

Tarh İşleminin Unsurları 185

Yetki 186

Şekil 188

Sebep 189

Konu . 189

Maksat 190

Matrahın Tespiti 190

Matrah Kavramı . 190

Matrahın Mükellef Tarafından Tespiti (Beyan Üzerine Tarhiyat). 191

Matrahın İdare Tarafından Tespiti . 192

Hazırlık İşlemleri. 193

İkmalen Tarhiyat Yöntemi 194

Resen Tarhiyat Yöntemi . 194

Matrahın Kanun Yoluyla Tespiti . 196

Ç. Oran  197

III. TEBLİGAT İŞLEMİ.199

Tanımı ve Hukuki Niteliği 199

Tebligat İşleminin Unsurları . 200

Yetki . 200

Şekil 201

Sebep . 201

ç. Konu . 201

Maksat 202

Matrahın Mükellef Tarafından Tespitinde Tebligat . 202

Matrahın İdare Tarafından Tespitinde Tebligat . 202

Matrahın Kanun Tarafından Tespitinde Tebligat 202

Tebligat Yapılacak Kişiler . 203

Tebliğ Yöntemleri 204

Elektronik Tebligat . 204

Posta Yoluyla Tebligat ve Kapıya Yapıştırma Usulü 206

22 İçindekiler

Bilinen adresler.207

Posta Yoluyla Tebligatta Usul .207

Memur Aracılığıyla Tebligat210

Dairede/Komisyonda Tebligat 210

İlan Yoluyla Tebligat210

Ç. Hatalı Tebligat213

TAHAKKUK AŞAMASI 213

Tahakkukun Tanımı ve Özellikleri 213

Tahakkuk Eden Verginin Kesinleşmesi.215

Tahakkuk aşamasında mükellefin hareketsiz kalması 215

Tahakkuk aşamasında uzlaşma ve ceza indirimine başvurulması.215

Tahakkuk aşamasında düzeltme talebinde bulunulması215

Tahakkuk aşamasında yargı yoluna gidilmesi .216

Tahakkuku Tahsile Bağlı Vergiler .216

TAHSİLÂT İŞLEMİ.217

Tahsilatın Tanımı ve Hukuki Niteliği.217

Tahsil İşleminin Unsurları 219

Yetki 219

Şekil.219

Sebep 220

Konu220

Maksat 220

VERGİ BORÇLARININ VE CEZALARININ SONA ERMESİ.221

Ödeme .221

Mahsup222

Takas223

Ç. Zamanaşımı223

Terkin.224

Tahakkuktan ve Tahsilden Vazgeçme 226

Hata ve Düzeltme 226

Uzlaşma .227

Cezada İndirim.227

Ölüm 227

İ. Af Uygulamaları .227

Yargı Kararları 228

Vergiye Uyumlu Mükelleflere Vergi İndirimi .228

İçindekiler 23

YEDİNCİ BÖLÜM

VERGİ MUHASEBESİ: ENVANTER, DEĞERLEME VE AMORTİSMAN

ENVANTER VE ENVANTER İŞLEMLERİ.231

DEĞERLEME KAVRAMI233

III. DEĞERLEME ÖLÇÜLERİ233

Maliyet Bedeli . 233

Borsa Rayici . 234

Tasarruf Değeri 234

Ç. Mukayyet Değer 235

İtibari Değer 235

Rayiç Bedel 235

Vergi Değeri. 235

Alış Bedeli 236

Emsal Bedel ve Emsal Ücret 236

İKTİSADİ KIYMETLERİ DEĞERLEME.237

SERVETLERİ DEĞERLEME .239

ENFLASYON DÜZELTMESİ239

VII. AMORTİSMAN 240

Amortisman Kavramının Tanımı 240

Mevcutlarda Amortisman . 240

Genel Kurallar. 240

Arazide Amortisman. 241

Normal Amortisman. 241

Kıst Amortisman. 242

Azalan Bakiyeler Usulüyle Amortisman 242

Madenlerde Amortisman. 242

Fevkalade Amortisman. 243

Alacaklarda ve Sermayede Amortisman . 243

Değersiz Alacaklar 243

Şüpheli Alacaklar 243

Vazgeçilen Alacaklar. 244

Sermayenin İtfası 244

Girişim Sermayesi Fonu 244

Kuruluş ve Örgütlenme ile Peştamallıkların İtfası 245

Özel Maliyet Bedellerinin İtfası 245

24 İçindekiler

Ç. Özel Durumlar245

Amortismana Tabi Malların Satılması.245

Amortismana Tabi Malların Sigorta Tazminatı .246

Yenileme Fonu 246

SEKİZİNCİ BÖLÜM

VERGİ HUKUKUNDA SÜRELER VE SÜRELERİ ETKİLEYEN HUSUSLAR

SÜRE KAVRAMI VE SÜRELERİN ÖNEMİ 249

SÜRELERİN SINIFLANDIRILMASI.250

Organik Yapısına Göre Süreler.250

Kanuni (Yasal) Süreler.250

İdari Süreler 251

Yargısal Süreler .251

Hukuki Niteliklerine Göre Süreler252

Hak Düşürücü Süreler .252

Vergi Ödevleri ile İlgili Süreler 252

Müsamaha (Tolerans-Hoşgörü) Süreleri.252

Belirleyici Süreler 253

Zamanaşımı Süreleri .253

Tarh Zamanaşımı 254

Tahsil Zamanaşımı 257

Ceza Kesme Zamanaşımı 260

ç. Düzeltme Zamanaşımı 260

III. SÜRELERİN HESAPLANMASI 261

Genel Kurallar 261

Sürenin Gün Olarak Belirlenmesi Halinde Hesaplanması 261

Sürenin Hafta Olarak Belirlenmesi Halinde Hesaplanması 262

Ç. Sürenin Ay Olarak Belirlenmesi Halinde Hesaplanması.262

Sürenin Yıl Olarak Belirlenmesi Halinde Hesaplanması .262

SÜRELERİN HESAPLANMASINI ETKİLEYEN HUSUSLAR 263

Mücbir Sebep.263

Zor Durum .265

Ölüm 266

Ç. Malî Tatil (01-20 Temmuz).267

Malî Tatilde Uzayan Süreler267

İçindekiler 25

Malî Tatilde Duran Süreler . 268

Mali Tatil ile İlgili Diğer Hususlar 269

Malî Tatilden Etkilenmeyen Beyanname ve Bildirimler . 269

Adli Tatil (20 Temmuz-31 Ağustos) . 270

Üst Makama Başvuru 271

Süreleri Etkileyen Diğer Durumlar. 272

DOKUZUNCU BÖLÜM

VERGİ DENETİMİ VE VERGİ UYUŞMAZLIKLARININ

İDARİ AŞAMADA ÇÖZÜM YOLLARI

VERGİ DENETİM YOLLARI 273

Yoklama. 274

Yoklamada Amaç ve Kapsam 274

Yoklamaya Yetkili Olanlar ve Yoklama Zamanı. 275

Elektronik Yoklama (E-Yoklama) 276

Yoklamanın Sonuçları. 277

Vergi İncelemesi 278

Vergi İncelemesinin Amacı ve Kapsamı 278

İncelemeye Yetkililer 279

İnceleme Zamanı 279

İncelemenin Yapılacağı Yer. 280

Vergi İnceleme Süreci. 280

Vergi İncelemelerinde Süre 281

Rapor Değerlendirme Komisyonları . 282

Vergi İncelemesinin Sonuçları 282

BİLGİ EDİNME YOLLARI .283

Arama 283

Arama Yapılabilecek Haller 283

Aramada Bulunan Defter ve Vesikalar . 284

Aramalı İncelemede Usul . 284

Bilgi Toplama. 285

Talep Üzerine Bilgi Verme 285

Devamlı Bilgi Verme . 285

Bilgi Verilmeyecek Hususlar . 285

Uluslararası anlaşmalar gereğince bilgi değişimi 286

26 İçindekiler

III. VERGİ UYUŞMAZLIKLARININ İDARİ AŞAMADA ÇÖZÜM YOLLARI 286

Uzlaşma .287

Genel Olarak .287

Tarhiyat Öncesi Uzlaşma (TÖU) 289

TÖU Kapsamı ve Komisyonları289

TÖU Talebi ve Süresi.290

TÖU Gününün Tespiti ve Davet 290

ç. TÖU Davetine Uyulmaması.290

TÖU Gerçekleşmesi.291

TÖU Gerçekleşmemesi .292

Kısmi Uzlaşma.293

Uzlaşmanın Kesinliği ve Ödeme293

Tarhiyat Sonrası Uzlaşma (TSU) 294

TSU Kapsamı .294

TSU Komisyonları294

TSU Talebi ve Süresi295

ç. Uzlaşma Süreci296

Uzlaşmanın Sonuçları297

Hata ve Düzeltme 298

Vergi Hatasının Tanımı ve Türleri299

Hesap Hataları 299

Vergilendirme Hataları .300

Hataların Meydana Çıkarılması.300

Hataların Düzeltilmesi.301

Vergi İdaresi tarafından hatanın tespiti301

Mükellef tarafından hatanın tespiti301

Düzeltmede Zamanaşımı 302

Üst Makama Başvuru.302

Ç. İzaha Davet 303

Kapsam .303

Ön Tespit.303

Yetkili Merci ve İhbarda Bulunulmamış Olması 304

İzah Değerlendirme Komisyonu304

İzaha Davet Yazısı .305

Vergi Kaçakçılığı Halleri.305

İçindekiler 27

İzaha Davet’in Sonuçları. 306

Kanun Yolundan Vazgeçme. 307

Müessesenin Amacı . 307

Kapsamı 307

Müessesenin Esasları . 307

ONUNCU BÖLÜM

VERGİ KABAHATLERİ, VERGİ SUÇLARI VE CEZALARI

VERGİ KABAHATLERİ VE CEZALARI 310

Kabahat Kavramı . 310

Kabahat ve Suç Kavramları Arasındaki Farklar 310

Suçun Unsurları Açısından Kabahat ve Suç Kavramları . 311

Ç. Vergi Ziyaı Kabahati ve Cezası . 314

Vergi Ziyaı Kavramının Tanımı 314

Temel Vergi Ziyaı Cezası: Bir Kat Ceza Uygulanan Durumlar 315

Yarım Kat (%50) Vergi Ziyaı Cezası Uygulanan Durumlar . 315

Vergi Ziyaı Cezasının % 20 Olarak Uygulandığı Durumlar. 316

Vergi Ziyaı Cezasının 1,5 Kat Uygulandığı Durumlar. 316

Vergi Ziyası Cezasının Üç Kat Uygulandığı Durumlar 317

Genel Usulsüzlük Kabahatleri 318

Birinci Dereceden Genel Usulsüzlük Kabahatleri . 319

İkinci Dereceden Genel Usulsüzlük Kabahatleri. 320

Özel Usulsüzlük Kabahatleri 321

Vergi Kabahatlerinin Cezalarını Ortadan Kaldıran Haller 327

Ödeme 327

Takas 328

Af 328

Terkin . 328

Tahsil Zamanaşımı 328

Hata-Düzeltme . 329

Uzlaşma 329

Dava Açma . 329

Ölüm. 329

Cezalarda İndirim . 329

Cezaların Kesilmesini Engelleyen Haller 330

28 İçindekiler

Yanılma .330

Mücbir Sebep331

Pişmanlık ve Islah332

Ceza Kesme Zamanaşımı.333

Ölüm .334

Vergi Hukukunda İhbar Müessesesi ve İkramiyesi 334

VERGİ SUÇ VE CEZALARI 336

Vergi Kaçakçılığı Suçu ve Cezası.336

18 Aydan-5 Yıla Kadar Cezalandırılan Vergi Kaçakçılık Suçu Fiilleri 336

Muhasebe ve Hesap Hilesi Yapmak 336

Gerçek Olmayan Kişiler Adına Hesap Açmak337

Matrah Azaltacak Şekilde Çift Defter Tutmak.337

ç. Defter, Kayıt ve Belgeleri Tahrif Etmek.337

Defter, Kayıt ve Belgeleri Gizlemek 338

Muhteviyatı İtibariyle Yanıltıcı Belge Düzenlemek veya

Kullanmak .339

3 Yıldan-8 Yıla Kadar Cezalandırılan Vergi Kaçakçılık Suçu Fiilleri.339

Defter, Kayıt ve Belgeleri Yok Etmek 339

Defter Sayfalarını Yok Etmek, Yerine Başka Sayfa Koymak Ya da

Hiç Koymamak 340

Sahte Belge Düzenlemek veya Kullanmak 340

ç. Ödeme Kaydedici Cihazlara Müdahale Etmek340

Tütün Mamulleri ile İlgili Bilgilerin Verilmesini Önlemek ya da

Gerçeğe Uygun Olmayan Şekilde Bildirmek .341

2 Yıldan-8 Yıla Kadar Cezalandırılan Vergi Kaçakçılık Suçu Fiili .341

Vergi Kaçakçılığı Suçunun Ortaya Çıkarılması .342

Vergi Kaçakçılığı Suçlarında Etkin Pişmanlık ve İndirim Şartları343

Vergi Kaçakçılığı Suçlarında Zincirleme Suç 344

Vergi Mahremiyetini İhlal Suçu ve Cezası344

Vergi Mahremiyeti Kavramı344

Vergi Mahremiyeti İhlal Suçunu İşleyebilecek Olanlar .345

Vergi Mahremiyeti İhlal Suçu Oluşturmayan Durumlar346

Mükelleflere Ait Bilgilerin Paylaşılması Karşılığında Alınan Katılma

Payları .347

Vergi Mahremiyeti İhlali ve Cezası348

Mükelleflerin Özel İşlerini Yapma Suçu ve Cezası349

İçindekiler 29

Ç. Haysiyet ve Şerefe Tecavüz Suçu ve Cezası. 350

Ekim ve Sayım Beyanlarını Denetlememe Suçu ve Cezası 350

Vergi Suçu Cezalarından Kurtulma Yolları. 351

III. VERGİ KABAHATLERİNDE VE SUÇLARINDA ÖZEL DURUMLAR.351

Kabahatlerde ve Suçlarda Birleşme (İçtima) . 351

Vergi Kabahat ve Cezalarında Birleşme 351

Vergi Suçları ve Cezalarında Birleşme 353

Kabahatlerde ve Suçlarda İştirak. 354

Kabahatlerde ve Suçlarda Tekerrür. 356

ON BİRİNCİ BÖLÜM

VERGİ İCRA HUKUKU

VERGİ İCRA HUKUKUNUN KONUSU.359

Tahsilât İşlemi . 360

Vergi Alacağı Kavramı 361

VERGİ İCRA HUKUKUNUN TEMEL İLKELERİ 362

Borçlu Menfaatinin Korunması İlkesi 362

Alacağın Güvence Altına Alınması İlkesi 363

Hapis Cezası Verilememesi İlkesi 363

Ç. Verginin Para ile Ödenmesi İlkesi 363

İktisadi Tahsilât İlkesi 364

III. VERGİ BORCUNUN ÖDENMESİ VE SAĞLANAN KOLAYLIKLAR364

Vergi Borcunun Ödenmesi ve Ödeme Zamanları 364

Ödemenin Zamanında Yapılmaması: Gecikme Zammı 366

Gecikme Zammının Hukuki Nitelikleri 366

Gecikme Zammının Hesaplanması ve Oranı. 367

Gecikme Zammı ile Gecikme Faizi Arasındaki Farklar 368

Vergi Borçlusuna Sağlanan Kolaylıklar 369

Tecil 369

Genel Olarak. 369

Vergiye Uyumlu Mükelleflerin Borçlarının Tecili 370

Terkin . 371

Tahsilâtın Geri Bırakılması 372

Yürütmenin Durdurulması . 372

Ölüm Hali 373

Aciz Hali 373

30 İçindekiler

CEBREN TAHSİLÂTIN BAŞLANGIÇ NOKTASI: ÖDEME EMRİ373

Ödeme Emri Şekil Şartları .373

Ödeme Emrine İtiraz.374

Mal Bildirimi375

CEBREN TAHSİLÂT AŞAMASI376

Teminatlı Alacakların Tahsilâtı.376

Haciz Yoluyla Tahsilât 377

Haciz Kuralları .377

Haczin Uygulanması378

Haczedilemeyecek Mallar ile Kısmen Haczedilebilir Mallar378

İstihkak İddiaları380

Mükellefin Elinde Olan Mallar İçin İleri Sürülen İstihkak

İddiaları.380

Başkalarının Elinde Olan Mallar İçin İleri Sürülen İstihkak

İddiaları.380

İstihkak Davalarında Görevli Mahkeme381

Malların Satışı .381

Menkul malların satışı.381

Gayrimenkullerin Satışı.382

İflas Yoluyla Tahsilât 383

Ç. Konkordato Halinde Kamu Alacaklarının Durumu.384

VERGİ ALACAĞININ GÜVENCE ALTINA ALINMASI.385

Teminat385

İhtiyati Haciz 386

İhtiyati Tahakkuk .388

Ç. Rüçhan Hakkı .389

Vergi Alacağını Güvence Altına Alan Diğer Yollar 390

İstihkak ve Tasarrufun İptali Davaları 390

ON İKİNCİ BÖLÜM

VERGİ YARGISI VE İSPAT

VERGİ YARGILAMA İLKELERİ393

Yazılılık İlkesi 393

Resen Araştırma İlkesi .394

Toplu Yargılama Usulü İlkesi394

İçindekiler 31

Ç. Delil Serbestisi İlkesi 395

Kıyas Yasağı İlkesi 395

Ekonomik Yaklaşım İlkesi 395

VERGİ YARGISI ORGANLARI.396

İlk Derece Mahkemeleri 396

İstinaf Aşaması: Bölge İdare Mahkemeleri 397

Temyiz Aşaması: Danıştay . 397

III. VERGİ YARGISI SÜRECİ 399

Vergi Davasının Hukuki Niteliği . 399

Vergi Davasının Konusu. 400

Vergi Yargısında Görevli ve Yetkili Mahkeme 401

Ç. Vergi Yargısında Dava Süreleri  402

Dava Aşaması 402

Davanın Açılması 402

Davanın Görülmesi. 404

Davanın Sonuçları. 404

KANUN YOLLARI .405

Olağan Kanun Yolları . 405

İstinaf . 405

Temyiz 407

Olağanüstü Kanun Yolları 408

Kanun Yararına Temyiz. 409

Yargılamanın Yenilenmesi 410

YARGI AŞAMASINDA ÖZELLİKLİ DURUMLAR411

Yürütmenin Durdurulması 411

Avukat Olmayan Vekil Tarafından Dava Açılması 412

Görevli ve Yetkili Olmayan Mahkemede Dava Açılması 412

VERGİ HUKUKUNDA İSPAT VE DELİL 413

Konunun Önemi 413

Vergi Hukukunda İspatın Konusu 413

Vergi Hukukundaki İspat Kuralları. 414

Hayatın Olağan Akışı Karinesi. 414

İktisadi, Ticari ve Teknik İcaplar 415

İktisadi İcaplar 415

Ticari İcaplar. 416

32 İçindekiler

Teknik İcaplar416

İlk Görünüş Karinesi416

Ç. Vergi Hukukunda Deliller.417

Yargı Nezdinde Oluşan Deliller .417

Keşif 417

İkrar 417

Tanık Beyanı418

ç. Bilirkişilik.418

Kesin Hüküm.418

Mükellef Nezdinde Oluşan Deliller .419

Beyannameler.419

Bildirimler .419

Ticari Defterler ve Kayıtlar420

ç. Belgeler.420

Özel Sözleşmeler.421

Elektronik Ortamdaki Defter ve Belgeler422

Vergi İdaresi Nezdinde Oluşan Deliller .423

Vergi Hukukunda Geçerli Olmayan Delil Türleri .423

Vergi Hukukunda Karineler424

ON ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

ULUSLARARASI VERGİ HUKUKU

ULUSLARARASI VERGİ HUKUKUNUN KONUSU.427

ULUSLARARASI VERGİ HUKUKUNUN KAYNAKLARI.428

Ulusal (İç) Hukuk428

Uluslararası Vergi Anlaşmaları.429

Avrupa Birliği Vergi Hukuku.429

Ç. Uluslararası Örf ve Âdet Hukuku .429

Hukukun Genel İlkeleri 430

Uluslararası İçtihatlar.430

Bilimsel Öğreti .430

III. VERGİLENDİRME YETKİSİ.430

ULUSLARARASI VERGİLEME İLKELERİ.431

Yersellik (mülkilik) ilkesi: Kaynak İlkesi 431

Şahsilik İlkesi: Yerleşim Yeri ve Vatandaşlık İlkeleri .432

İçindekiler 33

Çıkış ve Varış Ülkesi Prensibi . 433

Ç. Türkiye Uygulaması. 434

Gelir Vergisi Kanunu. 434

Kurumlar Vergisi Kanunu 435

Harcamalar Üzerinden Alınan Vergiler. 436

Servet Üzerinden Alınan Vergiler . 436

ÇİFTE VERGİLEME436

Kavramsal Tanım. 436

Çifte Vergilendirmeyi Önleme Yolları 437

Ulusal Yöntemler 438

İstisna Yöntemi. 438

İndirim Yöntemi . 439

Mahsup Yöntemi 439

ç. Bir Örnek Üzerinden Yöntemlerin Karşılaştırılması 440

Türk Vergi Sisteminde Uygulanan Yöntemler 442

Karşılıklı Anlaşma Usulü . 443

Uluslararası Yöntemler. 445

ULUSLARARASI VERGİ KAÇAKÇILIĞI.446

VII. KÜRESELLEŞME VE VERGİ REKABETİ 447

VIII. İNTERNETİN VE DİJİTALLEŞMENİN VERGİLEMEYE ETKİLERİ.448

VERGİ CENNETLERİ450

KAYNAKLAR.453

KAVRAM DİZİNİ .457