Yeni
9786253610883
402685
https://www.legalkitabevi.com/bahtiyar-akyilmaz/turk-idare-hukuku--10.htm
Türk İdare Hukuku
1215
Prof. Dr. Bahtiyar Akyılmaz
Prof. Dr. Murat Sezginer
Prof. Dr. Cemil Kaya
İçindekiler
Önsöz
5
Birinci Bölüm
GENEL OLARAK İDARE VE İDARE HUKUKU
§1. KAMU HUKUKU BRANŞI OLARAK İDARE HUKUKU
25
§2. İDARE İLE İLGİLİ GENEL BİLGİLER
32
I. İDARENİN ANLAMI
32
II. İDARİ FAALİYET / BİREYSEL (FERDİ) FAALİYET
33
III. DEMOKRATİK HUKUK DEVLETİNDE İDARE
34
IV. GÜNLÜK HAYATIMIZDA İDARE
36
§3. İDARE HUKUKUNUN ÖZELLİKLERİ
38
I. İDARE HUKUKU YENİ BİR HUKUK DALIDIR
38
II. İDARE HUKUKU BAĞIMSIZ BİR HUKUK DALIDIR
39
III. İDARE HUKUKU POZİTİF BİR HUKUK DALIDIR
40
IV. İDARE HUKUKU MEVZUAT BİRLİĞİ OLMAYAN BİR HUKUK DALIDIR
40
V. İDARE HUKUKU İÇTİHADİ BİR HUKUK DALIDIR
41
VI. İDARE HUKUKU STATÜ HUKUKUDUR
42
§4. İDARE HUKUKUNUN KAYNAKLARI
46
I. ANAYASA
48
A. Tanımı ve Mahiyeti
48
B. Anayasa ve İdare
49
II. KANUN
50
A. Tanımı ve Mahiyeti
50
1. Şekli Kanun
51
2. Maddi Kanun
51
B. Kanunların Yapılması
51
C. Kanunların Yayımlanması ve Yürürlüğe Girmesi
52
III. MİLLETLERARASI ANTLAŞMALAR
52
IV. CUMHURBAŞKANLIĞI KARARNAMESİ (CBK)
56
V. YÖNETMELİK
75
VI. İDARENİN DİĞER DÜZENLEYİCİ İŞLEMLERİ / ADSIZ DÜZENLEYİCİ İŞLEMLER
81
VII. HUKUKUN GENEL İLKELERİ
86
VIII. YARGISAL İÇTİHATLAR (MAHKEME KARARLARI)
89
IX. DOKTRİN (ÖĞRETİ)
92
X. ÖRF VE ÂDET (GELENEK) HUKUKU
93
§5. İDARİ İŞLEMLER ARASINDA HİYERARŞİ
96
§6. İDARİ REJİM
99
§7. İDARENİN ALANI
103
I. DEVLET TEŞKİLATI İÇİNDE İDARİ TEŞKİLAT (ORGANİK İDARE)
103
II. DEVLET FAALİYETİ İÇİNDE İDARİ FAALİYET (FONKSİYONEL İDARE)
104
§8. İDAREYİ ETKİLEYEN TEMEL İLKELER
108
I. HUKUK DEVLETİ İLKESİ
108
A. Mülk Devlet – Polis Devlet Aşamaları
108
1. Mülk Devlet
108
2. Polis Devlet
109
B. Hukuk Devleti Kavramı ve Unsurları
112
1. Hukuk Devletinin Maddi Unsurları
114
a. İnsan Onuru
114
b. Adalet
115
c. Eşitlik
116
ç. Özgürlük
119
2. Hukuk Devletinin Şekli Unsurları
120
a. Demokrasi
120
aa. Millî Egemenlik İlkesi
120
bb. Hür Seçimler
123
b. Temel Hak ve Hürriyetlerin Tanınması ve Güvence Altına Alınması
124
aa. İnsan Hakları Kavramı
124
bb. İnsan Haklarının Önemi
125
cc. Tarihi Gelişim İçinde Çeşitli İnsan Hakları Belgeleri
126
çç. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi
127
dd. Türkiye Cumhuriyeti Anayasaları’nda İnsan Hakları ve Gruplandırılması
129
ee. Temel Hak ve Hürriyetlerin Sınırlanması
130
ff. Temel Hak ve Hürriyetlerin Kötüye Kullanılması
132
gg. Temel Hak ve Hürriyetlerin Kullanılmasının Durdurulması
133
c. Kuvvetler Ayrılığı
134
aa. Montesquieu’de Kuvvetler Ayrılığı
134
bb. Günümüzde Kuvvetler Ayrılığı
137
ç. Yargı Organının Bağımsızlığı, Tarafsızlığı ve Hâkimlik Teminatı
140
d. Hukuki Güvenlik ve Belirlilik İlkeleri
141
e. Yasamanın Yargısal Denetimi
144
f. Yürütmenin (İdarenin) Yargısal Denetimi
145
g. İdarenin Kanuniliği
146
aa. İdarenin Kanuniliği İlkesinin Tanımı ve Boyutları
146
bb. Bağlı Yetki – Takdir Yetkisi
147
ğ. Devletin Mali Sorumluluğu
152
aa. Devletin Mali Sorumluluğu İlkesinin Gelişimi
152
bb. Kusur Sorumluluğu ve Kusursuz Sorumluluk İlkeleri
155
II. SOSYAL DEVLET İLKESİ
163
A. Sosyal Devletin Ortaya Çıkması ve Anlamı
163
B. Sosyal Devletin Hedefleri
165
1. Sosyal ve Ekonomik Hak ve Hürriyetleri Güvence Altına Alma
165
2. Ekonomik Hayata Müdahale Etme
166
3. Sosyal Adaleti Sağlama
167
4. Sosyal Güvenliği Sağlama
168
III. LÂİK DEVLET İLKESİ
168
A. Kavram ve Özellikleri
169
B. Anayasa Mahkemesi’ne Göre Lâik Devlet
170
IV. ATATÜRK MİLLİYETÇİLİĞİNE BAĞLI DEVLET İLKESİ
171
İkinci Bölüm
ORGANİK ANLAMDA İDARE (İDARİ TEŞKİLÂT)
§9. İDARİ TEŞKİLÂTA HÂKİM OLAN GENEL ESASLAR
177
I. MERKEZDEN YÖNETİM (MERKEZİYET)
177
A. Tanımı ve Mahiyeti
177
B. Merkezden Yönetimin Türleri
178
1. Siyasi Merkeziyetçilik
178
2. İdari Merkeziyetçilik
179
C. Merkezden Yönetimin Özellikleri
179
Ç. Merkezden Yönetimin Yararları
179
D. Merkezden Yönetimin Sakıncaları
180
E. Yetki Genişliği (Tevsi–i Mezuniyet)
180
II. YERİNDEN YÖNETİM (ADEMİ MERKEZİYET)
182
A. Tanımı ve Mahiyeti
182
B. Yerinden Yönetimin Türleri
182
1. Siyasi Bakımdan Yerinden Yönetim
182
2. İdari Bakımdan Yerinden Yönetim
183
C. Yerinden Yönetimin Özellikleri
184
Ç. Yerinden Yönetimin Yararları
185
D. Yerinden Yönetimin Sakıncaları
185
§10. YETKİ DEVRİ / İMZA DEVRİ / VEKÂLET / TEDVİR
186
I. YETKİ DEVRİ
186
A. Yetki Devrinin Çeşitleri
188
B. Yetki Devrinin Kapsamı
190
C. Yetki Devrinin Özellikleri ve Sonuçları
192
II. İMZA DEVRİ
196
III. VEKÂLET
198
IV. TEDVİREN GÖREVLENDİRME
202
§11. İDARENİN BÜTÜNLÜĞÜ İLKESİ
205
I. HİYERARŞİ
207
A. Hiyerarşinin Tanımı ve Özellikleri
208
B. Hiyerarşi Yetkisi
209
1. Emir ve Yönlendirme Yetkisi
210
2. Denetim Yetkisi
213
3. Disiplin Yetkisi
213
4. Atama Yetkisi
214
II. İDARİ VESAYET
214
A. İdari Vesayet Yetkisinin Tanımı
215
B. İdari Vesayet Yetkisinin Amacı
218
C. İdari Vesayet Yetkisinin Özellikleri
220
Ç. İdari Vesayet Yetkisinin Kullanılış Şekli
222
1. İşlemler Üzerinde Denetim
222
a. Onama
222
b. İzin
224
c. İkâme (İşlem İkâmesi)
225
ç. İptal – Bozma – İade
227
d. İdari Yargı Yoluna Başvurma – Yargısal İtiraz / Erteleme – Yürütmeyi Durdurma
228
2. Eylemler Üzerinde Denetim
231
3. Organlar Üzerinde Denetim
231
4. Personel Üzerinde Denetim
235
§12. KAMU TÜZEL KİŞİLİĞİ
236
I. KURULMASI
236
II. PERSONELİ
240
III. YETKİ VE AYRICALIKLARI / İMTİYAZLARI
241
IV. UĞRAŞ ALANI
241
V. SONA ERMESİ
242
VI. BÜTÇELERİ
242
§13. GENEL OLARAK MERKEZDEN YÖNETİM TEŞKİLÂTI
245
I. CUMHURBAŞKANI
245
A. Adaylık, Seçim ve Vekâlet
245
B. Görev ve Yetkileri
247
C. Yardımcıları
248
Ç. Sorumluluğu
248
D. Teşkilatı
249
1. Devlet Denetleme Kurulu (DDK)
249
2. Milli Güvenlik Kurulu (MGK)
251
II. BAKANLIKLAR
252
A. Nitelikleri ve Kurulması
252
B. Bakanlar
253
C. Teşkilatları
254
III. İDARİ GÖREVLERİ BULUNAN DİĞER KURULUŞLAR
266
A. Danıştay
266
1. Niteliği
266
2. Teşkilatı
266
3. Görevleri
267
a. İdari Görevleri
268
aa. Görüş / Düşünce / Mütalaa Bildirme
269
bb. İtirazları Karara Bağlama
271
cc. Diğer İdari Görevleri
272
b. Yargısal Görevleri
274
B. Sayıştay
274
1. Niteliği
274
2. Görevleri
277
a. Kamu Kurum ve İdarelerinin Hesap ve İşlemlerini Yargılamak
278
b. Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne Rapor Sunmak
278
aa. Genel Uygunluk Bildirimi
278
bb. Dış Denetim Genel Değerlendirme Raporu
279
cc. Faaliyet Genel Değerlendirme Raporu
279
çç. Mali İstatistikleri Değerlendirme Raporu
279
dd. Diğer Raporlar
280
c. Görüş Bildirmek
280
3. Yetkileri
280
4. Teşkilatı
281
§14. GENEL OLARAK TAŞRA TEŞKİLATI
282
I. İL TEŞKİLATI
282
A. Niteliği ve Kuruluşu
282
B. Organları
283
1. Vali
283
2. İl İdare Şube Başkanları / İl Müdürleri
286
3. İl İdare Kurulu
286
II. İLÇE TEŞKİLATI
288
A. Niteliği ve Kuruluşu
288
B. Organları
288
1. Kaymakam
289
2. İlçe İdare Şube Başkanları / İlçe Müdürleri
290
3. İlçe İdare Kurulu
291
III. BUCAK TEŞKİLÂTI
291
A. Niteliği ve Kuruluşu
291
B. Organları
292
1. Bucak Müdürü
292
2. Bucak Meclisi
292
3. Bucak Komisyonu
293
IV. BÖLGE TEŞKİLÂTI
293
A. Niteliği
293
B. Türleri
293
1. Bölge Müdürlükleri
293
2. Kalkınma Ajansları
294
3. Güneydoğu Anadolu Projesi Bölge Kalkınma İdaresi
294
§15. GENEL OLARAK YERİNDEN YÖNETİM TEŞKİLÂTI
296
I. YER BAKIMINDAN YERİNDEN YÖNETİMLER (MAHALLİ İDARELER)
297
A. İl Özel İdaresi
304
1. Niteliği ve Kuruluşu
305
2. Görev, Yetki ve İmtiyazları
305
3. Organları
306
a. İl Genel Meclisi
307
b. İl Encümeni
310
c. Vali
312
4. Gelirleri, Giderleri ve Bütçesi
313
5. Teşkilatı
313
B. Belediye
314
1. Niteliği ve Kuruluşu
314
2. Görev, Yetki ve İmtiyazları
316
3. Organları
318
a. Belediye Meclisi
318
b. Belediye Encümeni
321
c. Belediye Başkanı
323
aa. Niteliği
323
bb. Görev ve Yetkileri
324
cc. Görevini Sona Erdiren Haller
324
aaa. Bağdaşmazlık
324
bbb. Gensoru
324
ccc. Faaliyet Raporunu Değerlendirme
325
ççç. Görevi Terk Etme
325
ddd. Seçilme Yeterliğini Kaybetme
326
eee. Görevi Sürdürmeye Engel Hastalık veya Engellilik
326
fff. Belediye Meclisinin Feshini Gerektiren Eylem ve İşlemlere Katılma
326
ggg. İstifa
326
ğğğ. Ölüm
327
4. Gelirleri, Giderleri ve Bütçesi
327
5. Teşkilatı
327
C. Büyükşehir Belediyesi
327
1. Niteliği ve Kuruluşu
328
2. Görev ve Yetkileri
329
3. Organları
329
a. Büyükşehir Belediye Meclisi
329
b. Büyükşehir Belediye Encümeni
331
c. Büyükşehir Belediye Başkanı
332
4. Gelirleri, Giderleri ve Bütçesi
332
5. Teşkilatı
332
Ç. Köy
333
1. Niteliği ve Kuruluşu
333
2. Görev, Yetki ve İmtiyazları
334
3. Organları
335
a. Köy İhtiyar Meclisi
335
b. Köy Derneği
337
c. Köy Muhtarı
338
4. Diğer Memurlar
339
5. Gelirleri, Giderleri ve Bütçesi
339
D. Mahalli İdare Birlikleri
340
II. HİZMET BAKIMINDAN YERİNDEN YÖNETİMLER
341
A. İdari Kamu Kurumları
342
B. Sosyal Kamu Kurumları
342
C. Bilimsel, Teknik ve Kültürel Kamu Kurumları
343
Ç. İktisadi (Ekonomik) Kamu Kurumları (Kamu İktisadi Teşebbüsleri)
343
1. Tanımı ve Özellikleri
343
2. Kuruluşu
344
3. Organları
345
4. Müessese / Bağlı Ortaklık / İştirak
345
III. DÜZENLEYİCİ VE DENETLEYİCİ KURUMLAR
345
IV. KAMU KURUMU NİTELİĞİNDEKİ MESLEK KURULUŞLARI
348
Üçüncü Bölüm
FONKSİYONEL ANLAMDA İDARE
§16. İDARİ EYLEMLER
353
§17. İDARİ İŞLEMLER
359
I. İDARİ İŞLEM KAVRAMI
359
A. Bir Hukuki İşlem Olarak İdari İşlem
359
B. İdari İşlemin Tanımı
359
II. İDARİ İŞLEMİN ÖZELLİKLERİ
362
A. İdari Makamlarca Yapılma
362
B. Hukuki Sonuç Doğurmaya Yönelik Bir Düzenleme
367
C. Kamu Gücü Kullanımı
368
Ç. Tek Taraflılık
369
D. Hukuka Uygunluk Karinesinden Yararlanma
370
E. Kamu Yararı Amacı Taşıma
371
III. İDARİ İŞLEMİN İCRAİLİĞİ
371
A. İcrailik Kavramı
371
B. İdarenin İcrai Olmayan İşlemleri
374
1. Hazırlık İşlemleri (Ön – Öneri – Yardımcı İşlemler)
374
a. Danışma İşlemleri
374
b. Mükellefiyet Tesis Eden İşlemler
375
c. Raporlar
376
ç. Tutanaklar
378
d. Teklifler
378
2. Görüş (Düşünce – Mütalaa) Belirten İşlemler
378
3. Bildirici İşlemler
379
a. Bildirimler
380
b. Hatırlatmalar / Tekrarlar
381
c. Uyarılar / İkazlar
381
4. İç – Düzen İşlemler / Hizmet İçi İşlemler / İç Yazışmalar
384
5. Uygulamaya İlişkin İşlemler
385
IV. İDARİ İŞLEMİN ÇEŞİTLERİ
385
A. Maddi Bakımdan İdari İşlem
385
1. Genel Düzenleyici İşlem (Kural İşlem)
386
2. Birel İşlem
389
a. Şart İşlem (Koşul İşlem)
390
b. Sübjektif İşlem (Öznel İşlem)
390
3. Genel Karar
390
B. İradenin Açıklanması Bakımından İdari İşlem
393
1. İradenin Dış Dünyaya Yansıması Bakımından
393
a. Sarih (Açık) İşlem
393
b. Zimnî (Örtülü – Varsayımsal) İşlem
394
2. İradenin Sayısı Bakımından
396
a. Basit (Tek) İradeli İşlem
396
b. Bileşik (Çoğul) İradeli İşlem
397
aa. Birleşme İşlem
397
bb. Kolektif İşlem
398
C. Hukuki Etkisi Bakımından İdari İşlem
399
1. Emredici / Yapıcı (İnşai) / Belirleyici İdari İşlem
399
2. Yararlandırıcı / Yükümlendirici / Garanti Edici İdari İşlem
400
3. Etkisi Devam Eden / Geçici İdari İşlem
401
V. İDARİ İŞLEMİN UNSURLARI
402
A. Yetki
403
1. Yetkinin Değişik Görünümleri
406
a. Yer Bakımından Yetki
406
b. Zaman Bakımından Yetki
407
c. Kişi Bakımından Yetki
411
ç. Konu Bakımından Yetki
411
2. Yetkide Paralellik İlkesi
412
3. Yetki Konusunda Özel Bir Durum: Fiili Ajan
414
4. Yetki Sakatlıkları
415
a. Yetki Gaspı
415
b. Yetki Tecavüzü
416
c. Fonksiyon Gaspı (Görev Gaspı / İşlev Gaspı)
419
ç. Ağır ve Bariz Yetki Tecavüzü
420
d. Özel Hukuka Ait Yetkinin Gaspı
421
5. Yetki Sakatlıklarının Derecelendirilmesi
421
6. Yetki Sakatlıklarının Sonradan Düzeltilmesi
423
B. Şekil
424
1. Yazılı Şekil
425
2. Yazılı Olmayan Şekil
427
3. Şekilde Paralellik İlkesi
430
4. Şekil Sakatlıkları
432
5. Şekil Sakatlıklarının Derecelendirilmesi
438
6. Şekil Sakatlıklarının Sonradan Düzeltilmesi
441
C. Sebep (Neden)
444
1. Mevzuatta Sebep Unsuru Yönünden İdari İşlemler
445
a. Sebebi Mevzuatta Açıkça Gösterilen İşlemler
446
b. Sebebi Mevzuatta Belirsiz Kavramlarla Gösterilen İşlemler
446
c. Sebebi Mevzuatta Gösterilmeyen İşlemler
447
2. Sebep Sakatlıkları
448
a. Dayanılan Sebebin Mevcut Olmaması
448
b. Dayanılan Sebebin Hukuka Aykırı Olması
449
c. Dayanılan Sebebin Yanlış Nitelendirilmesi / Yeterli Olmaması
449
3. Sebep İkâmesi
450
4. İşlemin Birden Fazla Sebebe Dayanması
454
Ç. Konu
455
1. Konu Sakatlıkları
455
a. Mümkün ve Meşru Olmayan Konu
455
b. Mevzuatta Düzenlenmeyen Konu
456
c. Mevzuata Uygun Olmayan Konu
456
ç. Mahkeme Kararının Gereklerine Uygun Olmayan Konu
458
d. Geriye Yürümezlik İlkesine Aykırı Konu
458
e. Ölçülülük İlkesine Uygun Olmayan Konu
459
f. Kazanılmış Hakları İhlal Eden Konu
460
g. Eksik Kapsamlı Düzenleme
460
D. Amaç (Maksat)
461
1. Amaç Kavramı
461
2. Amaç Sakatlıkları
464
a. Genel Amaç Bakımından Hukuka Aykırılık
464
b. Özel Amaç Bakımından Hukuka Aykırılık
468
c. Usul (Yöntem) Saptırması
471
VI. İDARİ İŞLEMLERİN SONA ERMESİ
473
A. İdari İşlemlerin Kendiliğinden Sona Ermesi
473
B. İdari İşlemlerin Mahkeme Kararı ile İptal Edilmesi
475
C. İdari İşlemlerin Yürürlükten Kaldırılması
477
Ç. İdari İşlemlerin Geri Alınması
487
D. İdari İşlemlerin Kaldırılması ve Geri Alınmasına İlişkin Değerlendirme
498
§18. İDARENİN SÖZLEŞMELERİ
503
I. İDARENİN ÖZEL HUKUK SÖZLEŞMELERİ
504
II. İDARİ SÖZLEŞMELER
511
A. İdari Sözleşmelerin Tanımı ve Niteliği
511
B. İdari Sözleşmelerin Ölçütleri
513
1. Sözleşmenin Taraflarından Biri İdare Olmalıdır (Organik Şart)
514
2. Sözleşmenin Konusu Bir Kamu Hizmetinin Yürütülmesi Amacı İse Kamu Yararı Olmalıdır (İşlevsel Şart)
515
3. İdareye Üstün ve Ayrıcalıklı Yetkiler Tanınmış Olmalıdır (Maddi Şart)
516
C. İdari Sözleşmelerin Türleri
518
1. Kamu Hizmeti İmtiyaz Sözleşmeleri
520
2. İltizam Sözleşmeleri
525
3. Müşterek Emanet Sözleşmeleri
526
4. Kamu İstikraz (Borçlanma) Sözleşmeleri
527
5. İdari Hizmet Sözleşmeleri
528
III. SÖZLEŞMELERİN YAPILMASI USULÜ
529
A. İhalelerde Gözetilmesi Gereken İlkeler
531
1. Açıklık / Saydamlık / Şeffaflık İlkesi
533
2. Rekabet İlkesi
534
3. Eşit Davranma İlkesi
534
4. Güvenirlik İlkesi
535
5. Gizlilik İlkesi
535
6. Kamuoyu Denetimi İlkesi
535
7. Ödeneği Bulunmayan İş İçin İhaleye Çıkılmaması İlkesi
535
8. Kaynakların Verimli Kullanılması İlkesi
536
9. İhale Konusu İşin Bölünmezliği, Birleştirilemezliği İlkesi
536
B. İhale Usulleri
536
1. 4734 Sayılı Kanun’a Göre İhale Usulleri
537
a. Açık İhale Usulü
537
b. Belli İstekliler Arasında İhale Usulü
537
c. Pazarlık Usulü
538
ç. Doğrudan Temin
539
d. Tasarım Yarışmaları
540
2. 2886 Sayılı Kanun’a Göre İhale Usulleri
541
a. Kapalı Teklif Usulü
541
b. Belli İstekliler Arasında Kapalı Teklif Usulü
541
c. Açık Teklif Usulü
541
ç. Pazarlık Usulü
542
d. Yarışma Usulü
543
C. İdarenin Sözleşmelerinin Aşamaları
543
1. Hazırlık Aşaması
543
a. İhale Konusu İşin Tespiti ve Teknik Şartname
543
b. Yaklaşık Maliyet Hesabı ve Ödenek
544
c. İhale Usulünün Belirlenmesi
544
ç. İhale Dokümanının Hazırlanması (İdari Şartname ve Sözleşme Tasarısı)
544
d. İhale Onayının Alınması ve İhale Komisyonunun Kurulması
545
e. İhalenin İlanı
546
2. İhale Aşaması
546
a. İhaleye Katılma
546
b. Tekliflerin Değerlendirilmesi
547
c. İhalenin Karara Bağlanması ve Onaylanması
547
3. İhalelere Yönelik Başvurular
548
4. Sözleşme Aşaması
549
5. Sözleşmenin Sona Ermesi
550
a. İdarenin Özel Hukuk Sözleşmeleri Bakımından
550
b. İdarenin İdari Sözleşmeleri Bakımından
552
Dördüncü Bölüm
İDARİ USUL
§19. GENEL İDARİ USUL
555
I. İDARİ USULÜN TANIMI VE KAPSAMI
555
II. İDARİ USULÜN İŞLEVİ
556
III. TÜRKİYE’DE GENEL İDARİ USUL İLKELERİ
558
A. Dinlenilme Hakkı
558
B. Bilgi Edinme Hakkı
559
1. Bilgi Edinme Başvurusu
562
2. Başvuruya Verilen Cevap
562
3. Bilgi Edinme Hakkının İstisnaları
564
4. Bilgi Edinme Değerlendirme Kuruluna İtiraz
565
5. Bilgi Edinme Hakkının İhlalinin Müeyyidesi
566
C. Danışmanlık (Yol Gösterme) ve Hukuki Yardım
567
Ç. Gerekçe İlkesi (Yükümlülüğü)
568
D. Başvuru Yollarının Gösterilmesi İlkesi
571
E. İyi İdare (Yönetim) İlkesi
572
F. İşlem Yapma Zorunluluğu
574
G. Kişisel Verilerin Korunması
575
Ğ. Eşit Muamele / Ayrım Yapmama İlkesi
577
Beşinci Bölüm
İDARİ FAALİYETİN KONUSU
§20. KAMU HİZMETİ
579
I. TANIMI VE ANLAMI
579
II. KAMU HİZMETİNİN KURULMASI VE SONA ERMESİ
582
III. KAMU HİZMETİNİN TEMEL İLKELERİ
583
A. Süreklilik (Devamlılık / Kesintisizlik / Düzenlilik) İlkesi
583
B. Uyarlama (Değişkenlik) İlkesi
586
C. Eşitlik İlkesi
587
Ç. Bedelsizlik (Meccanilik) İlkesi
588
IV. KAMU HİZMETİNİN ÇEŞİTLERİ
592
V. KAMU HİZMETİNİN GÖRÜLÜŞ USULLERİ
594
A. İdare Tarafından Görülme (Emanet) Usulü
598
B. Müşterek Emanet Usulü
599
C. İltizam Usulü
600
Ç. Ruhsat Usulü
600
D. İmtiyaz Usulü
601
1. Tanımı ve Özellikleri
601
2. İdarenin Yetkileri
602
3. İmtiyazcının Yetkileri
603
4. Malî Denge İlkesi
603
a. Fait Du Prince Kuramı ve Uygulaması
603
b. Imprévision – Öngörülemezlik Kuramı ve Uygulaması
604
5. İmtiyazcının Seçimi
605
§21. KOLLUK
608
I. KOLLUK KAVRAMI
608
II. KOLLUK VE KAMU DÜZENİ
614
A. Genel Güvenlik
615
B. Dirlik ve Esenlik
616
C. Genel Sağlık
617
Ç. Genel Ahlâk
619
III. KOLLUK ÇEŞİTLERİ
621
A. İdari Kolluk – Adli Kolluk
621
1. İdari Kolluk
621
2. Adli Kolluk
622
B. Genel İdari Kolluk – Özel İdari Kolluk
623
1. Genel İdari Kolluk
623
a. Polis
623
b. Jandarma
624
c. Sahil Güvenlik
624
ç. Çarşı ve Mahalle Bekçileri
625
2. Özel İdari Kolluk
625
a. Belediye Zabıtası
626
b. Köy Korucuları
626
c. Çiftçi Malları Koruma Kolluğu
627
ç. Orman Kolluğu
627
d. Gümrük Kolluğu
628
IV. KOLLUK İŞLEMLERİ VE EYLEMLERİ
628
A. Kolluk İşlemleri
628
1. Düzenleyici İşlemler
628
2. Birel İşlemler
629
a. İzin Verme
629
b. Bildirim Alma
630
c. Yaptırım Uygulama
632
ç. Emir ve Uyarı
634
B. Kolluk Eylemleri
634
V. KOLLUK FAALİYETİNİN SINIRLARI
635
VI. KOLLUK GÖZETİM KOMİSYONU
639
Altıncı Bölüm
İDARENİN MALLARI
§22. KAMU MALLARI
641
I. KAMU MALI KAVRAMI
641
II. KAMU MALLARININ TASNİFİ
644
A. Kullanma / Yararlanma Açısından
644
1. Hizmet Malları
644
2. Orta Malları
645
3. Sahipsiz Mallar
645
B. Kökenleri Açısından
646
1. Doğal (Tabii) Kamu Malları
646
2. Yapay (Suni) Kamu Malları
646
III. KAMU MALI NİTELİĞİNİN KAZANILMASI VE KAYBEDİLMESİ
647
IV. KAMU MALLARININ TEMEL ÖZELLİKLERİ
649
V. KAMU MALLARINDAN YARARLANMA
654
A. Genel Yararlanma
655
B. Özel Yararlanma
656
Yedinci Bölüm
İDARENİN TAŞINMAZ MAL EDİNİMİ
§23. KAMULAŞTIRMA
659
I. GENEL OLARAK
659
II. KAMULAŞTIRMA BENZERİ KAVRAMLAR
661
A. Devletleştirme
661
B. İstimval (Rekizisyon)
662
C. Geçici (Muvakkat) İşgâl
662
III. KAMULAŞTIRMA İŞLEMİNİN UNSURLARI
664
A. Yetki Unsuru
664
B. Şekil Unsuru
667
C. Sebep Unsuru
667
Ç. Konu Unsuru
668
D. Amaç Unsuru
670
IV. KAMULAŞTIRMANIN AŞAMALARI
670
A. İdari Aşama
671
B. Adli Aşama
674
V. ACELE KAMULAŞTIRMA
676
VI. MAL SAHİBİNİN TAŞINMAZINA YENİDEN KAVUŞMASI
678
A. İdarenin Kamulaştırmadan Tek Taraflı Vazgeçmesi
678
B. İdarenin Kamulaştırmadan Anlaşarak Vazgeçmesi
679
C. Mal Sahibinin Geri Alma Hakkını Kullanması
681
VII. KAMULAŞTIRMANIN HÜKÜM VE SONUÇLARI
685
VIII. KAMULAŞTIRMASIZ EL ATMA / EL KOYMA
685
A. Fiili El Atma
685
B. Hukuki El Atma
689
Sekizinci Bölüm
İDARENİN PERSONELİ
§24. KAMU GÖREVLİLERİ
693
I. KAMU GÖREVLİSİ KAVRAMI
693
II. KAMU GÖREVLİLERİNİN TASNİFİ
697
III. DEVLET MEMURLARI KANUNU VE KAMU GÖREVLİLERİ
698
A. Devlet Memurları Kanunu ve Kapsamı
698
B. Devlet Memurları Kanunu’nun Temel İlkeleri
699
1. Sınıflandırma İlkesi
699
2. Kariyer İlkesi
700
3. Liyakat İlkesi
701
C. Devlet Memurları Kanunu’na Göre İstihdam Şekilleri
701
1. Memurlar
702
2. Sözleşmeli Personel
702
3. İşçiler
703
IV. DEVLET MEMURLUĞU STATÜSÜ
703
A. Memurluk Mesleği
703
B. Memurluğa Giriş
703
1. Anayasal İlkeler
703
2. Kanuni Şartlar
704
a. Genel Şartlar
704
aa. Vatandaşlık
704
bb. Yaş
705
cc. Öğrenim
706
çç. Kamu (Amme) Haklarından Mahrum (Yoksun) Bulunmamak
706
dd. Mahkumiyet
708
ee. Askerlik
709
ff. Sağlık
710
gg. Arşiv Araştırması
710
b. Özel Şartlar
710
3. Memurluğa Giriş Usulü
712
C. Aday Memur Olarak Atanma
713
Ç. Asli Memur Olarak (Asaleten) Atanma
714
D. Göreve Başlama
714
V. DEVLET MEMURLARININ ÖDEVLERİ, YASAKLARI VE HAKLARI
716
A. Devlet Memurlarının Ödevleri
716
1. Anayasa ve Kanunlara Sadakat Ödevi
716
2. Tarafsızlık ve Devlete Bağlılık Ödevi
716
3. Davranış ve İşbirliği Ödevi
717
4. Amirin Emrine Uyma Ödevi – Kanunsuz Emir
717
5. Mal Bildiriminde Bulunma Ödevi
717
6. Resmî Belge, Araç ve Gereçleri İade Etme ve İzin Verilen Yerler Dışına Çıkarmama Ödevi
718
7. Bizzat İşbaşında Bulunma Ödevi
719
8. Kılık ve Kıyafet Kurallarına Uyma Ödevi
719
B. Devlet Memurlarının Yasakları
719
1. Siyasi Partilere Girme Yasağı
720
2. Basına Bilgi veya Demeç Verme Yasağı
720
3. Toplu Eylem Yasağı
720
4. Grev Yasağı
720
5. Ticaret ve Diğer Kazanç Getirici Faaliyetlerde Bulunma Yasağı
721
6. Hediye Alma ve Menfaat Sağlama Yasağı
722
7. Gizli Bilgileri Açıklama Yasağı
722
8. İkinci Görev Alma Yasağı
722
9. Ayrıldığı Kuruma Karşı Görev Alma Yasağı
723
C. Devlet Memurlarının Hakları
724
1. Hizmet (Çalışma) Hakkı
724
2. Uygulamayı İsteme Hakkı
725
3. Güvenlik Hakkı
725
4. Emeklilik Hakkı
725
5. Çekilme (İstifa) Hakkı
725
6. Müracaat, Şikâyet ve Dava Açma Hakkı
725
7. Sendika Kurma ve Üye Olma Hakkı
726
8. İzin Hakkı
726
a. Yıllık İzin (DMK m. 102–103)
726
b. Sağlık İzni (DMK m. 103/3)
727
c. Mazeret İzni (DMK m. 104)
727
ç. Hastalık ve Refakat İzni (DMK m. 105)
729
d. Aylıksız İzin (DMK m. 108)
729
9. İsnat ve İftiralara Karşı Korunma Hakkı
731
10. Aylık (Maaş) Hakkı
731
VI. DEVLET MEMURLARININ ÖZLÜK DOSYASI VE YÜKSELMELERİ
732
A. Devlet Memurlarının Özlük Dosyası
732
B. Devlet Memurlarının Yükselmeleri
732
1. Kademe İlerlemesi (Yatay İlerleme)
732
2. Derece Yükselmesi (Dikey Yükselme)
733
VII. DEVLET MEMURLARININ YETİŞTİRİLMELERİ (HİZMET İÇİ EĞİTİM)
733
VIII. DEVLET MEMURLARININ DİSİPLİN SORUŞTURMASI
733
A. Disiplin Cezaları
737
B. Disiplin Suçları
738
C. Disiplin Soruşturması Usulü
739
Ç. Disiplin Cezası Verme Yetkisi
753
D. Disiplin Cezalarına Karşı Başvuru Yolları
754
E. Disiplin Cezalarının Uygulanması ve Özlük Dosyasından Silinmesi
755
IX. DEVLET MEMURLARININ CEZAİ SORUMLULUKLARI
755
A. Genel Kurallara Göre
756
B. 4483 Sayılı Kanun’a Göre
756
1. Kanunun Kapsamı
756
2. Yetkili Merciin Suçu Öğrenmesi
759
3. Ön İnceleme ve Soruşturma İzni Vermeye Yetkili Merciler
760
4. Ön İnceleme Aşaması
761
5. Karar Aşaması
763
6. Yargı Aşaması
765
C. 3628 Sayılı Kanun’a Göre
766
X. DEVLET MEMURLARININ MALİ SORUMLULUKLARI
767
A. İdareye Karşı Doğrudan Doğruya Verdikleri Zararlardan Dolayı Sorumlulukları: DMK m. 12
768
B. Üçüncü Kişilere Verdikleri Zararlardan Dolayı Sorumlulukları: DMK m. 13, Anayasa m. 40/3 ve 129/5
772
C. Kamu Zararından Sorumluluk
779
XI. DEVLET MEMURLUĞU STATÜSÜNDE KISINTI YAPAN HALLER
781
A. Kadronun Kaldırılması (Kadro Açığı)
781
B. Görevden Uzaklaştırma
782
1. Görevden Uzaklaştırma Kararının Verilmesi ve Sonuçları
782
2. Görevden Uzaklaştırma Kararının Kaldırılması ve Sonuçları
783
XII. DEVLET MEMURLUĞU STATÜSÜNÜN SONA ERMESİ
784
A. Çekilme (İstifa)
784
B. Çekilmiş (Müstafi) Sayılma
786
C. Devlet Memurluğundan Çıkarma (İhraç)
786
Ç. Koşullarda Eksiklik (Nitelik Kaybı)
787
D. Emeklilik
787
E. Bağdaşmazlık
788
F. Ölüm
788
Kaynaklar
789
Kavram Dizini
811
Prof. Dr. Bahtiyar Akyılmaz
Prof. Dr. Murat Sezginer
Prof. Dr. Cemil Kaya
İçindekiler
Önsöz
5
Birinci Bölüm
GENEL OLARAK İDARE VE İDARE HUKUKU
§1. KAMU HUKUKU BRANŞI OLARAK İDARE HUKUKU
25
§2. İDARE İLE İLGİLİ GENEL BİLGİLER
32
I. İDARENİN ANLAMI
32
II. İDARİ FAALİYET / BİREYSEL (FERDİ) FAALİYET
33
III. DEMOKRATİK HUKUK DEVLETİNDE İDARE
34
IV. GÜNLÜK HAYATIMIZDA İDARE
36
§3. İDARE HUKUKUNUN ÖZELLİKLERİ
38
I. İDARE HUKUKU YENİ BİR HUKUK DALIDIR
38
II. İDARE HUKUKU BAĞIMSIZ BİR HUKUK DALIDIR
39
III. İDARE HUKUKU POZİTİF BİR HUKUK DALIDIR
40
IV. İDARE HUKUKU MEVZUAT BİRLİĞİ OLMAYAN BİR HUKUK DALIDIR
40
V. İDARE HUKUKU İÇTİHADİ BİR HUKUK DALIDIR
41
VI. İDARE HUKUKU STATÜ HUKUKUDUR
42
§4. İDARE HUKUKUNUN KAYNAKLARI
46
I. ANAYASA
48
A. Tanımı ve Mahiyeti
48
B. Anayasa ve İdare
49
II. KANUN
50
A. Tanımı ve Mahiyeti
50
1. Şekli Kanun
51
2. Maddi Kanun
51
B. Kanunların Yapılması
51
C. Kanunların Yayımlanması ve Yürürlüğe Girmesi
52
III. MİLLETLERARASI ANTLAŞMALAR
52
IV. CUMHURBAŞKANLIĞI KARARNAMESİ (CBK)
56
V. YÖNETMELİK
75
VI. İDARENİN DİĞER DÜZENLEYİCİ İŞLEMLERİ / ADSIZ DÜZENLEYİCİ İŞLEMLER
81
VII. HUKUKUN GENEL İLKELERİ
86
VIII. YARGISAL İÇTİHATLAR (MAHKEME KARARLARI)
89
IX. DOKTRİN (ÖĞRETİ)
92
X. ÖRF VE ÂDET (GELENEK) HUKUKU
93
§5. İDARİ İŞLEMLER ARASINDA HİYERARŞİ
96
§6. İDARİ REJİM
99
§7. İDARENİN ALANI
103
I. DEVLET TEŞKİLATI İÇİNDE İDARİ TEŞKİLAT (ORGANİK İDARE)
103
II. DEVLET FAALİYETİ İÇİNDE İDARİ FAALİYET (FONKSİYONEL İDARE)
104
§8. İDAREYİ ETKİLEYEN TEMEL İLKELER
108
I. HUKUK DEVLETİ İLKESİ
108
A. Mülk Devlet – Polis Devlet Aşamaları
108
1. Mülk Devlet
108
2. Polis Devlet
109
B. Hukuk Devleti Kavramı ve Unsurları
112
1. Hukuk Devletinin Maddi Unsurları
114
a. İnsan Onuru
114
b. Adalet
115
c. Eşitlik
116
ç. Özgürlük
119
2. Hukuk Devletinin Şekli Unsurları
120
a. Demokrasi
120
aa. Millî Egemenlik İlkesi
120
bb. Hür Seçimler
123
b. Temel Hak ve Hürriyetlerin Tanınması ve Güvence Altına Alınması
124
aa. İnsan Hakları Kavramı
124
bb. İnsan Haklarının Önemi
125
cc. Tarihi Gelişim İçinde Çeşitli İnsan Hakları Belgeleri
126
çç. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi
127
dd. Türkiye Cumhuriyeti Anayasaları’nda İnsan Hakları ve Gruplandırılması
129
ee. Temel Hak ve Hürriyetlerin Sınırlanması
130
ff. Temel Hak ve Hürriyetlerin Kötüye Kullanılması
132
gg. Temel Hak ve Hürriyetlerin Kullanılmasının Durdurulması
133
c. Kuvvetler Ayrılığı
134
aa. Montesquieu’de Kuvvetler Ayrılığı
134
bb. Günümüzde Kuvvetler Ayrılığı
137
ç. Yargı Organının Bağımsızlığı, Tarafsızlığı ve Hâkimlik Teminatı
140
d. Hukuki Güvenlik ve Belirlilik İlkeleri
141
e. Yasamanın Yargısal Denetimi
144
f. Yürütmenin (İdarenin) Yargısal Denetimi
145
g. İdarenin Kanuniliği
146
aa. İdarenin Kanuniliği İlkesinin Tanımı ve Boyutları
146
bb. Bağlı Yetki – Takdir Yetkisi
147
ğ. Devletin Mali Sorumluluğu
152
aa. Devletin Mali Sorumluluğu İlkesinin Gelişimi
152
bb. Kusur Sorumluluğu ve Kusursuz Sorumluluk İlkeleri
155
II. SOSYAL DEVLET İLKESİ
163
A. Sosyal Devletin Ortaya Çıkması ve Anlamı
163
B. Sosyal Devletin Hedefleri
165
1. Sosyal ve Ekonomik Hak ve Hürriyetleri Güvence Altına Alma
165
2. Ekonomik Hayata Müdahale Etme
166
3. Sosyal Adaleti Sağlama
167
4. Sosyal Güvenliği Sağlama
168
III. LÂİK DEVLET İLKESİ
168
A. Kavram ve Özellikleri
169
B. Anayasa Mahkemesi’ne Göre Lâik Devlet
170
IV. ATATÜRK MİLLİYETÇİLİĞİNE BAĞLI DEVLET İLKESİ
171
İkinci Bölüm
ORGANİK ANLAMDA İDARE (İDARİ TEŞKİLÂT)
§9. İDARİ TEŞKİLÂTA HÂKİM OLAN GENEL ESASLAR
177
I. MERKEZDEN YÖNETİM (MERKEZİYET)
177
A. Tanımı ve Mahiyeti
177
B. Merkezden Yönetimin Türleri
178
1. Siyasi Merkeziyetçilik
178
2. İdari Merkeziyetçilik
179
C. Merkezden Yönetimin Özellikleri
179
Ç. Merkezden Yönetimin Yararları
179
D. Merkezden Yönetimin Sakıncaları
180
E. Yetki Genişliği (Tevsi–i Mezuniyet)
180
II. YERİNDEN YÖNETİM (ADEMİ MERKEZİYET)
182
A. Tanımı ve Mahiyeti
182
B. Yerinden Yönetimin Türleri
182
1. Siyasi Bakımdan Yerinden Yönetim
182
2. İdari Bakımdan Yerinden Yönetim
183
C. Yerinden Yönetimin Özellikleri
184
Ç. Yerinden Yönetimin Yararları
185
D. Yerinden Yönetimin Sakıncaları
185
§10. YETKİ DEVRİ / İMZA DEVRİ / VEKÂLET / TEDVİR
186
I. YETKİ DEVRİ
186
A. Yetki Devrinin Çeşitleri
188
B. Yetki Devrinin Kapsamı
190
C. Yetki Devrinin Özellikleri ve Sonuçları
192
II. İMZA DEVRİ
196
III. VEKÂLET
198
IV. TEDVİREN GÖREVLENDİRME
202
§11. İDARENİN BÜTÜNLÜĞÜ İLKESİ
205
I. HİYERARŞİ
207
A. Hiyerarşinin Tanımı ve Özellikleri
208
B. Hiyerarşi Yetkisi
209
1. Emir ve Yönlendirme Yetkisi
210
2. Denetim Yetkisi
213
3. Disiplin Yetkisi
213
4. Atama Yetkisi
214
II. İDARİ VESAYET
214
A. İdari Vesayet Yetkisinin Tanımı
215
B. İdari Vesayet Yetkisinin Amacı
218
C. İdari Vesayet Yetkisinin Özellikleri
220
Ç. İdari Vesayet Yetkisinin Kullanılış Şekli
222
1. İşlemler Üzerinde Denetim
222
a. Onama
222
b. İzin
224
c. İkâme (İşlem İkâmesi)
225
ç. İptal – Bozma – İade
227
d. İdari Yargı Yoluna Başvurma – Yargısal İtiraz / Erteleme – Yürütmeyi Durdurma
228
2. Eylemler Üzerinde Denetim
231
3. Organlar Üzerinde Denetim
231
4. Personel Üzerinde Denetim
235
§12. KAMU TÜZEL KİŞİLİĞİ
236
I. KURULMASI
236
II. PERSONELİ
240
III. YETKİ VE AYRICALIKLARI / İMTİYAZLARI
241
IV. UĞRAŞ ALANI
241
V. SONA ERMESİ
242
VI. BÜTÇELERİ
242
§13. GENEL OLARAK MERKEZDEN YÖNETİM TEŞKİLÂTI
245
I. CUMHURBAŞKANI
245
A. Adaylık, Seçim ve Vekâlet
245
B. Görev ve Yetkileri
247
C. Yardımcıları
248
Ç. Sorumluluğu
248
D. Teşkilatı
249
1. Devlet Denetleme Kurulu (DDK)
249
2. Milli Güvenlik Kurulu (MGK)
251
II. BAKANLIKLAR
252
A. Nitelikleri ve Kurulması
252
B. Bakanlar
253
C. Teşkilatları
254
III. İDARİ GÖREVLERİ BULUNAN DİĞER KURULUŞLAR
266
A. Danıştay
266
1. Niteliği
266
2. Teşkilatı
266
3. Görevleri
267
a. İdari Görevleri
268
aa. Görüş / Düşünce / Mütalaa Bildirme
269
bb. İtirazları Karara Bağlama
271
cc. Diğer İdari Görevleri
272
b. Yargısal Görevleri
274
B. Sayıştay
274
1. Niteliği
274
2. Görevleri
277
a. Kamu Kurum ve İdarelerinin Hesap ve İşlemlerini Yargılamak
278
b. Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne Rapor Sunmak
278
aa. Genel Uygunluk Bildirimi
278
bb. Dış Denetim Genel Değerlendirme Raporu
279
cc. Faaliyet Genel Değerlendirme Raporu
279
çç. Mali İstatistikleri Değerlendirme Raporu
279
dd. Diğer Raporlar
280
c. Görüş Bildirmek
280
3. Yetkileri
280
4. Teşkilatı
281
§14. GENEL OLARAK TAŞRA TEŞKİLATI
282
I. İL TEŞKİLATI
282
A. Niteliği ve Kuruluşu
282
B. Organları
283
1. Vali
283
2. İl İdare Şube Başkanları / İl Müdürleri
286
3. İl İdare Kurulu
286
II. İLÇE TEŞKİLATI
288
A. Niteliği ve Kuruluşu
288
B. Organları
288
1. Kaymakam
289
2. İlçe İdare Şube Başkanları / İlçe Müdürleri
290
3. İlçe İdare Kurulu
291
III. BUCAK TEŞKİLÂTI
291
A. Niteliği ve Kuruluşu
291
B. Organları
292
1. Bucak Müdürü
292
2. Bucak Meclisi
292
3. Bucak Komisyonu
293
IV. BÖLGE TEŞKİLÂTI
293
A. Niteliği
293
B. Türleri
293
1. Bölge Müdürlükleri
293
2. Kalkınma Ajansları
294
3. Güneydoğu Anadolu Projesi Bölge Kalkınma İdaresi
294
§15. GENEL OLARAK YERİNDEN YÖNETİM TEŞKİLÂTI
296
I. YER BAKIMINDAN YERİNDEN YÖNETİMLER (MAHALLİ İDARELER)
297
A. İl Özel İdaresi
304
1. Niteliği ve Kuruluşu
305
2. Görev, Yetki ve İmtiyazları
305
3. Organları
306
a. İl Genel Meclisi
307
b. İl Encümeni
310
c. Vali
312
4. Gelirleri, Giderleri ve Bütçesi
313
5. Teşkilatı
313
B. Belediye
314
1. Niteliği ve Kuruluşu
314
2. Görev, Yetki ve İmtiyazları
316
3. Organları
318
a. Belediye Meclisi
318
b. Belediye Encümeni
321
c. Belediye Başkanı
323
aa. Niteliği
323
bb. Görev ve Yetkileri
324
cc. Görevini Sona Erdiren Haller
324
aaa. Bağdaşmazlık
324
bbb. Gensoru
324
ccc. Faaliyet Raporunu Değerlendirme
325
ççç. Görevi Terk Etme
325
ddd. Seçilme Yeterliğini Kaybetme
326
eee. Görevi Sürdürmeye Engel Hastalık veya Engellilik
326
fff. Belediye Meclisinin Feshini Gerektiren Eylem ve İşlemlere Katılma
326
ggg. İstifa
326
ğğğ. Ölüm
327
4. Gelirleri, Giderleri ve Bütçesi
327
5. Teşkilatı
327
C. Büyükşehir Belediyesi
327
1. Niteliği ve Kuruluşu
328
2. Görev ve Yetkileri
329
3. Organları
329
a. Büyükşehir Belediye Meclisi
329
b. Büyükşehir Belediye Encümeni
331
c. Büyükşehir Belediye Başkanı
332
4. Gelirleri, Giderleri ve Bütçesi
332
5. Teşkilatı
332
Ç. Köy
333
1. Niteliği ve Kuruluşu
333
2. Görev, Yetki ve İmtiyazları
334
3. Organları
335
a. Köy İhtiyar Meclisi
335
b. Köy Derneği
337
c. Köy Muhtarı
338
4. Diğer Memurlar
339
5. Gelirleri, Giderleri ve Bütçesi
339
D. Mahalli İdare Birlikleri
340
II. HİZMET BAKIMINDAN YERİNDEN YÖNETİMLER
341
A. İdari Kamu Kurumları
342
B. Sosyal Kamu Kurumları
342
C. Bilimsel, Teknik ve Kültürel Kamu Kurumları
343
Ç. İktisadi (Ekonomik) Kamu Kurumları (Kamu İktisadi Teşebbüsleri)
343
1. Tanımı ve Özellikleri
343
2. Kuruluşu
344
3. Organları
345
4. Müessese / Bağlı Ortaklık / İştirak
345
III. DÜZENLEYİCİ VE DENETLEYİCİ KURUMLAR
345
IV. KAMU KURUMU NİTELİĞİNDEKİ MESLEK KURULUŞLARI
348
Üçüncü Bölüm
FONKSİYONEL ANLAMDA İDARE
§16. İDARİ EYLEMLER
353
§17. İDARİ İŞLEMLER
359
I. İDARİ İŞLEM KAVRAMI
359
A. Bir Hukuki İşlem Olarak İdari İşlem
359
B. İdari İşlemin Tanımı
359
II. İDARİ İŞLEMİN ÖZELLİKLERİ
362
A. İdari Makamlarca Yapılma
362
B. Hukuki Sonuç Doğurmaya Yönelik Bir Düzenleme
367
C. Kamu Gücü Kullanımı
368
Ç. Tek Taraflılık
369
D. Hukuka Uygunluk Karinesinden Yararlanma
370
E. Kamu Yararı Amacı Taşıma
371
III. İDARİ İŞLEMİN İCRAİLİĞİ
371
A. İcrailik Kavramı
371
B. İdarenin İcrai Olmayan İşlemleri
374
1. Hazırlık İşlemleri (Ön – Öneri – Yardımcı İşlemler)
374
a. Danışma İşlemleri
374
b. Mükellefiyet Tesis Eden İşlemler
375
c. Raporlar
376
ç. Tutanaklar
378
d. Teklifler
378
2. Görüş (Düşünce – Mütalaa) Belirten İşlemler
378
3. Bildirici İşlemler
379
a. Bildirimler
380
b. Hatırlatmalar / Tekrarlar
381
c. Uyarılar / İkazlar
381
4. İç – Düzen İşlemler / Hizmet İçi İşlemler / İç Yazışmalar
384
5. Uygulamaya İlişkin İşlemler
385
IV. İDARİ İŞLEMİN ÇEŞİTLERİ
385
A. Maddi Bakımdan İdari İşlem
385
1. Genel Düzenleyici İşlem (Kural İşlem)
386
2. Birel İşlem
389
a. Şart İşlem (Koşul İşlem)
390
b. Sübjektif İşlem (Öznel İşlem)
390
3. Genel Karar
390
B. İradenin Açıklanması Bakımından İdari İşlem
393
1. İradenin Dış Dünyaya Yansıması Bakımından
393
a. Sarih (Açık) İşlem
393
b. Zimnî (Örtülü – Varsayımsal) İşlem
394
2. İradenin Sayısı Bakımından
396
a. Basit (Tek) İradeli İşlem
396
b. Bileşik (Çoğul) İradeli İşlem
397
aa. Birleşme İşlem
397
bb. Kolektif İşlem
398
C. Hukuki Etkisi Bakımından İdari İşlem
399
1. Emredici / Yapıcı (İnşai) / Belirleyici İdari İşlem
399
2. Yararlandırıcı / Yükümlendirici / Garanti Edici İdari İşlem
400
3. Etkisi Devam Eden / Geçici İdari İşlem
401
V. İDARİ İŞLEMİN UNSURLARI
402
A. Yetki
403
1. Yetkinin Değişik Görünümleri
406
a. Yer Bakımından Yetki
406
b. Zaman Bakımından Yetki
407
c. Kişi Bakımından Yetki
411
ç. Konu Bakımından Yetki
411
2. Yetkide Paralellik İlkesi
412
3. Yetki Konusunda Özel Bir Durum: Fiili Ajan
414
4. Yetki Sakatlıkları
415
a. Yetki Gaspı
415
b. Yetki Tecavüzü
416
c. Fonksiyon Gaspı (Görev Gaspı / İşlev Gaspı)
419
ç. Ağır ve Bariz Yetki Tecavüzü
420
d. Özel Hukuka Ait Yetkinin Gaspı
421
5. Yetki Sakatlıklarının Derecelendirilmesi
421
6. Yetki Sakatlıklarının Sonradan Düzeltilmesi
423
B. Şekil
424
1. Yazılı Şekil
425
2. Yazılı Olmayan Şekil
427
3. Şekilde Paralellik İlkesi
430
4. Şekil Sakatlıkları
432
5. Şekil Sakatlıklarının Derecelendirilmesi
438
6. Şekil Sakatlıklarının Sonradan Düzeltilmesi
441
C. Sebep (Neden)
444
1. Mevzuatta Sebep Unsuru Yönünden İdari İşlemler
445
a. Sebebi Mevzuatta Açıkça Gösterilen İşlemler
446
b. Sebebi Mevzuatta Belirsiz Kavramlarla Gösterilen İşlemler
446
c. Sebebi Mevzuatta Gösterilmeyen İşlemler
447
2. Sebep Sakatlıkları
448
a. Dayanılan Sebebin Mevcut Olmaması
448
b. Dayanılan Sebebin Hukuka Aykırı Olması
449
c. Dayanılan Sebebin Yanlış Nitelendirilmesi / Yeterli Olmaması
449
3. Sebep İkâmesi
450
4. İşlemin Birden Fazla Sebebe Dayanması
454
Ç. Konu
455
1. Konu Sakatlıkları
455
a. Mümkün ve Meşru Olmayan Konu
455
b. Mevzuatta Düzenlenmeyen Konu
456
c. Mevzuata Uygun Olmayan Konu
456
ç. Mahkeme Kararının Gereklerine Uygun Olmayan Konu
458
d. Geriye Yürümezlik İlkesine Aykırı Konu
458
e. Ölçülülük İlkesine Uygun Olmayan Konu
459
f. Kazanılmış Hakları İhlal Eden Konu
460
g. Eksik Kapsamlı Düzenleme
460
D. Amaç (Maksat)
461
1. Amaç Kavramı
461
2. Amaç Sakatlıkları
464
a. Genel Amaç Bakımından Hukuka Aykırılık
464
b. Özel Amaç Bakımından Hukuka Aykırılık
468
c. Usul (Yöntem) Saptırması
471
VI. İDARİ İŞLEMLERİN SONA ERMESİ
473
A. İdari İşlemlerin Kendiliğinden Sona Ermesi
473
B. İdari İşlemlerin Mahkeme Kararı ile İptal Edilmesi
475
C. İdari İşlemlerin Yürürlükten Kaldırılması
477
Ç. İdari İşlemlerin Geri Alınması
487
D. İdari İşlemlerin Kaldırılması ve Geri Alınmasına İlişkin Değerlendirme
498
§18. İDARENİN SÖZLEŞMELERİ
503
I. İDARENİN ÖZEL HUKUK SÖZLEŞMELERİ
504
II. İDARİ SÖZLEŞMELER
511
A. İdari Sözleşmelerin Tanımı ve Niteliği
511
B. İdari Sözleşmelerin Ölçütleri
513
1. Sözleşmenin Taraflarından Biri İdare Olmalıdır (Organik Şart)
514
2. Sözleşmenin Konusu Bir Kamu Hizmetinin Yürütülmesi Amacı İse Kamu Yararı Olmalıdır (İşlevsel Şart)
515
3. İdareye Üstün ve Ayrıcalıklı Yetkiler Tanınmış Olmalıdır (Maddi Şart)
516
C. İdari Sözleşmelerin Türleri
518
1. Kamu Hizmeti İmtiyaz Sözleşmeleri
520
2. İltizam Sözleşmeleri
525
3. Müşterek Emanet Sözleşmeleri
526
4. Kamu İstikraz (Borçlanma) Sözleşmeleri
527
5. İdari Hizmet Sözleşmeleri
528
III. SÖZLEŞMELERİN YAPILMASI USULÜ
529
A. İhalelerde Gözetilmesi Gereken İlkeler
531
1. Açıklık / Saydamlık / Şeffaflık İlkesi
533
2. Rekabet İlkesi
534
3. Eşit Davranma İlkesi
534
4. Güvenirlik İlkesi
535
5. Gizlilik İlkesi
535
6. Kamuoyu Denetimi İlkesi
535
7. Ödeneği Bulunmayan İş İçin İhaleye Çıkılmaması İlkesi
535
8. Kaynakların Verimli Kullanılması İlkesi
536
9. İhale Konusu İşin Bölünmezliği, Birleştirilemezliği İlkesi
536
B. İhale Usulleri
536
1. 4734 Sayılı Kanun’a Göre İhale Usulleri
537
a. Açık İhale Usulü
537
b. Belli İstekliler Arasında İhale Usulü
537
c. Pazarlık Usulü
538
ç. Doğrudan Temin
539
d. Tasarım Yarışmaları
540
2. 2886 Sayılı Kanun’a Göre İhale Usulleri
541
a. Kapalı Teklif Usulü
541
b. Belli İstekliler Arasında Kapalı Teklif Usulü
541
c. Açık Teklif Usulü
541
ç. Pazarlık Usulü
542
d. Yarışma Usulü
543
C. İdarenin Sözleşmelerinin Aşamaları
543
1. Hazırlık Aşaması
543
a. İhale Konusu İşin Tespiti ve Teknik Şartname
543
b. Yaklaşık Maliyet Hesabı ve Ödenek
544
c. İhale Usulünün Belirlenmesi
544
ç. İhale Dokümanının Hazırlanması (İdari Şartname ve Sözleşme Tasarısı)
544
d. İhale Onayının Alınması ve İhale Komisyonunun Kurulması
545
e. İhalenin İlanı
546
2. İhale Aşaması
546
a. İhaleye Katılma
546
b. Tekliflerin Değerlendirilmesi
547
c. İhalenin Karara Bağlanması ve Onaylanması
547
3. İhalelere Yönelik Başvurular
548
4. Sözleşme Aşaması
549
5. Sözleşmenin Sona Ermesi
550
a. İdarenin Özel Hukuk Sözleşmeleri Bakımından
550
b. İdarenin İdari Sözleşmeleri Bakımından
552
Dördüncü Bölüm
İDARİ USUL
§19. GENEL İDARİ USUL
555
I. İDARİ USULÜN TANIMI VE KAPSAMI
555
II. İDARİ USULÜN İŞLEVİ
556
III. TÜRKİYE’DE GENEL İDARİ USUL İLKELERİ
558
A. Dinlenilme Hakkı
558
B. Bilgi Edinme Hakkı
559
1. Bilgi Edinme Başvurusu
562
2. Başvuruya Verilen Cevap
562
3. Bilgi Edinme Hakkının İstisnaları
564
4. Bilgi Edinme Değerlendirme Kuruluna İtiraz
565
5. Bilgi Edinme Hakkının İhlalinin Müeyyidesi
566
C. Danışmanlık (Yol Gösterme) ve Hukuki Yardım
567
Ç. Gerekçe İlkesi (Yükümlülüğü)
568
D. Başvuru Yollarının Gösterilmesi İlkesi
571
E. İyi İdare (Yönetim) İlkesi
572
F. İşlem Yapma Zorunluluğu
574
G. Kişisel Verilerin Korunması
575
Ğ. Eşit Muamele / Ayrım Yapmama İlkesi
577
Beşinci Bölüm
İDARİ FAALİYETİN KONUSU
§20. KAMU HİZMETİ
579
I. TANIMI VE ANLAMI
579
II. KAMU HİZMETİNİN KURULMASI VE SONA ERMESİ
582
III. KAMU HİZMETİNİN TEMEL İLKELERİ
583
A. Süreklilik (Devamlılık / Kesintisizlik / Düzenlilik) İlkesi
583
B. Uyarlama (Değişkenlik) İlkesi
586
C. Eşitlik İlkesi
587
Ç. Bedelsizlik (Meccanilik) İlkesi
588
IV. KAMU HİZMETİNİN ÇEŞİTLERİ
592
V. KAMU HİZMETİNİN GÖRÜLÜŞ USULLERİ
594
A. İdare Tarafından Görülme (Emanet) Usulü
598
B. Müşterek Emanet Usulü
599
C. İltizam Usulü
600
Ç. Ruhsat Usulü
600
D. İmtiyaz Usulü
601
1. Tanımı ve Özellikleri
601
2. İdarenin Yetkileri
602
3. İmtiyazcının Yetkileri
603
4. Malî Denge İlkesi
603
a. Fait Du Prince Kuramı ve Uygulaması
603
b. Imprévision – Öngörülemezlik Kuramı ve Uygulaması
604
5. İmtiyazcının Seçimi
605
§21. KOLLUK
608
I. KOLLUK KAVRAMI
608
II. KOLLUK VE KAMU DÜZENİ
614
A. Genel Güvenlik
615
B. Dirlik ve Esenlik
616
C. Genel Sağlık
617
Ç. Genel Ahlâk
619
III. KOLLUK ÇEŞİTLERİ
621
A. İdari Kolluk – Adli Kolluk
621
1. İdari Kolluk
621
2. Adli Kolluk
622
B. Genel İdari Kolluk – Özel İdari Kolluk
623
1. Genel İdari Kolluk
623
a. Polis
623
b. Jandarma
624
c. Sahil Güvenlik
624
ç. Çarşı ve Mahalle Bekçileri
625
2. Özel İdari Kolluk
625
a. Belediye Zabıtası
626
b. Köy Korucuları
626
c. Çiftçi Malları Koruma Kolluğu
627
ç. Orman Kolluğu
627
d. Gümrük Kolluğu
628
IV. KOLLUK İŞLEMLERİ VE EYLEMLERİ
628
A. Kolluk İşlemleri
628
1. Düzenleyici İşlemler
628
2. Birel İşlemler
629
a. İzin Verme
629
b. Bildirim Alma
630
c. Yaptırım Uygulama
632
ç. Emir ve Uyarı
634
B. Kolluk Eylemleri
634
V. KOLLUK FAALİYETİNİN SINIRLARI
635
VI. KOLLUK GÖZETİM KOMİSYONU
639
Altıncı Bölüm
İDARENİN MALLARI
§22. KAMU MALLARI
641
I. KAMU MALI KAVRAMI
641
II. KAMU MALLARININ TASNİFİ
644
A. Kullanma / Yararlanma Açısından
644
1. Hizmet Malları
644
2. Orta Malları
645
3. Sahipsiz Mallar
645
B. Kökenleri Açısından
646
1. Doğal (Tabii) Kamu Malları
646
2. Yapay (Suni) Kamu Malları
646
III. KAMU MALI NİTELİĞİNİN KAZANILMASI VE KAYBEDİLMESİ
647
IV. KAMU MALLARININ TEMEL ÖZELLİKLERİ
649
V. KAMU MALLARINDAN YARARLANMA
654
A. Genel Yararlanma
655
B. Özel Yararlanma
656
Yedinci Bölüm
İDARENİN TAŞINMAZ MAL EDİNİMİ
§23. KAMULAŞTIRMA
659
I. GENEL OLARAK
659
II. KAMULAŞTIRMA BENZERİ KAVRAMLAR
661
A. Devletleştirme
661
B. İstimval (Rekizisyon)
662
C. Geçici (Muvakkat) İşgâl
662
III. KAMULAŞTIRMA İŞLEMİNİN UNSURLARI
664
A. Yetki Unsuru
664
B. Şekil Unsuru
667
C. Sebep Unsuru
667
Ç. Konu Unsuru
668
D. Amaç Unsuru
670
IV. KAMULAŞTIRMANIN AŞAMALARI
670
A. İdari Aşama
671
B. Adli Aşama
674
V. ACELE KAMULAŞTIRMA
676
VI. MAL SAHİBİNİN TAŞINMAZINA YENİDEN KAVUŞMASI
678
A. İdarenin Kamulaştırmadan Tek Taraflı Vazgeçmesi
678
B. İdarenin Kamulaştırmadan Anlaşarak Vazgeçmesi
679
C. Mal Sahibinin Geri Alma Hakkını Kullanması
681
VII. KAMULAŞTIRMANIN HÜKÜM VE SONUÇLARI
685
VIII. KAMULAŞTIRMASIZ EL ATMA / EL KOYMA
685
A. Fiili El Atma
685
B. Hukuki El Atma
689
Sekizinci Bölüm
İDARENİN PERSONELİ
§24. KAMU GÖREVLİLERİ
693
I. KAMU GÖREVLİSİ KAVRAMI
693
II. KAMU GÖREVLİLERİNİN TASNİFİ
697
III. DEVLET MEMURLARI KANUNU VE KAMU GÖREVLİLERİ
698
A. Devlet Memurları Kanunu ve Kapsamı
698
B. Devlet Memurları Kanunu’nun Temel İlkeleri
699
1. Sınıflandırma İlkesi
699
2. Kariyer İlkesi
700
3. Liyakat İlkesi
701
C. Devlet Memurları Kanunu’na Göre İstihdam Şekilleri
701
1. Memurlar
702
2. Sözleşmeli Personel
702
3. İşçiler
703
IV. DEVLET MEMURLUĞU STATÜSÜ
703
A. Memurluk Mesleği
703
B. Memurluğa Giriş
703
1. Anayasal İlkeler
703
2. Kanuni Şartlar
704
a. Genel Şartlar
704
aa. Vatandaşlık
704
bb. Yaş
705
cc. Öğrenim
706
çç. Kamu (Amme) Haklarından Mahrum (Yoksun) Bulunmamak
706
dd. Mahkumiyet
708
ee. Askerlik
709
ff. Sağlık
710
gg. Arşiv Araştırması
710
b. Özel Şartlar
710
3. Memurluğa Giriş Usulü
712
C. Aday Memur Olarak Atanma
713
Ç. Asli Memur Olarak (Asaleten) Atanma
714
D. Göreve Başlama
714
V. DEVLET MEMURLARININ ÖDEVLERİ, YASAKLARI VE HAKLARI
716
A. Devlet Memurlarının Ödevleri
716
1. Anayasa ve Kanunlara Sadakat Ödevi
716
2. Tarafsızlık ve Devlete Bağlılık Ödevi
716
3. Davranış ve İşbirliği Ödevi
717
4. Amirin Emrine Uyma Ödevi – Kanunsuz Emir
717
5. Mal Bildiriminde Bulunma Ödevi
717
6. Resmî Belge, Araç ve Gereçleri İade Etme ve İzin Verilen Yerler Dışına Çıkarmama Ödevi
718
7. Bizzat İşbaşında Bulunma Ödevi
719
8. Kılık ve Kıyafet Kurallarına Uyma Ödevi
719
B. Devlet Memurlarının Yasakları
719
1. Siyasi Partilere Girme Yasağı
720
2. Basına Bilgi veya Demeç Verme Yasağı
720
3. Toplu Eylem Yasağı
720
4. Grev Yasağı
720
5. Ticaret ve Diğer Kazanç Getirici Faaliyetlerde Bulunma Yasağı
721
6. Hediye Alma ve Menfaat Sağlama Yasağı
722
7. Gizli Bilgileri Açıklama Yasağı
722
8. İkinci Görev Alma Yasağı
722
9. Ayrıldığı Kuruma Karşı Görev Alma Yasağı
723
C. Devlet Memurlarının Hakları
724
1. Hizmet (Çalışma) Hakkı
724
2. Uygulamayı İsteme Hakkı
725
3. Güvenlik Hakkı
725
4. Emeklilik Hakkı
725
5. Çekilme (İstifa) Hakkı
725
6. Müracaat, Şikâyet ve Dava Açma Hakkı
725
7. Sendika Kurma ve Üye Olma Hakkı
726
8. İzin Hakkı
726
a. Yıllık İzin (DMK m. 102–103)
726
b. Sağlık İzni (DMK m. 103/3)
727
c. Mazeret İzni (DMK m. 104)
727
ç. Hastalık ve Refakat İzni (DMK m. 105)
729
d. Aylıksız İzin (DMK m. 108)
729
9. İsnat ve İftiralara Karşı Korunma Hakkı
731
10. Aylık (Maaş) Hakkı
731
VI. DEVLET MEMURLARININ ÖZLÜK DOSYASI VE YÜKSELMELERİ
732
A. Devlet Memurlarının Özlük Dosyası
732
B. Devlet Memurlarının Yükselmeleri
732
1. Kademe İlerlemesi (Yatay İlerleme)
732
2. Derece Yükselmesi (Dikey Yükselme)
733
VII. DEVLET MEMURLARININ YETİŞTİRİLMELERİ (HİZMET İÇİ EĞİTİM)
733
VIII. DEVLET MEMURLARININ DİSİPLİN SORUŞTURMASI
733
A. Disiplin Cezaları
737
B. Disiplin Suçları
738
C. Disiplin Soruşturması Usulü
739
Ç. Disiplin Cezası Verme Yetkisi
753
D. Disiplin Cezalarına Karşı Başvuru Yolları
754
E. Disiplin Cezalarının Uygulanması ve Özlük Dosyasından Silinmesi
755
IX. DEVLET MEMURLARININ CEZAİ SORUMLULUKLARI
755
A. Genel Kurallara Göre
756
B. 4483 Sayılı Kanun’a Göre
756
1. Kanunun Kapsamı
756
2. Yetkili Merciin Suçu Öğrenmesi
759
3. Ön İnceleme ve Soruşturma İzni Vermeye Yetkili Merciler
760
4. Ön İnceleme Aşaması
761
5. Karar Aşaması
763
6. Yargı Aşaması
765
C. 3628 Sayılı Kanun’a Göre
766
X. DEVLET MEMURLARININ MALİ SORUMLULUKLARI
767
A. İdareye Karşı Doğrudan Doğruya Verdikleri Zararlardan Dolayı Sorumlulukları: DMK m. 12
768
B. Üçüncü Kişilere Verdikleri Zararlardan Dolayı Sorumlulukları: DMK m. 13, Anayasa m. 40/3 ve 129/5
772
C. Kamu Zararından Sorumluluk
779
XI. DEVLET MEMURLUĞU STATÜSÜNDE KISINTI YAPAN HALLER
781
A. Kadronun Kaldırılması (Kadro Açığı)
781
B. Görevden Uzaklaştırma
782
1. Görevden Uzaklaştırma Kararının Verilmesi ve Sonuçları
782
2. Görevden Uzaklaştırma Kararının Kaldırılması ve Sonuçları
783
XII. DEVLET MEMURLUĞU STATÜSÜNÜN SONA ERMESİ
784
A. Çekilme (İstifa)
784
B. Çekilmiş (Müstafi) Sayılma
786
C. Devlet Memurluğundan Çıkarma (İhraç)
786
Ç. Koşullarda Eksiklik (Nitelik Kaybı)
787
D. Emeklilik
787
E. Bağdaşmazlık
788
F. Ölüm
788
Kaynaklar
789
Kavram Dizini
811
Yorum yaz
Bu kitaba henüz yorum yapılmamış.
Bonus Card ( Garanti - Teb - Denizbank - Şekerbank vb. )
| Taksit Sayısı | Taksit tutarı | Genel Toplam |
|---|---|---|
| Tek Çekim | 1.215,00 | 1.215,00 |
Maximum Card ( İş Bankası - Ziraat Bankası )
| Taksit Sayısı | Taksit tutarı | Genel Toplam |
|---|---|---|
| Tek Çekim | 1.215,00 | 1.215,00 |
Diğer Kartlar
| Taksit Sayısı | Taksit tutarı | Genel Toplam |
|---|---|---|
| Tek Çekim | 1.215,00 | 1.215,00 |
-
-
-
-
-
-
-
Yeni-%10
Satışta değil -
Yeni-%10
Satışta değil
-
-
Yeni-%5
Satışta değil
-
Yeni-%5
Satışta değil
-
Yeni-%10
Satışta değil
